Alanya’da yabancıya konut satışında kriz: Sözleşme iptalleri sektörü zorluyor

Alanya Taha Miraç için tek yürek oldu: Umut kermesine yoğun ilgi

İçeriği Görüntüle

ALANYA’DA yabancı yatırımcılara yönelik konut satışlarında yaşanan sözleşme iptalleri ve geri ödeme süreçleri, emlak ve inşaat sektöründe yeni bir tartışmayı beraberinde getirdi. Özellikle sahil hattındaki projelerde artan yabancı satışların ardından bazı yatırımcıların tapu devri gerçekleşmeden sözleşmeden çekilmesi, piyasada belirsizlik ve güven kaybına yol açtı. Sektör temsilcileri, bu sürecin yalnızca inşaat firmalarını değil, taşeronlardan işçilere, emlak ofislerinden tedarikçilere kadar geniş bir ekonomik yapıyı etkilediğine dikkat çekti. Sektör temsilcileri, mevcut sorunların çözümü için yasal düzenleme çağrısında bulundu. Sözleşmelerin daha net kurallara bağlanması, tapu devri öncesi iptallerin sınırlandırılması ve yatırım sürecinde devlet güvencesi oluşturulmasını talep ettiler. Ayrıca banka teminatı, sigorta sistemi ve proje bazlı güvence mekanizmalarının devreye alınması gerektiği ifade ettiler.
'SEKTÖR CİDDİ ZARAR GÖRÜYOR'
Alanya Emlak Profesyonelleri Derneği Başkanı (TTPP) Mehmet Ekinci, sürecin sektör üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu belirtti. Ekinci, "Yabancıya konut satışlarında son dönemde gündeme gelen, tapu devrine kadar alıcının sözleşmeden cayarak ödediği bedeli geri alabilmesini mümkün kıldığı iddia edilen maddeler ve bu süreçte bazı avukatların yabancı yatırımcılara gerek yeni bir iş almış olarak avukatlık ücreti uğruna, gerekse adeta emlakçılık yaparcasına yeni, farklı görece daha uygun fiyatlarda alternatifler sunarak mevcut sözleşmeleri iptal ettirdiği yönündeki bilgiler alıyoruz. Bu tür kar sağlamaya dönük, art niyetli davranışlar içine girmeye tenezzül eden her türlü girişimleri şiddetle kınıyoruz. Özellikle de bunlar avukatlar tarafından yapılıyorsa daha da düşündürücü ve üzücü. Son iki yıldır sahil bölgelerimizdeki yabancıya satılan mülklerin fiyatlarının dikkate değer şekilde düşmüş olmasını fırsata çevirmeye çalışan her bir kişi farkında olmadan da olsa başta inşaat ve akabinde emlak ve daha nice alt sektörlere büyük zarar vermektedir. Art niyetli ve kasıtlı bu tür girişimlerde bulunanları; onur, haysiyet, vicdan, gurur sahibi kimseler gibi basiretli olmaya davet ediyoruz. Kimsenin bu tür bölgesel büyük mağduriyetlere yol açmaya hakkı yoktur. Bu durum özellikle -tapusu henüz devredilmemiş- inşaat aşamasındaki projelerde satış iptallerini oldukça artırıyor ve bu yüzden de müteahhitlerin bir çoğu büyük sıkıntılar çekiyor. Yapılan bir çok plan ve projeler başta olmak üzere, ödeme zinciri ve inşaat süresince farklı işleri belli bir zaman çizelgesinde üstlenmiş olan iş kollarında emek veren her firma, her emekçi telafisi olmayan maddi manevi büyük zararlar görüyor. Bu olumsuzluk beraberinde onlarca inşaat ve emlak firmasının iflas etmesini beraberinde getiriyor. Bunu izleyen süreçte de hem inşaat şirketlerine hem de emlak firmalarına güven daha da azalarak tamiri uzun yıllar alabilecek güven sorununu ortaya çıkartıyor. Böylelikle de yabancıya satışlar daha da azalma eğilimine giriyor. Bu sorunlara karşı inşaat ve emlak sektörü tek başına bırakılıyor. Milyarlarca Dolar yıllık döviz girdisi sağlayan bu ikili adeta lokomotif sektörlerimize kanun koyucu acil olarak koruyucu ve gözetici kanunlar çıkartarak destek çıkmalıdır" dedi.
'İKAMET KISITLAMASI SATIŞ İPTALLERİNİ ARTIRDI'
