ABD Ticaret Temsilciliği (USTR) tarafından yürütülen ithalat incelemesinin tamamlanmasıyla, Türkiye'den ABD'ye ihraç edilen zeytin ve zeytinyağı ürünlerine yüzde 12,5 oranında ilave gümrük vergisi uygulanması kararlaştırıldı. Ege İhracatçı Birlikleri'nin (EİB) sektör temsilcilerine aktardığı gelişmeye göre, söz konusu karar Türk ihracatçıların en büyük pazarındaki maliyetlerini doğrudan artıracak.
Zorla çalıştırma iddiaları kapsamında dünya ithalatının yüzde 99,4'ünü oluşturan 60 ülkenin mercek altına alındığı soruşturma sonucunda, Türkiye ek vergi listesinden çıkarılamadı. Sözcü Gazetesi'nin yayımladığı habere göre, mevcut gümrük tarifelerine eklenecek olan yüzde 12,5'lik oran, uluslararası pazardaki dengeleri değiştirecek nitelikte.
RAKİPLER AVANTAJLI KONUMA GEÇTİ
Yeni vergi uygulaması, Türkiye'nin en büyük rakipleri olan Avrupa Birliği ülkeleri ve Tunus'a ABD raflarında avantaj sağladı. Karar doğrultusunda AB ülkeleri ile Kanada ve Meksika gibi mütekabiliyet anlaşması bulunan ülkelerden giden ürünlere yüzde 10 ek vergi uygulanırken, Tunus bu tarifeden tamamen muaf tutuldu. Bu durumun, Türk zeytinyağının ABD pazarındaki rekabet gücünü zayıflatması öngörülüyor.
İHRACATTAKİ DÜŞÜŞ HIZLANACAK MI?
Sektör, 2026 yılının ilk yarısında ABD pazarında halihazırda ciddi bir daralma yaşamıştı. EİB verilerine göre, Ocak-Haziran 2026 döneminde zeytinyağı ihracat miktarı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 52 oranında düşerek 11 bin tona geriledi. Aynı süreçte ihracat geliri de yüzde 48 azalarak 57 milyon dolar seviyesine indi. Getirilen ilave vergi yükünün raflardaki fiyatlara yansımasıyla, ihracattaki mevcut daralmanın derinleşebileceği değerlendiriliyor.
Ortaya çıkan rekabet dezavantajının aşılması amacıyla Ege İhracatçı Birlikleri, Ticaret Bakanlığı nezdinde resmi girişimlerin başlatıldığını duyurdu. Sürecin ilerleyen günlerde ticari diplomasi kanallarında ele alınması bekleniyor.
