İsraillilerin Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'ndeki (GKRY) varlığının son yıllarda belirgin şekilde arttığı belirtilirken, İsrail'in bölgedeki Büyükelçiliği öne çıkan veriler paylaştı. Phileleftheros gazetesinin dijital haber portalı Philenews'e yapılan açıklamada, yaklaşık 15-20 bin İsraillinin halihazırda Güney Kıbrıs'ı evi olarak gördüğü ifade edildi. Büyükelçilik, bu sayının yıllar içerisinde önemli ölçüde yükseldiğine işaret ederken, coğrafi yakınlık ile İsrail-GKRY arasındaki ekonomik ve siyasi ilişkilerin bu eğilimde etkili olduğunu bildirdi.
İSRAİLLİLER İÇİN GÜNEY KIBRIS'IN ÖNEMİ ARTIYOR
Doğu Akdeniz'deki coğrafi konumu, Avrupa Birliği içerisinde yer alması ve İsrail'e yakınlığı Güney Kıbrıs'ı İsrailli vatandaşlar ve şirketler açısından öne çıkan merkezlerden biri haline getiriyor. İsrail Büyükelçiliğinin açıklamasına göre İsrailli şirketler de Rum kesimini yalnızca ürün ve hizmet satabilecekleri bir pazar olarak değil, uluslararası faaliyetlerini yürütebilecekleri bir merkez olarak değerlendirmeye başladı. Bu durum, turizm hareketliliğinin yanı sıra yerleşim, yatırım ve ticari faaliyetlerin de iki taraf arasındaki ilişkilerde giderek daha fazla öne çıkmasına yol açıyor.
TEKNOLOJİ VE ENERJİDE İŞ BİRLİĞİ HEDEFİ
İki taraf arasındaki ekonomik ilişkilerin geleneksel sektörlerle sınırlı kalmaması planlanıyor. İsrail Büyükelçiliğinin aktardığı bilgilere göre tarım ve su teknolojilerinin yanı sıra enerji depolama, yapay zeka ve siber güvenlik, iş birliğinin genişletilmesinin hedeflendiği alanlar arasında bulunuyor. Özellikle teknoloji ağırlıklı sektörlerin gündeme gelmesi, ilişkilerin turizm ve gayrimenkul hareketliliğinin ötesinde daha uzun vadeli yatırımlara doğru genişleyebileceğini gösteriyor.
TİCARET HACMİ 600 MİLYON EUROYU AŞTI
Büyükelçiliğin paylaştığı verilere göre İsrail ile GKRY arasındaki ticaret hacmi 2025 yılında 600 milyon euroyu geçti. Ekonomik ilişkilerin yanında turizmde de İsrail'in ağırlığı önemli seviyeye ulaştı. Güney Kıbrıs'ın resmi turizm verileri, İsrail'in 2025'te bölgenin en büyük ikinci ziyaretçi pazarı olduğunu doğruluyor. Yıl genelinde İsrail'den yaklaşık 588 bin turist gelirken, İsrailli ziyaretçilerin toplam turizm hareketindeki payı yüzde 13 seviyesinde gerçekleşti. Böylece İsrail, İngiltere'nin ardından ikinci sırada yer aldı.
TURİZMDE İSRAİL PAZARININ AĞIRLIĞI SÜRÜYOR
İsrail pazarının etkisi 2025'in farklı dönemlerinde de resmi istatistiklere yansıdı. Yılın bazı aylarında İsrailli ziyaretçiler toplam turistlerin yüzde 15'inden fazlasını oluştururken, ağustos ayında İsrail'den gelenlerin payı yüzde 17,5'e kadar çıktı. Ocak 2025'te ise İsrail yüzde 21,1'lik payla Güney Kıbrıs'a en fazla turist gönderen ülke konumuna yükseldi. Bu veriler, iki bölge arasındaki kısa mesafenin ve yoğun seyahat hareketliliğinin turizm ilişkilerinde önemli bir avantaj oluşturduğunu ortaya koyuyor.
RESMİ KAYITLAR GERÇEK SAYIYI TAM YANSITMAYABİLİR
İsrailli nüfusuna ilişkin 15-20 bin aralığındaki tahminde ise vatandaşlık kayıtlarından kaynaklanan önemli bir ayrıntı bulunuyor. Büyükelçilik, Güney Kıbrıs'ta yaşayan bazı İsraillilerin aynı zamanda Avrupa Birliği üyesi ülkelerin pasaportlarını taşıdığına öne çıktı. Bu kişiler resmi işlemlerde farklı vatandaşlıklarını kullandığında istatistiklerde İsrail vatandaşı olarak görünmeyebiliyor. Dolayısıyla yalnızca vatandaşlık temelindeki resmi kayıtlar, İsrail bağlantılı toplam yerleşik nüfusu eksiksiz biçimde ortaya koymayabiliyor.
YERLEŞİM İLE TURİSTİK HAREKETLİLİK AYRI DEĞERLENDİRİLİYOR
Turist olarak ülkeye giriş yapanlarla uzun süreli ikamet eden yabancıların aynı istatistik kapsamında değerlendirilmemesi de rakamların yorumlanmasında önem taşıyor. Turizm verileri seyahat hareketlerini gösterirken, yerleşik nüfusa ilişkin değerlendirmelerde ikamet statüsü, vatandaşlık ve kullanılan pasaport gibi farklı unsurlar devreye giriyor. Bu nedenle İsrail'den gelen yüz binlerce ziyaretçinin oluşturduğu turizm hareketliliği ile Güney Kıbrıs'ta yaşamını sürdüren İsraillilerin sayısının birbirinden ayrı ele alınması gerekiyor.
İSRAİL'DEN UZUN SÜRELİ AYRILIŞLAR DA GÜNDEMDE
Güney Kıbrıs'a yönelik ilginin arttığı dönemde İsrail'den uzun süreli ayrılan vatandaşlara ilişkin çalışmalar da öne çıkıyor. Kaynakta aktarılan Tel Aviv Üniversitesi araştırmasına göre yaklaşık 49 bin İsrailli 2023 ve 2024 yıllarında ülkeden bir yıldan uzun süreliğine ayrıldı. Bu hareketliliğin farklı ülkelere nasıl dağıldığı ayrı verilerle değerlendirilmekle birlikte, Güney Kıbrıs'ın coğrafi yakınlığı, yoğun uçuş bağlantıları, turizm ilişkileri ve gelişen ticari bağları nedeniyle İsrailliler açısından öne çıkan noktalardan biri olduğu görülüyor.
EKONOMİK BAĞLAR YERLEŞİM HAREKETLİLİĞİNİ DE YAKINDAN İLGİLENDİRİYOR
İsrail-GKRY hattındaki gelişmeler yalnızca nüfus rakamları üzerinden değil, turizm, yatırım ve şirket faaliyetleriyle birlikte değerlendiriliyor. İsrailli şirketlerin teknoloji ve enerji gibi alanlarda bölgedeki faaliyetlerini genişletme arayışı ile turizm pazarındaki güçlü konum, iki taraf arasındaki ekonomik temasın çok katmanlı hale geldiğine işaret ediyor. Önümüzdeki dönemde yerleşik nüfusun seyrinin sağlıklı biçimde izlenebilmesi açısından ikamet ve vatandaşlık verileri ile ekonomik faaliyetlerin ayrı ayrı takip edilmesi, turistik ziyaretlerle kalıcı veya uzun süreli yerleşim arasındaki farkın korunması önem taşıyor.
