Genel olarak grip hastalığı etkeni bir virüstür. Yüksek ateş, baş ağrısı, boğaz ağrısı, öksürük, halsizlik, yaygın vücut ağrısı belirtileri ile seyreder. Grip mevsimsel olarak genellikle sonbahar sonu, kış ve ilkbaharın ilk aylarında...

Genel olarak grip hastalığı etkeni bir virüstür. Yüksek ateş, baş ağrısı, boğaz ağrısı, öksürük, halsizlik, yaygın vücut ağrısı belirtileri ile seyreder. Grip mevsimsel olarak genellikle sonbahar sonu, kış ve ilkbaharın ilk aylarında görülür. Bunun sebebi; soğuk, artan nem, kalabalık ve sıkışık ortamlardır.
Çok sayıda grip virüsü tipi mevcuttur. İnsanlarda, kanatlılarda ve memeli hayvanlarda farklı virüs tipleri hastalığa yol açmaktadır. Virüsler her yıl kendilerini değiştirerek yeni bir tip ortaya çıkartmaktadır. Bu değişim dolayısıyla grip aşısının muhtevasını her yıl değiştirmek gerekmektedir.

DOMUZ (H1N1) GRİBİ
Domuz gribi, bir tür “influenza virusü”nün (influenza A) yol açtığı, domuzlarda görülen ve solunum sistemini tutan, yüksek düzeyde bulaşıcılığa sahip bir enfeksiyon hastalığıdır. Domuzlar arasında, hastalandırıcılığı yüksek olmakla birlikte öldürücülüğü (yüzde 1-4) nispeten düşüktür.
En çok sonbahar ve kış mevsiminde olmakla birlikte bütün yıl boyunca görülmektedir. Mart 2009’da Meksika’da insanlarda hastalık yapan yeni bir grip virüsü (Domuz Gribi) tespit edilmiştir. Hastalığa, etken virüsün domuz gribi virüsüne benzerliği ve virüsteki genetik değişimin domuzda meydana gelmesi sebebiyle “domuz gribi” denmiştir.
Hastalık ABD başta olmak üzere önce bölge ülkelerine, daha sonra da dünyaya yayılmıştır. 11 Haziran 2009’da Dünya Sağlık Örgütü yeni H1N1 grip virüsüne bağlı pandeminin (küresel yaygın gribin) başladığını ilan etmiştir.

BULAŞICI MIDIR?
Domuz gribi (H1N1) virüsü bulaşıcıdır ve insandan insana geçmektedir.

DOMUZ ETİ YİYENLER Mİ YAKALANIR?
Domuz etinin yenmesiyle domuz gribi virüsü bulaşmıyor. Virüs solunum yoluyla bulaşıyor.

BELİRTİLERİ NELERDİR?
Domuz gribinin belirtileri, insanlarda görülen grip belirtilerine benzerdir.
•Ateş
•Öksürük
•Boğaz ağrısı
•Yaygın vücut ağrısı
•Baş ağrısı
•Üşüme ve
•Yorgunluk gibi belirtileri içermektedir.
•Kusma ve ishal de görülebilmektedir.

HASTALIĞIN SEYRİ
Hastalık başlangıçta beklenenden daha hafif seyretmekte ve beklenenden daha az ölüme yol açmaktadır. Bununla birlikte hastalığın yoğun görüldüğü ülkelere ait veriler; gebeler, 5 yaş altı çocuklar, kalp hastalığı, şeker hastalığı, akciğer ve böbrek hastalığı gibi kronik hastalıkları olan risk grubundaki kişilerde ağır seyrettiğini göstermiştir. Ayrıca mevsimsel gribe kıyasla çocuklar ve gençler daha sık hastalanmaktadır. Ölümlerin engellenmesi amacıyla birçok bulaşıcı hastalıkta olduğu gibi risk gruplarının aşılanmasının öncelikli önemi vardır.
Küresel yaygın grip genellikle hafif veya orta şiddette seyreder, bazı kişilerde ağır seyredebilir.
Hafif veya orta seyirli hastalıkta, ateş (38 dereceden fazla), kuru öksürük, boğaz ağrısı, burun akıntısı, baş ağrısı, halsizlik görülebilir. Hastalık ortalama bir hafta sürer.
Ağır seyirli hastalık; ağır solunum sıkıntısı, hızlı solunum, bilinç değişikliği, havale bulgularından en az biri varsa ağır seyirli hastalık vardır. Bu durumda hastalık daha uzun sürer ve bazen çok nadir olarak tedavisiz kalmış vakalarda ölümle sonuçlanabilir.

NASIL BULAŞIR?
Domuz gribinin de yine mevsimsel griple aynı şekilde yayıldığı düşünülmektedir. Grip virüsleri insandan insana öksürük ve hapşırma yoluyla bulaşmaktadır. Grip virüsü bulaşan bir yere dokunulduktan sonra, eller ağız ya da buruna götürüldüğünde de hastalık bulaşabilir.

