Antalya’nın Aksu ilçesine bağlı Altıntaş Mahallesi’ndeki yapılaşma hakları ve ruhsat uygulamalarına ilişkin tartışmalar, Antalya Büyükşehir Belediyesi hakkında yürütülen adli süreçlerin de etkisiyle yeniden gündeme geldi. Kamuoyuna yansıyan son iddialarda iki ayrı projede toplam 744 konutluk ilave yapılaşma hakkı oluştuğu öne sürülürken, bu bağımsız bölümlerin tapu kayıtlarının kimlerin adına bulunduğu ve yapılaşmanın hangi ruhsat ile plan hükümlerine dayandığı soruları tartışmanın merkezine yerleşti. Söz konusu rakamlar ve kişiler hakkındaki anlatımların bu aşamada iddia niteliğinde olduğu, tapu sahipliğine ilişkin öne sürülen isimlerin ise resmi makamlarca kamuoyuna açıklanmış kesinleşmiş bir tespit olarak değerlendirilmemesi gerekiyor.
444 KONUTLUK FARK İDDİASI ARAŞTIRILIYOR
İddiaların ilk bölümünü Altıntaş Mahallesi’ndeki 15405 ada 1 parsel ile 15408 ada 1 parselde gerçekleştirilen projeler oluşturuyor. Kaynakta yer alan bilgilere göre Ramazan Karabulut tarafından, Hacı Mehmet Altınok’a ait olduğu belirtilen arsalar üzerinde toplam 948 konutluk yapılaşmaya gidildi. Bölgede uygulandığı belirtilen 0,80 emsal üzerinden 248 konut yapılabileceği ileri sürülürken, projelerde ortaya çıkan yapılaşmanın 444 konutluk bölümünün mevzuata aykırı olduğu iddia edildi. Bu iddiaların adli ve idari incelemelerin sonucuyla kesinlik kazanabileceği, ruhsat, proje ve tapu kayıtlarının birlikte değerlendirilmesi gerektiği belirtiliyor.
300 KONUTLUK İKİNCİ TARTIŞMA
Altıntaş’taki diğer tartışmanın merkezinde ise Arso Group Yönetim Kurulu Başkanı Ruslan Osmanlı’nın projesi bulunuyor. Kamuoyuna yansıyan iddialarda projede yaklaşık 300 ilave bağımsız bölüm oluştuğu ileri sürüldü. Konu yargıya da taşınırken, Antalya Büyükşehir Belediyesi 16 Eylül’de yaptığı açıklamayla “hukuksuzluk”, “haksız imar hakkı” ve belediye tarafından “fazladan imar hakkı” verildiği yönündeki iddiaları reddetti. Belediye, uygulamaların daha önce verilmiş ruhsatlardan kaynaklanan müktesep haklara dayandığını ve ilk ruhsatla tanınan toplam inşaat metrekaresinin aşılmadığını savundu.
BELEDİYE: HUKUKA AYKIRILIK TESPİT EDİLMEDİ
Antalya Büyükşehir Belediyesi’nin açıklamasına göre tartışmalı alan, 2018 yılında Bakanlar Kurulu kararlarıyla “Çalkaya Bölgesi Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Proje Alanı” kapsamına alınan bölgede bulunuyor. Belediye, yetki kendisine geçmeden önce mülga Çalkaya Belediyesi tarafından düzenlenen yapı ruhsatlarından kaynaklanan hakların ilgili plan hükümleri kapsamında korunduğunu bildirdi. Eski projelerin deprem, yangın, otopark ve enerji verimliliği gibi güncel mevzuat hükümlerine göre yeniden düzenlendiğini belirten belediye, toplam inşaat metrekaresinin artırılmadığını ve denetimlerde hukuka aykırılık tespit edilmediğini açıkladı.
