Antalya'nın Kaş ilçesinde sarp kayalıklarda çobanlık yaparken müziğe yönelen Osman Kırca, yarım asrı aşan Yörük geleneğini yaşattığı için Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından 'Yaşayan İnsan Hazinesi' ilan edildi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın elinden ödülünü alan Kırca, 15 yaşında göç yollarında tanıştığı üç telli curasıyla atalarının mirasını günümüze taşıyor.
GİZLİCE BAŞLAYAN MÜZİK SERÜVENİ
Çocukluk döneminde babasının tellerinin kopacağı endişesiyle sazına dokunmasına izin vermediği Kırca'nın müzik yolculuğu, hayvanları otlatırken gizlice cura çalmasıyla başladı. Kırca'nın aktardığına göre, ilkokul 5'inci sınıftayken öğretmeninin okuması yönündeki ısrarlarına rağmen ailesi tarafından çobanlığa yönlendirildi. O dönemde saz tellerinin gemiyle geldiğini ve zor bulunduğunu belirten Kırca, amcasının oğlundan temin ettiği curayla dağlarda doğanın ritmini bestelere döktüğünü ifade etti.
ÜÇ TELLİ CURA NEDEN BU KADAR ÖNEMLİ?
Yörük kültürünün temel taşlarından biri olan üç telli cura, göç yollarındaki doğanın ritmini ve çobanların boğaz çalma geleneğini notalara ihtiyaç duymadan nesilden nesile aktaran otantik bir enstrüman olarak öne çıkıyor. Geleneksel usta-çırak ilişkisiyle öğrenilen bu enstrüman, Toroslar'daki konargöçer yaşam tarzının sözlü ve işitsel hafızasını oluşturuyor. Kırca'nın icrası da bu saf kültürel aktarımın en nadir örneklerinden biri kabul ediliyor.
GÜNEY KORE'DEN CUMHURBAŞKANLIĞI ÖDÜLÜNE
Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkililerinin bölgede 12 gün boyunca yaptığı alan araştırması ve dinlemeler sonucunda ödüle layık görülen Kırca, yeteneğinin kendisini Güney Kore'ye kadar taşıdığını vurguladı. Bugüne kadar aralarında müzik öğretmenlerinin de bulunduğu 200 öğrenciye cura eğitimi verdiğini anlatan usta isim, akademik eğitim alanların nota bağımlılığı nedeniyle geleneksel tavrı tam olarak yansıtamadığını savundu.
GELENEĞİN GELECEĞE AKTARIMI
Bugün 6 çocuğu bulunan ve en küçük oğlunun kendisinden daha iyi cura çaldığını belirten Osman Kırca, ilerleyen yaşına rağmen Yörük derneklerinin etkinliklerinde ve göç kervanlarında konserler vermeye devam ediyor. Günlük yaşamında 5-10 keçisiyle ilgilenen Kırca, eski eserleri unutmamak adına Torosların eteklerinde üç telli curasını çalmayı sürdürüyor.
