ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı (CIA), 11 Eylül saldırılarının 25. yıl dönümünde Usame bin Ladin ve El Kaide'nin eylem hazırlıklarına dair 71 gizli istihbarat belgesini kamuoyuyla paylaştı. 13 Şubat 1998 ile 12 Eylül 2001 tarihleri arasını kapsayan raporlar, Washington yönetiminin saldırı öncesindeki yıllarda aldığı uyarıları detaylandırıyor.
Yayımlanan kayıtlara göre, ABD istihbaratı saldırıdan yaklaşık üç yıl önce olası senaryoları mercek altına aldı. 10 Eylül 1998 tarihli bir değerlendirmede, örgütün ABD'deki bir şehre patlayıcı yüklü bir uçakla saldırı düzenleyebileceği ihtimali rapora yansıdı. Ardından 4 Aralık 1998'de hazırlanan başka bir belgede, Bin Ladin'in ABD uçaklarını kaçırma planları yaptığı bilgisi aktarıldı.
İstihbarat akışının ilk aşamalarında kitle imha silahlarına yönelik arayışlar da raporlandı. 13 Şubat 1998 tarihli en eski belgede, radikal grupların açık piyasadan kimyasal, biyolojik ve nükleer madde temin etmeye çalıştığı bildirildi. Aynı dönemde Suudi Arabistan'daki ABD askeri tesislerinin de hedef listesinde olduğu ifade edildi.
İSTİHBARAT ZAFİYETİ NASIL OLUŞTU?
Belgelere göre, 24 Temmuz ve 6 Ağustos 2001 tarihlerinde başkanlık düzeyinde art arda uyarılar yapılmasına rağmen, tehditlerin tek bir plan etrafında birleştirilememesi zafiyet yarattı. Analistler, parçalı istihbarat akışının ve sürekli tekrarlanan raporların karar alıcılarda bir uyarı yorgunluğu oluşturduğunu aktardı. Saldırının yöntemi ve kesin ölçeği öngörülemediği için önleyici adımlar yetersiz kaldı.
11 EYLÜL SONRASI GÜVENLİK MİMARİSİ NASIL DEĞİŞTİ?
2004 yılında yayımlanan 11 Eylül Komisyonu raporunun da teyit ettiği bu koordinasyon eksikliği, ABD'nin ulusal güvenlik yapısında köklü değişikliklere yol açtı. Kurumlar arası kopukluğu gidermek amacıyla Ulusal İstihbarat Direktörlüğü Ofisi ve İç Güvenlik Bakanlığı kurularak istihbarat paylaşım mekanizmaları yeniden tasarlandı. Günümüzde raporlama sistemleri, bilginin teyit edilebilirliğini gösteren güven düzeyi metrikleriyle hazırlanıyor.
Yeni yayımlanan 71 belge, ABD özel kuvvetlerinin 2 Mayıs 2011'de Pakistan'ın Abbottabad kentinde Usame bin Ladin'i öldürmesiyle sonuçlanan sürecin başlangıç evresindeki istihbarat tablosunu netleştirmiş oldu. Kayıtlar, elde edilen bilgilerin analiz edilip eyleme dönüştürülmesindeki yapısal sorunları tarihi bir belge olarak ortaya koyuyor.