Alanya Emlak Komisyoncuları Derneği Başkanı Abdullah Tuncer ise sürecin yalnızca sözleşmelerle sınırlı olmadığını, idari kararların da piyasayı etkilediğini ifade etti. Tuncer, özellikle bazı mahallelerde uygulanan ikamet kısıtlamalarının yabancı yatırımcı davranışlarını değiştirdiğini belirterek, "İnşaat sektörü, ani bir kararla ilan edilen ikamet kısıtlamasının en ağır sonuçlarından biri olan satış iptalleriyle de mücadele etmektedir. Defalarca vurguladığımız üzere, bir günde alınan idari bir kararla yabancı konut yatırımcısının en çok tercih ettiği dört mahallemiz yabancı ikametine kapatılmıştır. Bu durum karşısında yabancı yatırımcılar, doğal olarak ikamet edemeyecekleri bir yatırıma devam etmemeyi tercih etmiş ve devam eden projelerden satın aldıkları gayrimenkulleri almaktan vazgeçmişlerdir. Bu süreçte birçok inşaat firması, taksitler halinde tahsil ettiği daire bedellerini, yoğun haciz baskısı altında iade etmek zorunda kalmıştır. Ayrıca yabancılarla yapılan gayrimenkul satış sözleşmelerinin büyük bir kısmı resmi şekil şartını sağlamadığından, hukuki açıdan bağlayıcılık taşımamaktadır. Yabancı yatırımcı, tapusunu henüz almamışsa, dilediği zaman ödediği bedelin tamamını icra yoluyla tahsil edebilmektedir. İnşaat sektörünün ağır bir travma geçirdiği bu dönemde, işsiz kalan bazı satış danışmanlarının belirli bir ücret karşılığında müşterilerini avukatlık ofislerine yönlendirerek sözleşmelerini iptal etmeleri yönünde tavsiyelerde bulunduklarına dair çeşitli duyumlar almaktayız. Ancak bizzat yaşadığımız örneklerde, Alanya’daki avukatların meslek etiğine son derece titizlikle riayet ettiklerini gözlemlemekteyiz. Her sektörde olabileceği gibi birkaç olumsuz örnek dışında, aynı gemide olduğumuz bilinciyle inşaat sektörünün yanında duran tüm avukatlarımıza bu vesileyle teşekkür ederiz. Bu kriz ortamı bir kez daha göstermiştir ki, gayrimenkul satış sözleşmelerine ilişkin yasal bir düzenlemeye acil ihtiyaç bulunmaktadır. Bu kapsamda, yabancıların taraf olduğu sözleşmelerin resmi şekil şartı dışında tutulmasına yönelik talebimizi bir kez daha yineliyoruz" ifadelerini kullandı.
'DEVLET GÜVENCESİ SİSTEMİ KURULMALI'
Alanya Emlakçılar Derneği Başkanı Özgür Erbaş ise sorunun çözümü için daha yapısal bir yaklaşım gerektiğini savundu. Erbaş, yatırım güvenliğinin güçlendirilmesi gerektiğini belirterek, "Bu ülkede yatırım yapan yerli yabancı ayrımı yapmadan herkesin haklarının korunması büyük önem taşımaktadır. Devletin, yapılan yatırımların güvence altına alınması için gerekli düzenlemeleri yapması ve her iki tarafın da mağdur olmasının önüne geçecek bir sistem oluşturması gerekmektedir. Bu noktada, yapılan sözleşmelerin keyfi şekilde iptal edilmesi doğru değildir. Sözleşmeler için belirli süreler tanımlanmalı ve bu süre içerisinde iptal edilmemesi sağlanmalıdır. Ancak müteahhit, taahhüt edilen süreyi aşarsa sözleşmenin iptali daha makul hale gelebilir. Buna karşın, alıcının belirlenen süre içerisinde keyfi iptal talebinde bulunması da doğru bir yaklaşım değildir. Bu süreçte hukukçuların da hakkaniyetli bir tutum sergilemesi büyük önem taşımaktadır. Elbette her sektörde olduğu gibi inşaat sektöründe de kötü niyetli kişiler bulunabilir. Ancak genel çerçevede değerlendirildiğinde, müteahhitlerin büyük bir kısmı sözleşmelerine sadık kalmaktadır. Bu nedenle sözleşmelerin kolaylıkla iptal edilebilmesi, sektörde güven sorununa yol açmaktadır. Yaşanan bu güven probleminin çözümü ise devletin daha etkin bir denetim ve güvence mekanizması oluşturmasından geçmektedir. Özellikle yabancı yatırımcıların ve yerli alıcıların mağduriyet yaşamaması adına, yapılan yatırımların devlet güvencesi altına alınması gerekmektedir. Mevcut durumda ikili sözleşmelere olan güvenin zayıf olması, sektörde ciddi bir sorun olarak öne çıkmaktadır. Bu noktada önerimiz; devletin, inşaat projelerine yönelik bir kefalet sistemi getirmesidir. Örneğin, bir müteahhit 10 dairelik ve yaklaşık 30 milyon maliyetli bir proje üstleniyorsa, bunun en az 20-25 milyonluk kısmını bankada teminat olarak göstermeli, kalan kısmı için ise banka kefaleti sağlamalıdır. Ayrıca proje sigorta altına alınmalı ve olası risklere karşı garanti mekanizması oluşturulmalıdır. Devletin, 'her koşulda bu proje tamamlanacaktır' güvencesini vermesi halinde, sektörde yaşanan güven sorunu büyük ölçüde ortadan kalkacaktır. Bu sistem, hem müteahhitleri hem de yatırımcıları koruyacak ortak bir çözüm modeli sunacaktır. Özetle, müteahhit ve alıcı dengesini gözeten, devlet destekli ve güvence temelli bir yapı kurulması gerekmektedir" dedi. (Şerife ÇOBAN)