Ancak sektör temsilcileri, bu durumun ardında restoran işletmecilerinin fahiş kâr marjları yerine, artan maliyetlerin belirleyici rol oynadığını belirtiyor. 20 yıldır Alanya'da restoran işletmeciliği yapan Nurettin Göbüt, işletmelerin karşılaştığı ciddi gider kalemlerini detaylandırdı.
KİRADAN GIDA FİYATLARINA UZANAN ZİNCİR
Göbüt'ün açıklamalarına göre, Alanya'daki restoranların fiyatlandırma politikalarını doğrudan etkileyen başlıca maliyet unsurları şunlar:
Fahiş Kira Bedelleri: Göbüt, ülke genelinde olduğu gibi Alanya'da da kiranın işletmelerin en büyük giderlerinden biri olduğunu vurguladı. Özellikle turistik bölgelerde işlek konumdaki dükkanların kira bedelleri, işletmeciler üzerinde ciddi bir finansal yük oluşturuyor.
Yüksek Vergi Yükü: Restoranlar, hem yerel yönetimlere hem de merkezi hükümete yüksek oranlarda vergi ödemek zorunda kalıyor. Belediyeye ödenen işgaliye, tabela, müzik-eğlence ve çöp toplama vergilerinin yanı sıra, Vergi Dairesi'ne ödenen KDV ve stopaj gibi kalemler, toplam maliyetleri artırıyor. Göbüt, geçen yılki canlı müzik izin belgesinin 75 bin TL gibi bir rakama ulaşmasının, bu yükün çarpıcı bir göstergesi olduğunu belirtti.
Artan Personel Giderleri: İşletmeler için önemli bir diğer gider kalemi de işçi maaşları ve sigorta primleri. Bir personelin aylık sigorta maliyetinin 9 bin 500 TL'ye ulaşması, nitelikli personel istihdam etmenin maliyetini önemli ölçüde yükseltiyor.
Kontrolsüz gıda enflasyonu: Hammadde fiyatlarındaki dramatik artışlar, restoranların en temel maliyet kalemlerinden biri olan gıda tedarikini doğrudan etkiliyor. Göbüt, bir kilogram bonfilenin bin 300 TL'ye, bir kilogram kıymanın ise 600 TL'ye ulaştığını belirterek, bu durumun menü fiyatlarına doğrudan yansıdığını ifade etti.
Oturum izni kısıtlamalarının etkisi:
Bölgeye özgü bir diğer zorluk ise oturum izni kısıtlamaları. Göbüt, bu kısıtlamaların yerli ve yabancı müşteri potansiyelini olumsuz etkileyerek, işletmelerin gelirlerinde düşüşe yol açtığını ve bu durumun da maliyetleri dengeleme baskısını artırdığını dile getirdi.
Tüketiciye yansıyan ağır maliyetler: Nurettin Göbüt'ün açıklamaları, Alanya'daki restoran fiyatlarının yalnızca işletmelerin kar arzusuyla değil, aynı zamanda dışsal ekonomik faktörler ve devlet politikalarıyla şekillendiğini açıkça ortaya koyuyor. Artan kira, vergi, personel ve gıda maliyetleri, işletmelerin hayatta kalabilmek için fiyatları yukarı çekmesini kaçınılmaz kılıyor. Bu durum hem yerel halkın hem de turistlerin bütçelerini zorlayarak, bölgedeki yeme-içme alışkanlıklarını da etkiliyor.
