Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2023-2025 dönemini kapsayan 'Hayat Tabloları' bültenini yayımladı. Açıklanan resmi verilere göre, Türkiye genelinde yeni doğan bir bireyin ortalama yaşam süresi artış gösterdi. 2022-2024 yılları arasında 78,1 yıl olarak ölçülen doğuşta beklenen yaşam süresi, son güncellemeyle birlikte 78,5 yıla yükseldi.
KADINLAR ERKEKLERDEN DAHA UZUN YAŞIYOR
Cinsiyet bazlı verilere bakıldığında, kadınların erkeklere kıyasla daha uzun bir ömre sahip olduğu kaydedildi. Önceki dönemde 75,5 yıl olan erkeklerin yaşam beklentisi 75,9 yıla, 80,7 yıl olan kadınların yaşam beklentisi ise 81,1 yıla çıktı. Böylece iki cinsiyet arasındaki doğuşta beklenen ortalama ömür farkı 5,2 yıl olarak belirlendi. Çalışma çağının başlangıcı kabul edilen 15 yaşındaki bireyler için kalan ömür ortalama 64,7 yıl hesaplanırken, bu süre erkeklerde 62,1, kadınlarda 67,3 yıl oldu.
FARKLI YAŞ GRUPLARINDA BEKLENTİLER NE YÖNDE?
TÜİK bültenine göre, 30 yaşına ulaşmış bir Türkiye vatandaşının önünde ortalama 50,3 yıllık bir yaşam bulunuyor. Bu süre erkeklerde 47,8, kadınlarda 52,7 yıl olurken, cinsiyetler arası fark bu yaş grubunda 4,9 yıla düşüyor. 50 yaşındaki bireyler için kalan yaşam süresi ortalama 31,3 yıl olarak ölçüldü. Erkekler için bu süre 29 yıl, kadınlar için 33,4 yıl olarak gerçekleşti. 65 yaşındaki bir kişinin ise ortalama 18,4 yıl (erkeklerde 16,7, kadınlarda 20) daha yaşayacağı öngörüldü. 65 yaşındaki kadınların erkeklerden ortalama 3,3 yıl daha uzun yaşadığı hesaplandı.
EĞİTİM DÜZEYİ ARTTIKÇA ÖMÜR UZUYOR
Raporda dikkat çeken bir diğer unsur, eğitim seviyesi ile yaşam süresi arasındaki doğrudan ilişki oldu. İstatistikler, eğitim düzeyi yükseldikçe beklenen yaşam süresinin de belirgin şekilde arttığını ortaya koydu. Örneğin 30 yaşındaki erkeklerde, ortaöğretim altı eğitim alanlar ile yükseköğretim mezunları arasındaki yaşam süresi farkı 5,1 yıl olarak gerçekleşti. Aynı yaş grubundaki kadınlarda ise bu eğitim kaynaklı ömür farkı 4,6 yıl olarak tespit edildi.
SAĞLIKLI YAŞAM SÜRESİNDE İSTATİSTİKSEL FARK
Bireylerin günlük faaliyetlerini kısıtlayacak herhangi bir sağlık sorunu yaşamadan geçirdikleri süreyi ifade eden 'sağlıklı yaşam süresi' toplamda 58 yıl olarak açıklandı. Toplam ömür beklentisinde kadınlar önde olsa da, sağlıklı yaşam süresinde erkeklerin 59,1 yıl ile kadınların (56,9 yıl) önüne geçmesi dikkat çekti. İstatistiksel bağlamda bu durum, erkeklerin kadınlara göre ortalama 2,2 yıl daha uzun süre ciddi bir sağlık problemi yaşamadan hayatlarını sürdürdüğünü gösteriyor.
