EKAD
Kızılot Proje Koordinatörü Fatih Polat'ın açıklamalarına göre, Akdeniz'e dökülen tatlı sularda yaşayan Nil kaplumbağaları (Trionyx triunguis) ciddi yaşam alanı kaybı yaşıyor. 2018 yılından bu yana Alanya, Manavgat ve Belek bölgelerinde yürütülen çalışmalar, türün insan kaynaklı faktörler nedeniyle kritik tehlike altında olduğunu ortaya koydu.
Tatlı sularda yaşayan ve tuz toleransı sayesinde denizde 55 metre derinliğe kadar inebilen bu yumuşak kabuklu tür, sırtındaki yelpaze şeklindeki deri yapısıyla biliniyor. Uluslararası Doğayı Koruma Birliği (IUCN) Kırmızı Listesi'nde 2021 yılından beri 'kritik tehlike altında' statüsünde bulunan tür için Antalya genelindeki 20-25 derede inceleme yapıldı. Polat'ın aktardığı verilere göre, her derede 50'nin üzerinde birey gözlemlenirken, Türkiye genelindeki toplam sayının 1000'in üzerinde olduğu tahmin ediliyor. Ancak sayısal fazlalığa rağmen yavru çıkış oranları alarm veriyor.
YUVALAMA ALANLARINDA BETONLAŞMA ETKİSİ
Derelerin denize döküldüğü noktalardaki yapılaşma ve kıyılara dökülen kayalıklar, kaplumbağaların yuva yapabileceği bitki örtüsünün yok olmasına neden oluyor. Sıkışan hayvanlar yumurtalarını doğrudan suya bırakmak zorunda kalırken, bulabildikleri 5 metrekarelik dar alanlara 30-35 yuva birden yapılıyor. Ortalama 30 santimetrelik çukurlara bırakılan 25-30 yumurtanın bulunduğu bu yuvaların birbirine zarar vermesi, Belek ve Manavgat bölgelerinde yavru çıkış başarısının yüzde 45 seviyelerinde kalmasına yol açıyor.
TURİZM VE HOBİ BALIKÇILIĞI RİSK Mİ YARATIYOR?
Pandemi sonrası yaygınlaşan olta balıkçılığı, etçil ve otçul beslenen bu canlılar için kanca yutma riskini artırıyor. Öte yandan, turizm tesislerinin yoğun olduğu bölgelerde yanlış besleme alışkanlıkları dikkat çekiyor. Manavgat'taki otellerden çıkan turistlerin, caretta caretta sandıkları bu türü simit, peynir ve yumurta gibi doğal olmayan gıdalarla beslemesi, hayvanların sindirim yapısında kalıcı bozukluklara zemin hazırlıyor.
Erişkinliğe ulaşması 15-20 yılı bulan Nil kaplumbağalarının, deniz kaplumbağalarında olduğu gibi her 1000 yavrudan sadece 1 veya 2'sinin hayatta kalabildiği öngörülüyor. Alanya ve çevresindeki tatlı su ekosistemlerinin korunması, bölge turizmi ve biyolojik çeşitliliğin sürdürülebilirliği açısından yakından takip ediliyor.
