Batı Akdeniz İhracatçılar Birliği (BAİB) Başkanı Mehmet Ali Can, 2026 yılının Ocak-Temmuz dönemi ihracat verilerini kamuoyuyla paylaştı. Yapılan açıklamaya göre, temmuz ayında 291 milyon 164 bin 253 dolarlık dış satım gerçekleştirilerek bölge tarihinin en yüksek aylık rakamına ulaşıldı. Art arda iki ay rekor kırıldığını belirten Can, yıl sonunda 3 milyar dolar hedefine ulaşmayı öngördüklerini bildirdi.
Yılın ilk yedi aylık diliminde bölge ihracatını sırtlayan ana sektör, 564 milyon 188 bin 810 dolarla yaş meyve ve sebze oldu. Bu grupta en fazla biber ihraç edilirken, ikinci sırayı 290 milyon 735 bin 340 dolarla mermerin öncülük ettiği madencilik sektörü aldı. Gelir tablosundaki artışa rağmen, ihraç edilen ürün miktarında daralma yaşandığı aktarıldı.
KİLOGRAM BAZINDA DÜŞÜŞ VE PAZAR KAYBI
BAİB verilerine göre, 1 Ocak-31 Temmuz 2026 tarihleri arasında toplam ihracat kilogram bazında yüzde 5,89 oranında geriledi. En keskin düşüşler yüzde 33,87 ile hububat ve bakliyat, yüzde 21,21 ile çimento ve seramik, yüzde 15,44 ile yaş meyve ve sebze sektörlerinde kaydedildi. En fazla ihracat yapılan Almanya başta olmak üzere; ABD'de yüzde 6,22, Polonya'da yüzde 15,32, Hollanda'da yüzde 16,76, Ukrayna'da yüzde 31,30 ve Bulgaristan'da yüzde 14,83 oranında miktar bazlı kayıp yaşandı.
Sektördeki daralma, ihracatçı firma sayısına da doğrudan yansıdı. 2023 yılında 2 bin 696 olan aktif ihracatçı sayısının, 2024'te 2 bin 600'e, 2025'te 2 bin 509'a ve 2026
Temmuz sonu itibarıyla 2 bin 23'e kadar düştüğü açıklandı.
MALİYET ARTIŞI ÜRETİCİYİ NASIL ETKİLİYOR?
İhracatçıların karşılaştığı temel zorlukların başında artan lojistik ve üretim maliyetleri geliyor. Motorin fiyatlarının 55 liradan 80 liranın üzerine çıkması ve Bulgaristan sınırındaki uzun laboratuvar bekleme süreleri, rekabet gücünü zayıflatan unsurlar olarak öne sürüldü. Döviz kurunun enflasyonun gerisinde kalması nedeniyle firmaların dış pazarlarda fiyat tutturmakta zorlandığı ve giderek iç pazara yöneldiği aktarıldı.
Batı Akdeniz genelini kapsayan bu ihracat verileri, tarım ve seracılığın kalbi konumundaki Alanya ve Antalya bölgesinde de yakından takip ediliyor. Özellikle yaş meyve ve sebze ihracatındaki miktar bazlı düşüşün, bölgedeki üreticilerin pazar stratejilerinde olası yansımaları olması bekleniyor.
Sektörün nefes alması için desteklerin önemine değinen Mehmet Ali Can, Ticaret Bakanlığı tarafından sağlanan yüzde 3'lük döviz dönüşüm desteğinin altı ay daha uzatılmasını olumlu karşıladıklarını belirtti. Ülkeye döviz girişinin ivme kaybetmemesi adına söz konusu teşviklerin artırılarak sürdürülmesi gerektiği vurgulandı.
