Sektörlerden karamsar tablo

Toprak tarih yazmak için hazır

İçeriği Görüntüle

2026 TURİZM sezonu öncesi sektörün mevcut durumu, yaşanan temel sorunlar, çözüm önerileri ve 2026 sezonuna yönelik beklentiler hakkında kapsamlı değerlendirmelerde bulunan Alanyalı sektör temsilcileri, piyasadaki daralmanın en önemli nedenleri olarak yüksek faiz oranları, artan maliyetler ve talepteki yavaşlamayı gösterdi. Yeme-içme sektöründe KDV dengesizliği, yemek platformlarının yüksek komisyonları ve banka POS kesintileri öne çıkarken; emlak sektöründe yabancıya satışlardaki düşüş, ikamet kısıtlamaları ve sık değişen mevzuatın piyasayı olumsuz etkilediği belirtildi. Temsilciler, çözüm için KDV oranlarının dengelenmesi, komisyon yüklerinin azaltılması, krediye erişimin kolaylaştırılması ve borçların yeniden yapılandırılması gerektiğini vurguladı. Sektör temsilcileri, 2026 yılına temkinli iyimser yaklaştıklarını belirttti.
‘ALANYA’NIN GÜVENLİ DESTİNASYON ALGISI BÜYÜK AVANTAJ SAĞLIYOR’
Alanya Sanayici ve İş İnsanları Derneği (ALSİAD) Yönetim Kurulu Başkanı Emrah Cezirioğlu, “2026 yılına girerken Alanya’da beklentilerimizi hem temkinli hem de umutlu bir çerçevede değerlendiriyoruz. Alanya, sadece deniz–kum–güneş destinasyonu değil; artık spor turizmi, sağlık turizmi, gastronomi ve kültür turizmiyle de ön plana çıkan çok yönlü bir marka şehir konumundadır. Özellikle 2025 sezonunda yaşanan dalgalanmalara rağmen 2026 için rezervasyon akışlarının daha erken başladığını gözlemliyoruz. Avrupa pazarında toparlanma sinyalleri güçlü. Rusya ve Doğu Avrupa pazarı hâlâ önemli olmakla birlikte, Orta Avrupa ve İngiltere pazarındaki artış beklentimiz yüksek. Bu noktada Alanya’nın güvenli destinasyon algısı büyük avantaj sağlıyor” diye konuştu.
‘TURİZM VE YATIRIM ODAKLI YAPILANMALARIN ALANYA’YA OLUMLU YANSIYACAĞINI DÜŞÜNÜYORUZ’
Cezirioğlu, “Ulaşım konusu her zaman belirleyici bir faktör. Gazipaşa-Alanya Havalimanı’nın uçuş ağının genişlemesi, yeni dış hat bağlantılarının eklenmesi 2026 sezonu için kritik önemde. Kış döneminde uçuşların devamlılığı sağlanabilirse Alanya artık 12 ay yaşayan bir turizm şehri olabilir. Yakın zamanda açıklanan yeni turizm ve yatırım odaklı yapılanmaların da Alanya’ya olumlu yansıyacağını düşünüyoruz. Şehrimizin turizm stratejisinin daha koordineli yönetilmesi, kamu–özel sektör iş birliğinin güçlendirilmesi 2026’da fark yaratacaktır. Özellikle sürdürülebilir turizm, dijital tanıtım ve nitelikli personel istihdamı başlıkları öncelikli olmalı” dedi.
