Uganda’daki Kibale Ulusal Parkı’nda bulunan ve dünyanın en büyük yabani şempanze topluluğu olarak bilinen Ngogo grubu, bilim dünyasını sarsan bir sosyal çatışmayla gündeme geldi. Yıllarca tek bir yapı olarak yaşayan yüzlerce şempanze, zamanla iki rakip gruba ayrıldı. Bu ayrılık, ölümcül saldırılara ve çok sayıda şempanzenin hayatını kaybetmesine yol açtı.
YILLAR İÇİNDE GELEN BÖLÜNME
Teksas Üniversitesi araştırmacılarının Science dergisinde yayımladığı çalışmaya göre, Ngogo topluluğu 1995 yılından bu yana yakından takip ediliyor. İlk 20 yıl boyunca tek bir grup olarak yaşayan şempanzeler, 1998-2014 arasında “Batı” ve “Merkez” kümeleri halinde hareket etmeye başladı.
Bu süreçte gruplar arasında geçişler devam etti. Ancak analizler, ileride Batı grubunu oluşturacak bazı erkeklerin erken dönemde birlikte hareket ettiğini ortaya koydu. Bu durum, bölünmenin ani değil, yavaş ve derinleşen bir süreç olduğunu gösterdi.
2015’TE KRİTİK KIRILMA
İlk ciddi kopuş, 24 Haziran 2015 tarihinde yaşandı. İki grup karşı karşıya geldikten sonra haftalar boyunca birbirinden uzak durdu. 2018 yılına gelindiğinde ise sosyal ilişkiler tamamen koptu ve iki ayrı grup net şekilde ortaya çıktı.
ÖLÜMCÜL SALDIRILAR VE BEBEK ÖLÜMLERİ
Bölünmenin ardından Batı grubundaki şempanzeler, rakip Merkez grubuna karşı organize saldırılar düzenledi. Yapılan devriye baskınlarında en az 6 yetişkin erkek şempanze hayatını kaybetti.
2021 yılından itibaren şiddetin boyutu daha da arttı. Araştırmaya göre 144 bebek öldürme vakası kayıtlara geçti. Bu durum, primatlar arasındaki en çarpıcı ve sert grup içi çatışmalardan biri olarak değerlendiriliyor.
NEDEN BÖLÜNDÜLER?
Bilim insanları kesin bir neden ortaya koyamasa da en güçlü ihtimal kaynak rekabeti ve aşırı nüfus olarak gösteriliyor. Yaklaşık 200 birey ve 30’dan fazla yetişkin erkekten oluşan bu dev toplulukta, yiyecek ve üreme rekabetinin sosyal bağları zayıflattığı düşünülüyor.
