Üsküdar Belediyesi’nde başkan vekilliği için yapılması planlanan seçim, belediye meclisinde gerekli toplantı çoğunluğunun sağlanamaması nedeniyle gerçekleştirilemedi. AK Parti’nin itirazı üzerine İstanbul 2. İdare Mahkemesi tarafından yenilenmesine karar verilen seçim için meclis üyeleri toplantıya çağrılırken, CHP ve Yeni Parti grubunun katılmama kararı sonrası süreç 8 Eylül 2026 Salı gününe ertelendi.
MAHKEME ÖNCEKİ SEÇİMİN YENİLENMESİNE KARAR VERDİ
Üsküdar’daki başkan vekilliği süreci, Belediye Başkanı Sinem Dedetaş’ın tutuklanmasının ardından İçişleri Bakanlığı tarafından geçici bir tedbir olarak görevden uzaklaştırılmasıyla başladı. Bunun üzerine belediye meclisinde yapılan seçimde CHP’nin adayı Sibel Tan Çetinkaya başkan vekili seçildi. Ancak AK Parti’nin adayı Dündar Ziya Gültekin’in seçim sonucuna yaptığı itiraz yargıya taşındı. İstanbul 2. İdare Mahkemesi, oyların sayımı ve seçim güvenliğine ilişkin itirazları değerlendirerek seçimin yenilenmesine karar verdi.
MECLİSTE YETERLİ ÇOĞUNLUK OLUŞMADI
Mahkeme kararının ardından yeniden yapılması gereken seçim için Üsküdar Belediye Meclisi toplandı. CHP Parti Sözcüsü ve Yerel Yönetimlerden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Müslim Sarı, gözaltında bulunan belediye meclis üyelerinin de oy kullanabilmesine imkan sağlanması amacıyla CHP ve Yeni Parti grubunun toplantıya katılmama kararı aldığını açıkladı. Yoklama sonucunda toplantının gerçekleştirilebilmesi için gereken çoğunluk oluşmayınca başkan vekilliği oylamasına geçilemedi ve seçim 8 Eylül Salı gününe kaldı.
BELEDİYE KANUNU'NDA SEÇİM SÜRECİ NASIL İŞLİYOR?
5393 sayılı Belediye Kanunu, belediye başkanının görevden uzaklaştırılması veya tutuklanması durumunda belediye meclisinin kendi üyeleri arasından gizli oyla bir başkan vekili seçmesini öngörüyor. Kanuna göre ilk iki oylamada meclis üye tam sayısının üçte iki çoğunluğu, üçüncü turda ise salt çoğunluk aranıyor. Üçüncü turda da gerekli çoğunluk elde edilemezse en fazla oy alan iki aday arasında dördüncü tur gerçekleştiriliyor. Son turda en fazla oyu alan aday başkan vekili seçiliyor; oyların eşit çıkması halinde ise sonuç kura yoluyla belirleniyor.
BAŞKAN VEKİLİ NE KADAR SÜRE GÖREV YAPIYOR?
Başkan vekilliği, belediye başkanlığının tamamen boşalmasından farklı bir hukuki statü taşıyor. Belediye Kanunu'na göre görevden uzaklaştırma veya tutuklama halinde seçilen başkan vekili, yeni bir başkan seçilinceye ya da görevden uzaklaştırılan veya tutuklanan belediye başkanı görevine dönünceye kadar belediyeyi yönetiyor. Başkan veya başkan vekili belirlenene kadar görevin meclis birinci başkan vekili, onun bulunmaması halinde ikinci başkan vekili tarafından yürütülmesi; bu isimlerin de bulunmaması halinde ilgili idari makam tarafından görevlendirme yapılması öngörülüyor.
MECLİSTEKİ DENGE SEÇİMİ KRİTİK HALE GETİRDİ
Üsküdar Belediye Meclisi’ndeki siyasi aritmetik de sürecin en önemli unsurlarından biri haline geldi. CHP’li meclis üyeleri Ahmet Başbaydar, Ayhan Aydın, Hüseyin Kazan ve Tahsin Usta’nın istifa ederek AK Parti’ye katılması sonrasında kaynakta aktarılan sandalye dağılımı CHP 21, Cumhur İttifakı 21 şeklinde eşitlendi. Bu tablo, özellikle gizli oyla gerçekleştirilecek başkan vekilliği seçiminde her oyun önemini artırırken, olası son turda ortaya çıkabilecek eşitlik ihtimalini de hukuken önemli hale getiriyor.
YARGI KARARIYLA YENİLENEN SEÇİMLERDE USUL ÖN PLANDA
Belediye meclislerindeki başkan ve başkan vekili seçimlerinde yalnızca kullanılan oyların dağılımı değil, toplantının ve oylamanın mevzuatta öngörülen usule uygun yürütülmesi de önem taşıyor. Türkiye’de farklı belediyelerde görevden uzaklaştırma, tutuklama, istifa veya makamın başka bir nedenle boşalması sonrasında benzer şekilde belediye meclislerinin başkan ya da başkan vekili seçmek üzere toplandığı örnekler bulunuyor. Bu süreçlerde gizli oy, gerekli çoğunlukların sağlanması, oyların geçerliliği ve tutanakların usulüne uygun hazırlanması olası yargısal denetim açısından belirleyici unsurlar arasında yer alıyor.
ÜSKÜDAR'DA GÖZLER 8 EYLÜL'DE
İstanbul’un Anadolu Yakası’ndaki önemli ilçelerinden Üsküdar’da belediye yönetiminin kim tarafından vekaleten sürdürüleceğini belirleyecek süreç, yalnızca siyasi dengeler açısından değil belediye hizmetlerinin idari devamlılığı bakımından da yakından izleniyor. Başkan vekili; belediyenin günlük yönetimi, hizmetlerin sürdürülmesi ve belediye organları arasındaki koordinasyon bakımından önemli bir görev üstleniyor. Bu nedenle seçim sonuçlanana kadar mevzuatın öngördüğü geçici yönetim mekanizmasının işlemesi gerekiyor.
SÜREÇ HUKUKİ VE SİYASİ BOYUTUYLA DEVAM EDİYOR
Üsküdar’daki gelişmeler, bir tarafta Sinem Dedetaş hakkında devam eden adli süreci, diğer tarafta mahkeme kararıyla yenilenen başkan vekilliği seçimini kapsayan iki ayrı hukuki başlığı beraberinde getiriyor. Dedetaş hakkındaki soruşturmada ileri sürülen suçlamalar yargılama süreci tamamlanmadan kesinleşmiş hüküm niteliği taşımıyor. Belediye yönetimine ilişkin süreçte ise gözler 8 Eylül’de yeniden toplanması beklenen Üsküdar Belediye Meclisi’ne çevrildi. Meclisin gerekli koşullarda toplanması halinde başkan vekilliği seçiminin Belediye Kanunu’nda düzenlenen gizli oylama ve çoğunluk esaslarına göre yeniden gerçekleştirilmesi bekleniyor.