İLAÇLARI VAR MI?
Evet. Domuz gribinin tedavisi veya bu hastalıktan korunmak için doktor kontrolünde kullanılabilecek ilaçlar mevcuttur. Bu ilaçlar doktor tarafından önerilmedikçe, reçetesiz olarak kesinlikle kullanılmamalıdır.

NE KADAR SÜRE BULAŞICI ETKİSİ VAR?
Kişiler, belirtilerin başlamasından bir gün öncesi ve 7 gün sonrasına kadar bulaştırıcıdırlar.

HANGİ YÜZEYLER BULAŞMA KAYNAĞIDIR?
Öksürük ve hapşırma yoluyla, hasta kişinin tükürük zerrecikleri havaya yayılarak sandalye, masa gibi yüzeylere bulaşabilir. Kişi virüsün bulaştığı bir yere dokunduktan sonra ellerini ağzına, gözlerine veya burnuna sürerse virüs bulaşabilir. Bu yüzeylerde virüsün ne kadar süreyle canlı kalabileceğini etkileyen ısı, nem oranı, yüzey niteliği gibi pek çok faktör söz konusudur. Hasta kişinin temasının olduğu bu yüzeylere dokunulmamalı, herhangi bir sebeple dokunulduysa eller yıkanmalıdır.

TEMİZLİĞİN ÖNEMİ
Grip virüsünün yayılmasını önlemek için, yüzeylerin (masalar, kapı kolları, banyo yüzeyleri, mutfak tezgahı, oyuncaklar vb) günlük temizlikte kullanılan deterjanlarla temizlenmesi yeterlidir. Günlük kullandığımız temizlik maddeleri dışında klor, hidrojen peroksit, iyotlu antiseptikler ve alkol gibi bazı kimyasal maddeler de etkilidir. Hastalara ait çarşaf, çamaşır, havlu ve kapların ayrı olarak yıkanmasına gerek yoktur. Ancak, bu eşyalar yıkanmadan başkası tarafından kullanılmamalıdır. Bu çarşaflar mümkün olduğunca elle temas edilmeden taşınmalı ve yıkanmalıdır. Hastanın çarşafları, çamaşırları değiştirildikten sonra eller mutlaka sabunlu suyla yıkanmalıdır. Hastaya ait kap kacak ya bulaşık makinesinde ya da elde deterjan kullanılarak yıkanmalıdır.

NASIL KORUNURSUNUZ?
Aşağıdaki önlemleri alarak sadece gripten değil; grip gibi solunum yoluyla bulaşan tüm hastalıklardan kendinizi koruyabilirsiniz:
Öksürme ve hapşırma sırasında ağzınızı ve burnunuzu bir mendil ile kapatınız. Mendilinizi kullandıktan sonra çöp sepetine atınız.
Öksürdükten ve hapşırdıktan sonra ellerinizi bol sabun ve suyla yıkayınız. Alkol içeren el yıkama antiseptikleri de etkilidir.
Kirli ellerinizle gözlerinize, burnunuza ve ağzınıza dokunmayınız.
Domuz gribine yakalanırsanız, belirtilerin başlamasından 7 gün sonrasına ya da belirtilerinizin tamamen geçmesinden bir gün sonrasına kadar evde istirahat ediniz.
Hastalığın bulaşmaması için çevrenizdeki kişilerden uzak durunuz. Bulunduğunuz mekânı sık sık havalandırınız.

ELLERİNİZİ NASIL YIKAMALISINIZ?
Ellerinizi 15-20 saniye süreyle su ve sabunla yıkamalısınız. Su ve sabuna ulaşamadığınız yerlerde alkol içeren el antiseptikleri kullanabilirsiniz.

NE YAPAMALIYIM?
Domuz gribi şüpheli bir kişi ile temastan sonraki 7 gün içinde kendinizde yukarıda sıralanan hastalık belirtileri olduğunu hissederseniz hemen bir doktora başvurmalısınız. Doktorunuz herhangi bir teste ya da tedaviye ihtiyacınızın olup olmadığına karar verecektir.
Eğer hastalandıysanız veya hastalık belirtilerini gösteriyorsanız evde istirahat ediniz ve çevrenizdeki kişilerden de onlara bulaştırmamak için uzak durunuz.

ÇOCUKLARDAKİ BELİRTİLERİ
•Hızlı veya zor nefes alma
•Vücutta solgunluk ya da morarma
•Beslenememe
•Uyarılara cevapta azalma ve uykuya meyil
•Huzursuzluk
•Ateşle beraber döküntü görülmesi.

Domuz gribi bulguları anlaşıldığı üzere sıradan basit virüslerle olan griplerdeki gibi başlar, peki o zaman ne zaman domuz gribinden şüphelenilmeli ve doktora başvurmalı? Eğer çocuğunuzu gribi her zamankinden ağır seyrediyorsa, dirençli (ateş düşürücü kullanmanıza rağmen kolay düşmeyen) ateşi oluyorsa, 3 günden sonra ateş devam ediyor ve tekrarlıyorsa, belirgin huzursuzluk ve solunum sıkıntısı varsa, beslenme zorluğu çekiyorsa mutlaka bir uzman hekime danışmakta fayda vardır.