Posta gazetesinden Murat Gülderen'in aktardığına göre, Elon Musk'ın 2016 yılında kurduğu Neuralink şirketinin insan beynine entegre etmeyi planladığı mikroçipler, tıp dünyasında tartışılmaya devam ediyor. Şirketin felçli bireyleri yeniden yürütebilme ve doğuştan görme engellilere görme yetisi kazandırma hedefleri, Türk uzmanlar tarafından hem umut verici hem de riskli bulunuyor.
İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi Medicana Ataköy Tıp Fakültesi Hastanesi'nden Prof. Dr. Soner Şahin, beyin-bilgisayar arayüzü çalışmalarının yaklaşık yarım asırdır sürdüğünü ifade etti. Şahin'e göre, gözden beyne giden sinirlerde sorun olan hastalarda bu çiplerin teorik olarak işe yaraması mümkün görünse de teknoloji henüz başlangıç evresinde bulunuyor.
GÖRÜNTÜ KALİTESİ VE GÜVENLİK ENDİŞELERİ
Mevcut deneysel implantların hastalara sağlıklı bir insanın gördüğü netlikte ve renkte bir görüntü sunmadığı belirtiliyor. Uygulamaların şu an için yalnızca ışığı fark etme, nesnelerin yerini anlama ve basit şekilleri seçebilme düzeyinde kaldığı bildirildi. Prof. Dr. Şahin, insanlı deney sayısının sınırlı olduğuna dikkat çekerek implantların biyolojik uyumu, enfeksiyon riski, cihaz dayanıklılığı ve olası nörolojik yan etkiler gibi konularda uzun dönem güvenlik verilerinin yetersiz olduğunu vurguladı.
Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Muhammed Keskin ise beynin elektrikle çalışan devasa bir bilgisayar gibi işlediğini belirterek, çiplerin omurilik yaralanmalarında kopan sinir bağları yerine yapay bir köprü kurabileceğini aktardı. Keskin, çipin gözlükteki bir kameradan alınan veriyi beyne doğrudan elektrik sinyali olarak iletebileceğini, ilk etapta yüksek çözünürlüklü bir görüntü beklenmemesi gerektiğini, sadece kaba karaltıların seçilebileceğini açıkladı.
NEURALİNK ÖNCEKİ ÇALIŞMALARDAN NASIL AYRILIYOR?
Beyin-bilgisayar arayüzü teknolojileri tıp literatüründe yeni bir kavram olmamakla birlikte, Neuralink'in getirdiği temel farklılık, implant boyutlarının mikroskobik seviyelere indirilmesi ve yerleştirme işleminin hassas robotik cerrahi ile yapılması vizyonuna dayanıyor. Bu durum, laboratuvar ortamındaki teorik araştırmaların kitlesel ticari ürünlere dönüşme potansiyelini hızlandırıyor.
DEMANS VE KALP HASTALIKLARINA ETKİSİ
Prof. Dr. Keskin, akıllı çiplerin beyinde sinyal üretmekte zorlanan hücreleri ufak elektrik akımlarıyla uyararak demans ve Alzheimer gibi unutkanlık hastalıklarının ilerlemesini yavaşlatabileceğini duyurdu. Çiplerin ayrıca beyin ve kalp arasındaki stres sinyallerini dengeleyerek ölümcül ritim bozukluklarını veya kalp krizlerini önlemede emniyet supabı görevi görebileceği öne sürüldü.
Sistemin dezavantajlarına da değinilen değerlendirmelerde, insan bedenine yerleştirilen yabancı bir metalin enfeksiyon riski barındırdığı hatırlatıldı. Uzmanlar, bilgisayarların siber saldırılara uğradığı bir dönemde beyin çiplerinin hacklenme ihtimaline karşı uyarıda bulunurken, önümüzdeki 10 ila 20 yıl içinde bu teknolojinin çaresiz görülen pek çok hastalık için standart bir tedavi prosedürüne dönüşebileceğini öngörüyor.
