Sibirya'da permafrost olarak bilinen donmuş toprak tabakasında yer alan Batagaika Krateri'nde, buzulların erimesiyle birlikte on binlerce yıl öncesine ait canlı kalıntıları gün yüzüne çıktı. Araştırmacıların bölgede yürüttüğü çalışmalarda, en dikkat çeken buluntu damarlarındaki sıvı kanı dahi korunmuş olan 42 bin yıllık bir yaban atı tayı oldu. Sözcü'nün aktardığı bilgilere göre, keşif küresel ısınmanın permafrost üzerindeki etkilerini ve antik DNA araştırmalarını yeniden gündeme getirdi.
KRATERDEKİ BUZULLAR ERİYOR
Bilim insanlarının incelemelerine göre, yerel halkın Yeraltı Dünyasına Açılan Kapı olarak adlandırdığı çöküntü, ormanlık alanların azalması ve artan Arktik sıcaklıkları nedeniyle hızla genişliyor. 1991 ile 2018 yılları arasında yaklaşık üç kat büyüyen kraterin uzunluğu 1,6 kilometreye ulaştı. Bu zemin çöküşü sırasında atmosfere yaklaşık 169 bin ton organik karbon gazı salındığı belirtildi. Topraktaki yarılma, aynı zamanda 650 bin yıl öncesine dayanan antik permafrost katmanlarının da açığa çıkmasına neden oldu.
SIVI KAN NASIL KORUNDU?
Permafrost tabakası, binlerce yıl boyunca eksi derecelerde sabit kalarak doğal bir derin dondurucu işlevi görüyor. Bu sayede canlı dokularındaki hücresel bozulma duruyor ve iç organlar, tüyler, hatta damarlardaki sıvı kan gibi biyolojik materyaller oksijensiz ortamda günümüze kadar ulaşabiliyor. Açığa çıkan bu katmanlar, bilim dünyası için Buzul Çağı'nın ekosistemini anlamada kritik bir veri kaynağı oluşturuyor.
KLONLAMA ÇALIŞMALARI BAŞLADI
Eriyen çamur tabakalarının altından çıkarılan kalıntılar arasında sadece 42 bin yıllık tay bulunmuyor. Araştırmacılar aynı zamanda yaklaşık 50 bin yıl önce yaşadığı tespit edilen bir yünlü mamut yavrusuna da ulaştı. Antik tayın bozulmamış dokuları ve damarlarındaki kanı inceleyen bilim insanları, elde edilen biyolojik veriler üzerinden klonlama ve antik DNA haritalandırma çalışmalarına başladı. Uzmanlar, Batagaika Krateri'nin bir yandan geçmişe ışık tutarken diğer yandan iklim krizinin yeryüzündeki etkilerini gösteren somut bir alan olduğuna dikkat çekiyor.
