Her gün besinlerle ilgili pek çok şey duyuyoruz, 'Şu besinde şu varmış çok faydalı, bir ot varmış her derde devaymış” diye. Toplumumuzda bir besin, birden göklere çıkarılır, kişiler, bunların miktar ve hazırlama aşamalarına dikkat...
Her gün besinlerle ilgili pek çok şey duyuyoruz, “Şu besinde şu varmış çok faydalı, bir ot varmış her derde devaymış” diye. Toplumumuzda bir besin, birden göklere çıkarılır, kişiler, bunların miktar ve hazırlama aşamalarına dikkat etmeden kulaktan dolma olarak tüketmeye başlar. Bir besin, “Bitkiselse zararsızdır, kullanılabilir” görüşü hakimdir. Ama unutmayalım ki bütün ilaçlar bitkilerden yapılır. Yani bilinçsizce ot kaynatıp içmek doğru değildir.Peki neye inanalım, ne yapalım? En doğrusu var olan, zehirli etkisi olmayan her bitkiden doğal şekline en yakın olarak azar azar tüketmektir. Soframızda her renk sebze ve meyve bulunmalıdır.Sebze ve meyvelerde bulunan bitkisel kimyasalları en anlaşılır şekliyle sizlere özetlemeye çalışacağım.Araştırmalar, sebze, meyve ve tahılların yeterli ve dengeli tüketiminin, kalp-damar hastalıkları, kanser, hipertansiyon hastalığı gibi sağlık sorunlarının sıklığını azalttığını gösteriyor.Bilim adamları, hayvansal protein yerine bitkisel proteinlere ağırlık veren, hayvansal protein olarak; hindi, balık, tavuk tüketen, omega-3 yağlarını, doymamış yağlardan zeytinyağından, düşük yağlı ürünlerden faydalananların yaşlılık ile daha az uğraştığını belirtiyor.
İŞTE BİTKİSEL KİMYASALLAR
- ALLİL SÜLFİTLER TİP-ALLİCİNNelere faydalı: LDL kolesterolünü düşürür, bağışıklık sistemini korur, hipertansiyona, bazı kanser türlerine engel olur.Örnek: Soğan, sarımsak, pırasaKAROTENOİDLER:Tip: BetakarotenNelere faydalı: Hücre zedelenmesi, yaşlanma, bazı kanser riskleri, tip-2 diabetÖrnek: Kayısı, havuç, tatlı patates, bal kabağı, brokoli, ıspanak, lahana
Tip: LikopenNelere faydalı: Cilt, damarlar, prostat kanseri, kalpÖrnek: Domates, domatesli ürünler, kırmızı greyfurt, guavara, kavun
Tip: ZeoksantinNelere faydalı: Muscular dejenerasyonu (kaslarda bozulma)Örnek: Mısır, ıspanak, yeşil sebzeler, asitli meyveler
GLİKOSİNOLATLAR:Bazı karsinojenlerin detoksifikasyonu (kanser yapıcı maddelerin atımı)Örnek:Brokoli, lahana, karnabahar gibi turpgillerLİMONOİDLERTip: Fenolik asitNelere faydalı: Kalp ve göze iyi gelirÖrnek: Sebzeler Tip: Ellegic asitNelere faydalı: Cilt, bazı kanser türleri,kolesterolÖrnek: Nar, çilek, böğürtlen, kırmızı üzüm, kivi
Tip: Phytic asitNelere faydalı: Kanser, şeker, kolesterol, TrigliseritÖrnek: Tahıllar, yağlı tohumlar, fındık
Tip:TanenlerNelere faydalı: Üriner (İdrar yolları ve böbrek) sisteme iyi gelir.Örnek: Kakao, çikolata
FLAVA NOİDLER:Tip: AntosiyoninlerNelere faydalı: Kanser oluşumuna, idrar yolları, göz enfeksiyonlarına engel olur.Örnek: Böğürtlen, çilek, kivi, kırmızı üzüm, kırmızı lahana, erik, patlıcan
LİGMANLARNelere faydalı: Bazı kanser risklerine iyi gelir. Örnek: Keten tohumu, yulaf, çavdar, kepek, arpa
Tip: quarcetin Nelere faydalı: Antioksidandır. Kan koyulaşması, felçÖrnek: Yer fıstığı, kırmızı turp
YARIN: HANGİ SEBZE NEYE İYİ GELİR?
