Belçika’da yumurta kaynaklı Salmonella salgınında yeni vakalar görülmeye devam ediyor. Ülkenin halk sağlığı enstitüsü Sciensano’nun son güncellemesine göre dört kişide daha enfeksiyon doğrulandı ve salgınla bağlantılı toplam vaka sayısı 318’e yükseldi. Yetkililer, alınan önlemlerin ardından vakaların bir anda tamamen kesilmesi yerine kademeli olarak azalmasının beklendiğini, mevcut seyrin de bu beklentiyle uyumlu olduğunu belirtiyor.
SALGININ KAYNAĞI YUMURTALARLA İLİŞKİLENDİRİLDİ
Yapılan epidemiyolojik incelemelerde enfeksiyonların Belçika’nın Geel kentinde faaliyet gösteren Eierboerderij Laerco adlı üreticinin yumurtalarıyla bağlantılı olduğu belirlendi. Salmonella bakterisinin işletmede tespit edilmesinin ardından ürünlerin tüketiciye ulaşmasını engellemek amacıyla geri çağırma süreci başlatıldı. Gıda kaynaklı salgınlarda bu süreç yalnızca ürünlerin raflardan kaldırılmasını değil, üretim ve dağıtım zincirinin geriye doğru incelenmesini de kapsıyor.
Belçika’daki incelemelerde başlangıçta işletmedeki kümeslerden biriyle ilgili önlem alınırken, vakaların beklenen hızda azalmaması üzerine kontroller genişletildi. Daha sonraki incelemelerde başka bir kümeste de Salmonella tespit edilmesinin ardından işletmedeki üretimin tamamı durduruldu. Belçika Federal Gıda Zinciri Güvenliği Ajansı FAVV, kontamine ürünlerin piyasadan çekildiğini ve mevcut satıştaki ürünlere ilişkin kontrollerin sürdüğünü bildirdi.
YUMURTADAKİ DAMGA KODU NEDEN ÖNEMLİ?
Geri çağırma kapsamındaki serbest gezen tavuk yumurtalarının üzerindeki üretici damgası, tüketicilerin riskli ürünleri ayırt edebilmesi açısından kritik önem taşıyor. Yetkililer, geri çağırma duyurusunda belirtilen kodları taşıyan yumurtaların tüketilmemesini ve satın alındıkları satış noktalarına götürülmesini istiyor. Bu tür kodlama sistemleri, yumurtanın üretim yönteminin ve üretici işletmenin izlenebilmesini sağlayarak bir gıda güvenliği sorunu ortaya çıktığında ürünün kaynağına ulaşılmasını kolaylaştırıyor.
GERİ ÇAĞIRMA SÜRECİ NASIL İŞLİYOR?
Gıda güvenliği açısından risk taşıyan bir ürün belirlendiğinde yetkili kurumlar üretici, dağıtıcı ve perakendeciler üzerinden ürünün hangi noktalara ulaştığını tespit etmeye çalışıyor. Riskli partiler satıştan kaldırılırken tüketicilere de ürünleri kullanmamaları yönünde duyuru yapılıyor. Şüpheli ürünün evde bulunması halinde tüketilmemesi, diğer gıdalardan ayrılması ve resmi geri çağırma talimatlarına göre iade edilmesi gerekiyor. İzlenebilirlik sistemi özellikle yumurta gibi çok sayıda satış noktasına kısa sürede dağıtılabilen ürünlerde salgının sınırlandırılmasında önemli rol oynuyor.
SALMONELLA NASIL BULAŞIYOR?
Salmonella, insanlarda özellikle sindirim sistemini etkileyen ve gıda kaynaklı enfeksiyonlara yol açabilen bir bakteri. Çiğ veya yeterince pişirilmemiş yumurta ve et ile bazı süt ürünleri başlıca risk kaynakları arasında bulunuyor. Bakteri yalnızca doğrudan kontamine gıdanın tüketilmesiyle değil, mutfakta çapraz bulaşma yoluyla da başka yiyeceklere taşınabiliyor. Bu nedenle çiğ ürünlerle temas eden ellerin, mutfak gereçlerinin ve yüzeylerin temizlenmesi; gıdaların uygun sıcaklıkta saklanması ve yeterince pişirilmesi önem taşıyor.
BELİRTİLERDE SIVI KAYBINA DİKKAT
Salmonella enfeksiyonunda ishal, mide bulantısı, kusma ve sindirim sistemi şikayetleri görülebiliyor. Vakaların önemli bir bölümünde hastalık birkaç gün içinde düzelirken özellikle ishal ve kusmaya bağlı sıvı kaybına karşı yeterli sıvı alınması önem taşıyor. Küçük çocuklar, ileri yaştakiler ve bağışıklık sistemi zayıflamış kişilerde enfeksiyon daha ağır seyredebildiğinden belirtilerin devam etmesi veya ağırlaşması halinde sağlık kuruluşuna başvurulması öneriliyor.
YUMURTA KAYNAKLI SALGINLAR YAKINDAN İZLENİYOR
Salmonella ile yumurta arasındaki bağlantı yeni değil. Gıda güvenliği kurumları geçmişte de yumurta ve çiğ yumurta içeren ürünleri Salmonella açısından önemli risk kaynakları arasında gösterdi. Benzer salgınlarda hastalardan alınan örneklerle gıdalarda veya üretim tesislerinde bulunan bakterilerin laboratuvar ortamında karşılaştırılması, ortak kaynağın belirlenmesine yardımcı oluyor. Böylece birbirinden bağımsız görünen vakaların aynı üretim zinciriyle bağlantılı olup olmadığı ortaya çıkarılabiliyor.
TÜKETİCİLER NE YAPMALI?
Yetkililerin temel uyarısı, geri çağırma kapsamına giren yumurtaların pişirilerek değerlendirilmesi yerine hiç tüketilmemesi yönünde. Bunun yanında yumurtaların buzdolabında uygun koşullarda saklanması, çiğ yumurtayla temas sonrasında ellerin ve kullanılan yüzeylerin temizlenmesi, yumurtalı yemeklerin yeterince pişirilmesi gıda kaynaklı enfeksiyon riskini azaltıyor. Belçika’daki salgında ise sağlık ve gıda güvenliği kurumları yeni vakaları izlemeyi sürdürürken, geri çağırılan ürünlerin tüketici dolaşımından tamamen çıkmasıyla vaka sayısının aşamalı biçimde düşmesi bekleniyor.