2018 PLANLARINDA 0,80 EMSAL DETAYI
Antalya Büyükşehir Belediye Meclisi’nin 8 Ekim 2018 tarihli toplantı tutanakları, Altıntaş tartışmasının geçmişini anlamak açısından önem taşıyor. Resmi tutanaklarda Aksu ilçesinde Altıntaş ve Güzelyurt mahallelerinin tamamı ile çevredeki bazı mahalleleri kapsayan yaklaşık 1500 hektarlık alan için nazım imar planı değişikliğinin kabul edildiği görülüyor. Aynı toplantının tutanaklarında yapılaşma koşulları görüşülürken “maksimum 0,80” ifadesi de yer alıyor. Bununla birlikte belirli parsellerde daha eski ruhsatlardan doğduğu savunulan müktesep hakların nasıl uygulanacağı, bugünkü tartışmanın hukuki ve teknik boyutunu oluşturuyor.
MÜKTESEP HAK NASIL BELİRLENİYOR?
İmar uygulamalarında yalnızca güncel emsal değerine bakılarak bir yapının hukuki durumuna ilişkin kesin sonuca varılması mümkün değil. Bir parselin geçmişte aldığı ruhsatlar, ruhsatın geçerliliği, plan değişiklikleri, kazanılmış hakların kapsamı, toplam inşaat alanı ve daha sonraki projelerin eski ruhsatla ilişkisi birlikte inceleniyor. Bu nedenle Altıntaş’taki projeler açısından da eski ve yeni ruhsatların, onaylı mimari projelerin, plan notlarının ve bağımsız bölüm listelerinin karşılaştırılması gerekiyor. Belediye ile iddia sahiplerinin farklı değerlendirmelerinin kesin biçimde açıklığa kavuşması ancak bu belgelerin ve adli-idari inceleme sonuçlarının birlikte değerlendirilmesiyle mümkün olacak.
TAPU KAYITLARI NEDEN ÖNEMLİ?
Tartışmanın bir diğer boyutunu bağımsız bölümlerin mülkiyet zinciri oluşturuyor. Bir projede plan veya ruhsat uygulaması sonucunda ekonomik avantaj sağlandığı iddia ediliyorsa, avantajın gerçekten oluşup oluşmadığının yanı sıra bundan kimlerin yararlandığının belirlenmesi için tapu kayıtları, satış ve devir işlemleri ile proje tarihleri önem taşıyor. Ancak herhangi bir kişinin bir projeden konut satın almış olması tek başına hukuka aykırılık anlamına gelmiyor. Bu nedenle kamuoyuna yansıyan “tapular kimde?” sorusunun yanıtı, kişilere ilişkin varsayımlar yerine resmi tapu ve soruşturma kayıtları üzerinden ortaya konulmalı.
ALTINTAŞ’IN HIZLI YAPILAŞMASI TARTIŞMAYI BÜYÜTÜYOR
Antalya Havalimanı çevresindeki Altıntaş, son yıllarda yoğun konut ve ticari gayrimenkul yatırımlarının görüldüğü bölgelerden biri haline geldi. Bölgedeki hızlı yapılaşma, imar haklarının ekonomik değerini de artırırken emsal, kat yüksekliği ve eski ruhsatlardan kaynaklanan haklar yatırımcılar ve mülk sahipleri açısından kritik önem taşıyor. Bu nedenle aynı bölgede farklı yapılaşma koşullarının uygulanması, yalnızca şehircilik açısından değil, taşınmazların ekonomik değeri ve hak sahipleri arasındaki eşitlik tartışmaları açısından da yakından takip ediliyor.
İDDİALAR İLE KESİNLEŞMİŞ BULGULAR AYRILMALI
Antalya Büyükşehir Belediyesi’ne ilişkin devam eden adli süreçlerde Muhittin Böcek ve diğer sanıklar hakkında çeşitli suçlamalar yargılamaya konu olurken, Altıntaş’taki 444 ve 300 konutluk yapılaşma iddialarının mevcut dava ve soruşturma dosyalarındaki hukuki statüsünün ayrıca değerlendirilmesi gerekiyor. Haberlerde ve kamuoyu tartışmalarında ileri sürülen iddialar, kesinleşmiş mahkeme kararı veya resmi tespit bulunmadıkça suçun kanıtlandığı anlamına gelmiyor. Altıntaş’taki tartışmanın netleşmesi açısından ruhsatların dayanakları, eski ve yeni projelerdeki toplam inşaat alanları, bağımsız bölüm sayıları ve mülkiyet hareketlerinin yetkili makamlar tarafından ortaya konulması belirleyici olacak.
