Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) tarafından yayımlanan ekim ayı üretici-market fiyat farkı raporu, tarımsal ürünlerdeki makasın ulaştığı boyutu gözler önüne serdi. Rapora göre, geçtiğimiz ay üretici ile market arasındaki en yüksek fiyat farkı yüzde 999,2 oranıyla limonda tespit edildi. Tarlada kilogramı 3 lira 90 kuruşa satılan limon, market raflarında 42 lira 87 kuruşa kadar çıkarak üretici fiyatının yaklaşık 11 katına ulaştı.
Fiyat uçurumunda limonu yüzde 333,6 ile kuru incir, yüzde 282,7 ile havuç, yüzde 233,2 ile elma ve yüzde 232,8 ile iç fındık takip etti. Ekim ayında marketlerde takip edilen 36 ürünün 25'inde fiyat artışı kaydedilirken, en yüksek artış yüzde 62,9 ile domateste yaşandı. Üretici tarafında ise domates yüzde 76,1 ile en fazla artan ürün olurken, en fazla düşüş yüzde 44,3 ile limonda görüldü.
SERAYA GEÇİŞ FİYATLARI ARTIRDI
TZOB verilerine göre, fiyat değişimlerinin temelinde mevsimsel geçişler ve hasat dönemleri yer alıyor. Limonda erkenci çeşitlerin hasadıyla artan arz fiyatları düşürürken, patateste depolardaki ürün fazlası benzer bir etki yarattı. Domates, salatalık, yeşil soğan, sivri biber ve kabakta ise tarla üretiminden seraya geçiş süreci etiketleri yukarı taşıdı.
GİRDİ MALİYETLERİNDE YILLIK ARTIŞ TABLOSU NASIL?
Üreticinin temel maliyet kalemlerindeki aylık ve yıllık artış oranları da raporda detaylandırıldı. Ekim ayında ÜRE gübresi yüzde 3, DAP gübresi yüzde 2,5 artarken, yıllık bazda amonyum nitrat gübresindeki yükseliş yüzde 67,7'yi buldu. Son bir yılda mazot fiyatları yüzde 73,4, süt yemi yüzde 38,9, besi yemi yüzde 38,6, tarım ilaçları yüzde 27,7 ve elektrik yüzde 25,1 oranında zamlandı.
Açıklanan bu veriler, örtüaltı tarımın ve narenciye üretiminin merkezlerinden olan Alanya'daki çiftçiler tarafından da yakından takip ediliyor. Özellikle tarla üretiminden seraya geçiş sürecindeki maliyet artışlarının, bölgedeki kış sezonu tarımsal faaliyetlerine ve pazar fiyatlarına yansıması muhtemel görünüyor.