‘2026 BÜYÜME VE GÜÇLENME YILI OLACAKTIR’
Alanya için 2026 yılının büyüme ve güçlenme yılı olacağını ifade eden Cezirioğlu, “Alanya’nın en büyük avantajı; güçlü yatak kapasitesi, deneyimli turizm işletmeleri ve girişimci ruhudur. Ancak artık sadece doluluk oranlarını değil, kişi başı harcamayı artırmayı hedeflemeliyiz. Nitelikli turist profiline odaklanmalı, spor kampları, uluslararası organizasyonlar ve kongre turizmini daha fazla desteklemeliyiz. 2026 yılı için beklentimiz; bir önceki yıla göre hem ziyaretçi sayısında hem de gelir kalitesinde artış yönündedir. Eğer planlanan uçuş düzenlemeleri, tanıtım çalışmaları ve yeni teşkil yapılanmaları sahaya doğru yansırsa Alanya için 2026 yılı büyüme ve güçlenme yılı olacaktır” ifadelerini kullandı.
‘KDV ORANLARINDAKİ DENGESİZLİK ESNAFI ZORLUYOR’
KDV oranlarının dengelenmesi gerektiğini belirten Alanya Otelciler Pansiyoncular Lokantacılar Kafeteryacılar Turistik Eşya Satıcıları Odası Başkanı Hüseyin Değirmenci, “Temel gıda maddelerinde KDV oranının yüzde 1’e çekilmiş olması nedeniyle lokantacı esnaflarımızın maliyetlerine önemli ölçüde katkı sağlamış, bu da yemek fiyatlarına olumlu bir şekilde yansımıştır. Ancak lokantacı esnaflarımızın ödediği KDV’nin yüzde 10 olması büyük bir dengesizlik oluşturmaktadır. Yüzde 9’luk fark, esnaflarımıza ağır bir vergi yükü getirmektedir. Lokantacılık sektörü hizmet üreten ve ürettiği hizmetten katma değer sağlayan bir sektördür. Esnaflarımız aradaki KDV farkının ciddi ekonomik sıkıntı ve adaletsizlik oluşturduğunu, önceki uygulamalarda KDV oranlarının eşitlenerek bu mağduriyetlerin oluşmadığını söylüyor. Oda olarak bu dengesizliğin giderilmesi adına 4 kez bakanlığa yazılı müracaat ettik, Antalya Vergi Dairesi Başkanlığı’na KDV oranının dengelenmesi gerektiğini anlattık ancak henüz bir sonuç elde edemedik” dedi.
‘KOMİSYON ÜCRETLERİ KÂR MARJINI YOK EDİYOR’
Yemek platformlarının uyguladığı yüksek komisyon oranlarının özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerin kâr marjlarını neredeyse yok ettiğini söyleyen Değirmenci, “Sadece hizmet komisyonu değil; kurye ücreti, reklam bedelleri ve zorunlu kampanyalarla birleştiğinde yüzde 50 seviyelerine yaklaşan bir kesinti ortaya çıkmaktadır. Hammadde, işçilik, kira ve enerji giderleri zaten maliyetin büyük bir kısmını oluştururken, üzerine yüzde 40-50 bandında bir kesinti bindiğinde esnaf ya zarar ediyor ya da ayakta kalabilmek için platform fiyatı ve gel-al/restoran fiyatı şeklinde ikili fiyatlandırma yapmak zorunda kalıyor. Komisyonların aşağıya çekilmesi hem lokantacı esnafını rahatlatacak hem de tüketiciye olumlu yansıyacaktır” diye konuştu.
‘KOMİSYONLAR DÜŞÜRÜLMELİ, POS ÜCRETLERİ KALDIRILMALI’
Kredi kartı komisyonları ve POS kullanım ücretlerinin de önemli bir maliyet unsuru haline geldiğini belirten Değirmenci, “Enflasyon nedeniyle artan giderler kâr oranlarını düşürürken, bankaların uyguladığı yüzde 3-4 oranındaki komisyonlar esnafın kazancını azaltmaktadır. Bu maliyetler ürün fiyatlarına zam olarak yansımakta, ayrıca aylık POS kullanım ücretleri de ek yük oluşturmaktadır. Komisyon oranlarının düşürülmesi ve POS ücretlerinin kaldırılması, fiyat istikrarı ve işletmelerin sürdürülebilirliği açısından önem taşımaktadır” dedi.
