Antalya genelinde son aylarda artan deniz kirliliği vakaları, su kalitesi ölçümlerinin güvenilirliğini tartışmaya açtı. Kaş İnceboğaz ve Lara falezlerinde yaşanan atık su sızıntılarının yanı sıra Alanya, Çıralı ve Küçük Çaltıcak'ta vatandaşların kirlilik nedeniyle denizden çıkmak zorunda kalması endişe yarattı. Sağlık Bakanlığı yüzme suyu takip sistemine göre, falezlerden atık suyun denize döküldüğü 25 Ağustos 2026 tarihinde yapılan analizlerde su kalitesinin "mükemmel" çıkması, ölçüm standartlarına yönelik eleştirileri beraberinde getirdi.
Mavi Bayraklı plajlardaki resmi analizler, Avrupa Birliği Yüzme Suyu Direktifi doğrultusunda yalnızca E. coli ve intestinal enterokok seviyelerini ölçüyor. Ancak uzmanlara göre, sadece bu iki bakteriye bakarak deniz ekosisteminin tamamen sağlıklı olduğunu söylemek eksik bir yaklaşım. Kirliliğin karasal alan ve kumsallarda da devam ettiği, sonbahar aylarında bu riskin en yüksek seviyeye ulaştığı belirtiliyor.
BİLİMSEL ARAŞTIRMALAR NE DİYOR?
Akdeniz Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsünde 2024 yılında N. Ulukan Şimşek tarafından hazırlanan ve Doç. Dr. Gönül Tuğrul İçemer danışmanlığında yürütülen yüksek lisans tezi, kumsallardaki gizli tehlikeyi somut verilerle ortaya koydu. Konyaaltı Plajı özelinde yapılan Kantitatif Mikrobiyal Risk Değerlendirmesi çalışmasında, Pseudomonas aeruginosa ve Staphylococcus aureus gibi fırsatçı patojenler incelendi. Araştırmaya göre plaj kumu ve sediman, mikroorganizmaları güneşin ultraviyole ışınlarından koruyarak biyofilm oluşumu için uygun ortam sağlıyor. Bu durum, bazı bakterilerin deniz suyundan ziyade kumlarda çok daha uzun süre hayatta kalmasına neden oluyor. Dalga hareketleri ve yağmurlarla birlikte bu bakteriler tekrar suya karışabiliyor.
SAĞLIK İÇİN HANGİ ÖNLEMLER ALINMALI?
Mevcut analiz sistemlerinin sadece deniz suyuna odaklanması, plaj kumundaki görünmeyen mikrobiyolojik yükün göz ardı edilmesine yol açıyor. Uzmanlar, denizden çıktıktan sonra tatlı su ile duş almanın ve kumsalda doğrudan kumla temas süresini dengelemenin enfeksiyon risklerini azaltabileceğini aktarıyor. Özellikle bağışıklık sistemi hassas olan çocukların ıslak kumlarda uzun süre oynaması, fırsatçı patojenlerle temas ihtimalini artırıyor.
TURİZME OLASI YANSIMALARI NELER?
Antalya kıyılarında gözlemlenen kirlilik vakaları, turizm dinamikleri açısından yakından takip ediliyor. Kasım ayında Antalya'nın ev sahipliği yapacağı küresel iklim zirvesi COP31 öncesinde, deniz temizliği konusu Almanya ve Rusya gibi kente en çok turist gönderen ülkelerin basınında geniş yer buluyor. Sektör temsilcileri, sürdürülebilir turizm ve halk sağlığı için su analizlerinin kapsamının genişletilerek kumsal ve sediman ölçümlerini de içerecek şekilde güncellenmesi gerektiğine dikkat çekiyor.
