Anayasa Mahkemesi (AYM), adli soruşturmalarda şüphelilere ait dijital materyallerin incelenmesine yönelik kritik bir karara imza attı. Resmî Gazete'de yayımlanan karara göre, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) bilgisayarlarda arama, kopyalama ve el koyma işlemlerini düzenleyen 134. maddesinin ilgili hükümleri iptal edildi.
Yüksek Mahkeme'ye giden süreç, Bursa 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin baktığı bir kaçakçılık davasıyla başladı. Yerel mahkeme, yargılama sırasında CMK'nın 134. maddesindeki düzenlemelerin Anayasa'ya aykırı olduğu kanaatine vararak iptal talebiyle AYM'ye başvurdu. Başvuruyu inceleyen Yüksek Mahkeme, dijital materyaller üzerindeki arama ve el koyma yetkilerini içeren temel fıkraların Anayasa'yı ihlal ettiğine hükmetti.
HANGİ HÜKÜMLER İPTAL EDİLDİ?
İptal kararı, soruşturma aşamasında somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı ve başka surette delil elde etme imkanının bulunmaması durumunda hakim kararıyla bilgisayar kütüklerinde arama yapılmasını içeren bölümü kapsıyor. Ayrıca, şifrelerin çözülemediği veya gizlenmiş verilere ulaşılamadığı hallerde cihazlara doğrudan el konulmasını öngören maddenin ikinci fıkrası da Anayasa'ya aykırı bulundu.
KARAR NE ZAMAN UYGULANACAK VE NE ANLAMA GELİYOR?
AYM, 134. maddenin temel kısımlarının iptal edilmesinin ardından kalan bölümlerin de 6216 sayılı Kanun gereğince iptaline karar verdiğini duyurdu. Hukuki bir boşluk oluşmaması amacıyla iptal kararı, Resmî Gazete'de yayımlanmasından itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girecek. Bu süre zarfında yasama organının, kişisel verilerin korunması ve özel hayatın gizliliği ilkelerini temel alarak dijital arama tedbirlerini daha güvenceli hale getiren yeni bir yasal düzenleme hazırlaması gerekiyor.
