Türkiye genelinde yerli cep telefonu üretimi ivme kaybediyor. Mobil İletişim Araçları ve Bilgi Teknolojileri İş İnsanları Derneği (MOBİSAD) Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, son iki üç aylık dönemde üç ila dört şirketin yerli üretim faaliyetlerini durdurduğunu açıkladı. Bloomberg HT'den Alara Akgün'ün aktardığı habere göre, bu durum sektördeki istihdam ve üretim kapasitesinde ciddi kayıplara yol açıyor.
Yaklaşık bir buçuk yıl önce Türkiye pazarında yüzde 65 seviyelerine ulaşan yerli üretim payı gerileme sürecine girdi. Turnacı, mevcut yatırımların korunmasının mühendis ve nitelikli insan kaynağı açısından kritik olduğunu vurguladı. Sektörün yalnızca bir montaj sanayisi olarak görülmemesi gerektiğini belirten Turnacı, teknoloji üretiminde bu adımın zamanla yüksek katma değerli teknoloji geliştirme kabiliyetine dönüşeceğinin altını çizdi.
ÜRETİMDEKİ DARALMANIN NEDENLERİ NELER?
Yerli üretimdeki düşüşün temelinde gözetim uygulamaları ve taksit kısıtlamaları yatıyor. Cep telefonu ithalatında 2020 yılında 200 dolar olarak uygulanan gözetim kıymeti, giriş segmenti cihazların Türkiye'de üretilmesini cazip hale getirmişti. Son dönemde bu sınır 250 dolara çıkarılsa da sektör temsilcileri bu adımı yetersiz buluyor. Turnacı, yerli üretimin yeniden cazip hale gelmesi için gözetim kıymetinin 300 ile 400 dolar bandına yükseltilmesi gerektiğini ifade etti.
TELEFON ALIMINDA TAKSİT SINIRI ARTACAK MI?
Tüketicilerin cihazlara erişiminde yaşadığı finansman sorunu, satış kanallarını doğrudan etkiliyor. Mevcut düzenlemede 20 bin TL olan taksit sınırının, güncel fiyatlar karşısında işlevini yitirdiği ve tüketicileri kayıt dışı yollara ittiği belirtiliyor. MOBİSAD, vatandaşların güvenilir cihazlara ulaşabilmesi ve kayıt dışılığın önlenmesi adına bu sınırın 40 bin ile 45 bin TL seviyesine çıkarılmasını talep ediyor.
Taksit kısıtlamalarının devam etmesi, pazarda yeni finansman modellerinin doğmasına zemin hazırladı. Özellikle cep telefonu kiralama modelinin son dönemde öne çıktığını belirten Turnacı, bankaların sunduğu alternatiflerin satın almaya seçenek oluşturduğunu aktardı. Bu sistemin aynı zamanda kullanılmış cihazların ekonomiye geri kazandırılmasına katkı sağladığı, ancak modelin başarısının faiz oranlarına bağlı olduğu kaydedildi.
