Alanya gibi kentsel dönüşüm hareketliliğinin yüksek olduğu bölgelerde mülk sahiplerini tedirgin eden yeni bir dönem başladı. Deprem riskine karşı dönüşüm süreçlerini hızlandırma gerekçesiyle yapılan mevzuat değişikliği, teknolojiyle arası iyi olmayan veya e-Devlet sistemini düzenli kontrol etmeyen vatandaşlar için büyük bir barınma riski doğuruyor. Artık devletin vatandaşı bilgilendirme zorunluluğu ortadan kalkarken, sorumluluk tamamen mülk sahibinin omuzlarına yüklendi.
KAPIYA POSTACI GELMEYECEK, SÜREÇ DİJİTAL İŞLEYECEK
Yeni düzenlemeyle birlikte, riskli yapı ilan edilen binalar için hak sahiplerine yapılan "fiziki tebligat" uygulaması tarihe karıştı. Dönüşüm kararları ve bildirimler artık yalnızca e-Devlet kapısı üzerinden elektronik ortamda iletilecek. Kritik nokta ise burada başlıyor: Sisteme düşen bildirim, vatandaş tarafından görülse de görülmese de tebliğ edilmiş sayılacak.
OTOMATİK SATIŞ TEHLİKESİ
Sistemin işleyişindeki en çarpıcı detay ise tanınan sürenin kısalığı ve sonucu oldu. Elektronik bildirimin sisteme düşmesinin ardından başlayan 15 günlük yasal süre içinde onay vermeyen ya da mesajı hiç fark etmeyen mülk sahipleri, süreçten dışlanma tehlikesiyle karşı karşıya. Bu sürenin sonunda, ilgili mülk sahibinin payı, belediyeler tarafından belirlenen rayiç bedel üzerinden satışa çıkarılabilecek. Bu durum, haberi bile olmayan bir vatandaşın evini kaybetmesi anlamına gelebilir.
HUKUKÇULARDAN 'MÜLKİYET GASPI' UYARISI
Yapılan değişikliğin Anayasa’nın mülkiyet koruma ilkelerine ve hak arama hürriyetine darbe vurduğunu savunan hukukçular, durumun ciddiyetine dikkat çekiyor. Konuyu değerlendiren Avukat Onur Cingil, düzenlemenin vatandaşın elini kolunu bağladığını belirterek sert uyarılarda bulundu. Her vatandaşın her gün e-Devlet kontrolü yapmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu vurgulayan Cingil, "Eski sistemde devlet vatandaşı bulmak zorundaydı, şimdi ise 'mesajı görmediysen suç senin' denilerek evler satışa çıkarılabilecek" ifadelerini kullandı.
MUHTARLIK ASKI SÜRECİ DE RİSKLİ
Tehlike sadece dijital ortamla sınırlı değil. Rezerv alan ilan edilen bölgelerdeki duyuruların muhtarlıklara asılması durumunda da benzer bir risk söz konusu. Muhtarlığa gidip askıdaki ilanı görmeyen vatandaş, muvafakatnameyi imzalamamış sayılarak mülkiyet haklarında ciddi kayıplar yaşayabilir. Uzmanlar, hızlandırılmış dönüşümün "hak gaspına" dönüşmemesi için vatandaşların sık sık sistem kontrolü yapması gerektiğini vurguluyor.
