Türkiye genelinde, özellikle büyükşehirlerde kiralık konut bulmak giderek zorlaşıyor. Yüksek faiz oranları sebebiyle ev satın almanın zorlaşması ve kentsel dönüşüm projelerinin hız kazanması, kiralık ev talebini en üst seviyeye taşıdı. Arzın kısıtlı kalması ise mülk sahiplerinin kiracı seçme kriterlerini sertleştirmesine neden oldu.
Sektör temsilcilerinin aktardığı bilgilere göre, yeni dönemde ev sahiplerinin talepleri bir bankanın kredi onay sürecini andırıyor. Sadece kimlik ve depozito ile ev kiralama dönemi geride kalırken, kiracı adayının çalıştığı kurumdaki istikrarı dahi detaylı şekilde sorgulanıyor. Türkiye Gazetesi'nin haberine göre, maaş bordrosu veya SGK hizmet dökümü artık tek başına yeterli kabul edilmiyor.
BANKA HESAP ÖZETİ VE KREDİ NOTU ŞARTI
Mülk sahipleri, potansiyel kiracıların banka hesap özetlerini, Findeks kredi notunu ve kredi kartı limitlerini incelemek istiyor. Kredi kartı limiti düşük olan veya borçluluk oranı yüksek görülen adaylar doğrudan eleniyor. Ayrıca bazı ilanlarda, bir yıllık peşin kira veya devlet memuru kefil gibi zorlayıcı şartlar standart bir beklenti haline geldi.
Finansal yeterliliği sağlayan kiracı adayları, kişisel yaşam tarzları üzerinden de değerlendirmeye tabi tutuluyor. Emlak danışmanları, ev sahiplerinin sözleşme aşamasından önce adayların sosyal medya hesaplarını incelediğini belirtiyor. Evcil hayvan beslenmeyeceğine dair taahhütname, evden çalışma düzeni ve misafir ağırlama alışkanlıkları gibi detaylar kiralama kararını doğrudan etkiliyor. Hatta önceki ev sahibinden referans getirilmesi bile sıkça karşılaşılan bir talep haline dönüştü.
İSTENEN BELGELER YASALARA UYGUN MU?
Ev sahiplerinin talep ettiği bu kapsamlı bilgi ve belgelerin hukuki boyutu ise tartışma konusu. Avukatlar, mülk sahibinin kendisini güvenceye alma hakkı bulunduğunu ancak istenen bazı özel belgelerin yasal sınırları aştığını ifade ediyor. Özellikle detaylı banka hesap dökümleri ve kredi kartı limit bilgilerinin kiralama aşamasında talep edilmesi, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında mülkiyet hakkının ötesine geçen bir veri ihlali riski taşıyor. Uzmanlar, taraflar arasındaki güven ilişkisinin temel gelir belgeleriyle sağlanması gerektiğine dikkat çekiyor.