‘YABANCIYA MÜLK SATIŞI VE İKAMET SORUNU’
Alanya’da tarım, turizm, ticaret ve inşaatın birbirini destekleyen sektörler olduğunu belirten Değirmenci, “Son yıllarda özellikle Rusya-Ukrayna savaşının etkisiyle yabancılara konut satışı ve ikamet eden yabancı sayısında artış yaşanmış, bu durum inşaat ve emlak sektörünü canlandırmıştır. Ancak altyapısı yetersiz bölgelerdeki hızlı ve plansız yapılaşma; trafik, otopark, site yönetimi, demografik değişim ve gayriresmî ticari faaliyetler gibi sorunları beraberinde getirmiştir. 16 Ekim 2023’te ikamet izin bedelinin 200 bin dolara çıkarılmasını desteklemekle birlikte, önceki satışlardan doğabilecek hak kayıplarının giderilmesi ve mevcut stokların planlanması gerektiği belirtilmektedir. Mahmutlar ve Avsallar mahallelerindeki ikamet yasağının stok durumuna göre yeniden düzenlenmesi talep edilmektedir” ifadelerini kullandı.
‘BORÇLAR YAPILANDIRILMALI, KREDİYE ERİŞİM KOLAYLAŞTIRILMALI’
2026 sezonuna dair değerlendirmede bulunan Değirmenci, “Son iki yıldır uygulanan sıkı para politikası sonucu piyasada daralma yaşanmakta, turizm gelirleri beklentilerin altında kalmaktadır. Kamu borçlarının yeniden yapılandırılması, krediye erişimin kolaylaştırılması ve sicil affı gibi adımlar sektörleri rahatlatacaktır” dedi.
‘KONUT SATIŞINDA DÜŞÜŞLER YAŞANDI’
Alanya Emlak Profesyoneller Derneği Başkanı Mehmet Ekinci ise, “Ocak ayında yabancılara satılan konut sayısı bin 306 ile bir önceki yıla göre yüzde 20,8 azaldı. Alanya özelinde ikinci el konutlarda maliyetin altındaki zorunlu satışlar, genel fiyatları da aşağı çekti. Oturuma hazır konut fazlalığı nedeniyle fiyatlar maliyet seviyelerine kadar geriledi ve yerli alıcı için daha ulaşılabilir hale geldi. Ancak yabancıya satışta ciddi düşüş yaşandı. Rusya, Ukrayna, İran ve Arap pazarında dalgalanma yüksek. Oturum izni problemi ve ani mevzuat değişiklikleri talebi sınırladı. Kargıcak, Mahmutlar, Kestel ve Avsallar gibi yabancı ağırlıklı bölgelerde satışlar durma noktasına geldi” dedi.
‘İNŞAAT SEKTÖRÜNDE CİDDİ KAN KAYBI’
Ekinci, yüksek enflasyon ve hayat pahalılığının hem yerli hem yabancı yatırımcıyı zorladığını belirterek, “Yarım kalan projeler, tapu ve iskan sorunları ile sosyal medyada yayılan olumsuz paylaşımlar inşaat sektöründe güven kaybına yol açtı. Ayrıca kayıt dışı ve yurt dışı merkezli ilan mecralarına getirilen yasaklar da sektörü olumsuz etkiledi” dedi.
‘2026’DAN UMUTLUYUZ’
Ekinci, “İkamete kapalı mahallelerin durumunun güncellenmesi, prosedürlerin kolaylaştırılması ve ulaşım altyapısının güçlendirilmesi gerekiyor. Trafik düzeni, denetimler ve mesleki eğitimler artırılmalı. Müteahhitlik sektörüne yönelik denetimler sıklaştırılmalı. 2025 emlak sektörü için dip noktasıydı. Normal şartlar altında 2026’dan daha umutluyuz. Akdeniz bölgemize daha fazla turist gelmesini ve buna paralel olarak yabancıya satışların artmasını bekliyoruz” ifadelerini kullandı. (Hatice NERGİZ)