Sözcü Gazetesi'nin aktardığı habere göre, son 10 yıl içinde yüzölçümünün yaklaşık yüzde 70'ini kaybeden Tso Kar Gölü'nü kurtarmak amacıyla yeni bir su transferi projesi hayata geçirildi. Proje kapsamında, Rupsho Kharnak buzul deresinin suları doğal eğim kullanılarak göle yönlendiriliyor. Yaz mevsiminde derenin debisi zirveye ulaştığında, sisteme günlük 320 milyon litre su dahil edilmesi planlanıyor.
DOĞAL YAPI KORUNARAK TRANSFER SAĞLANIYOR
Göle 11 kilometre mesafede bulunan ve normal şartlarda İndus Nehri'ne dökülen buzul deresi, ekosisteme zarar vermemek adına beton kanallar yerine toprak yollarla çevrildi. Su akışı sırasıyla 270, 24 ve 10 dönümlük üç farklı doğal çukurdan geçerek Tso Kar'a ulaşıyor. Yetkililerin açıklamasına göre, 14 Eylül tarihinde saniyede 566 litre suyun ilk bölüme aktarımı başladı ve sadece dört gün içinde hedeflenen alanın yüzde 20'si suyla doldu.
EKOLOJİK TAHRİBATIN BOYUTLARI
Geçmişte 11 bin dönümlük devasa bir alanı kaplayan göl, su seviyesinin azalmasıyla 3 bin 200 dönüme kadar geriledi. Yaşanan kuraklık, bölgedeki otlakların yok olmasına ve göçmen kuşların ziyaretlerini büyük oranda kesmesine yol açtı. Geçimini Paşmina keçisi yetiştirerek sağlayan çobanların, hayvanlarını otlatabilmek için evlerinden 50 ile 75 kilometre uzağa gitmek zorunda kaldığı bildirildi.
KÜRESEL İKLİM KRİZİNE KARŞI ÖRNEK MODEL
Oluşturulan üç yeni tatlı su havzasının toplamda 1 milyar 230 milyon litre su tutma kapasitesine sahip olması bekleniyor. Uzmanlar, yüksek rakımlı göllerdeki kurumanın küresel iklim krizinin en belirgin sonuçlarından biri olduğunu belirtiyor. Tso Kar'da uygulanan ve ağır beton altyapılar yerine tamamen arazinin doğal eğimini kullanan bu geri kazanım modelinin, dünya genelindeki benzer ekolojik restorasyon çalışmaları için önemli bir referans oluşturduğu ifade ediliyor. Tam kapasite çalışılması durumunda gölün yaklaşık bir yıl içinde eski haline yaklaşabileceği öngörülüyor.
