Japonya ile ABD arasında geçen yıl oluşturulan 550 milyar dolarlık stratejik yatırım çerçevesinde yeni aşamaya geçiliyor. Washington'da temaslarda bulunan Japonya Ticaret Bakanı Ryosei Akazawa, iki ülkenin yatırım planının uygulanmasında ilerleme sağladığını belirtirken, bundan sonraki görüşmelerde yapay zeka ve yarı iletken sektörlerinin önemli ağırlığa sahip olacağını açıkladı.
ÜÇÜNCÜ YATIRIM PAKETİ İÇİN GÖRÜŞMELER SÜRÜYOR
Akazawa, ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick ve ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ile Washington'da bir araya geldi. Görüşmelerin ardından yaptığı açıklamada üçüncü grup projelerin ayrıntılarını paylaşmayan Japon bakan, Tokyo ile Washington'un iki ülkeye de ekonomik fayda sağlayacak yatırımlar üzerinde çalışmayı sürdüreceğini söyledi.
Bloomberg'in aktardığına göre Akazawa, yapay zeka ve yarı iletkenlere ilişkin görüşmelerin bundan sonraki süreçte “çok önemli bir ağırlığa” sahip olacağını belirtti. Bu açıklama, ilk iki yatırım grubunda enerji, kritik mineraller ve elektrik üretiminin öne çıkmasının ardından teknoloji altyapısının sıradaki ana alanlardan biri olabileceğine işaret ediyor.
İLK İKİ AŞAMADA 109 MİLYAR DOLARLIK PROJELER ÖNE ÇIKTI
Yatırım programının ilk grubunda ABD'deki petrol, doğal gaz ve kritik mineral projeleri için yaklaşık 36 milyar dolarlık yatırım öngörüldü. Bu kapsamda Ohio'daki bir doğal gaz tesisi de projeler arasında yer aldı.
İkinci grupta ise yaklaşık 73 milyar dolarlık yatırım gündeme geldi. Tennessee ve Alabama'daki nükleer enerji projeleri ile Pennsylvania ve Texas'taki doğal gaz santralleri bu aşamanın önemli başlıklarını oluşturdu. Böylece açıklanan ilk iki gruptaki projelerin toplam büyüklüğü yaklaşık 109 milyar dolara ulaştı.
ANLAŞMANIN TEMELİ 2025'TE ATILDI
550 milyar dolarlık yatırım taahhüdü, ABD ile Japonya arasında Temmuz 2025'te açıklanan ticaret anlaşmasının temel unsurlarından biri oldu. Beyaz Saray'ın anlaşmayı duyurduğu açıklamada yatırımların yarı iletken üretimi ve araştırması, enerji altyapısı, kritik mineraller, ilaç üretimi ve gemi inşası gibi stratejik sektörlere yönelmesinin planlandığı belirtilmişti.
İki ülke Eylül 2025'te stratejik yatırımlara ilişkin mutabakat zaptını da imzaladı. Çerçeve kapsamında Japonya'nın ABD'deki stratejik projelere 550 milyar dolara kadar finansman sağlaması öngörülürken, yatırım yapılacak projelerin belirlenmesi için iki taraf arasında danışma ve değerlendirme mekanizması oluşturuldu.
550 MİLYAR DOLARLIK PAKET TARİFE PAZARLIĞININ DA MERKEZİNDEYDİ
Yatırım anlaşması yalnızca sanayi politikası açısından değil, iki ülke arasındaki gümrük tarifeleri bakımından da önem taşıyor. ABD yönetimi, 2025'te varılan çerçeve kapsamında Japonya'dan yapılan ithalatın büyük bölümü için yüzde 15'lik temel tarife uygulamasını belirledi; otomobil ve otomotiv parçaları da anlaşmanın kritik başlıkları arasında yer aldı.
Akazawa, Washington'daki son görüşmelerde geçen yıl üzerinde uzlaşılan şartların dışında Japonya'ya ilave tarife uygulanmayacağının da teyit edildiğini söyledi. Bu durum, ABD pazarının önemli olduğu Japon otomotiv ve imalat şirketleri açısından ticaret koşullarının öngörülebilirliği bakımından önem taşıyor.
YAPAY ZEKA ALTYAPISI YENİ YATIRIM DALGASINI ŞEKİLLENDİREBİLİR
Yapay zeka sistemlerinin hızla büyüyen veri merkezi, gelişmiş çip ve elektrik ihtiyacı, teknoloji yatırımları ile enerji altyapısını giderek daha fazla birbirine bağlıyor. ABD-Japonya yatırım çerçevesinin yarı iletkenlerin yanı sıra enerji ve kritik mineralleri de kapsaması, gelecek projelerin bu alanları birlikte ele alabileceği bir zemin oluşturuyor.
Henüz üçüncü yatırım grubundaki şirketler, projeler ve finansman tutarları açıklanmış değil. Akazawa'nın son mesajı ise 550 milyar dolarlık programın bundan sonraki bölümünde yapay zeka altyapısı ve yarı iletken tedarik zincirlerinin Tokyo-Washington ekonomik iş birliğinin başlıca gündemlerinden biri olacağını gösteriyor.
