Antalya'nın Muratpaşa ilçesinde bir binanın taşıyıcı kolonunun deprem olmaksızın kendiliğinden patlamasıyla yaşanan dehşet, gözleri Alanya'daki yapıların güvenliğine çevirdi. İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) Alanya Temsilciler Kurulu Başkanı Emrah Yılmaz, Alanya'daki 2000 yılı öncesi inşa edilmiş yüzlerce binanın ciddi risk taşıdığını ve bu yapıların deprem olmasa bile "kendiliğinden yıkılma tehlikesiyle" karşı karşıya olduğunu vurgulayarak acil kentsel dönüşüm çağrısında bulundu. Yılmaz, "Metrekare kaybı yaşamamak için çürük binalarda oturmak mantıklı değil," dedi.
Alanya'nın yapı stoğu ne kadar güvenli? Özellikle eski binalarda oturan vatandaşlar olası bir felakete karşı ne kadar hazırlıklı? Bu sorular, Antalya Muratpaşa'da yaşanan ve bir binanın taşıyıcı kolonunun deprem olmadan kendiliğinden patlamasıyla sonuçlanan olayın ardından Alanya'da da yüksek sesle sorulmaya başlandı. Konuyla ilgili endişe verici açıklamalarda bulunan İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) Alanya Temsilciler Kurulu Başkanı İnşaat Mühendisi Emrah Yılmaz, Alanya için de benzer risklerin kapıda olduğu uyarısını yaptı.
MURATPAŞA'DAKİ OLAY ALANYA İÇİN BİR İŞARET Mİ? "KIL PAYI FACİA ATLATILDI!"
Başkan Emrah Yılmaz, Antalya TRT Caddesi üzerinde yaşanan ve bir binanın taşıyıcı kolonunda meydana gelen patlamayı teknik açıdan değerlendirirken, bu olayın Alanya için de bir ders niteliği taşıdığını belirtti. Yılmaz, "Antalya ve çevresinde kayda değer bir deprem olmamasına rağmen binanın taşıyıcı kolonunun kendiliğinden patlaması, büyük bir facianın kıl payı atlatıldığını gösteriyor. Bu tarz yapılarda genellikle projesinde olması gerekenden az demir donatı kullanıldığından veya beton kalitesi düşük olduğundan ani göçmeler, patlamalar meydana gelebilir," ifadelerini kullandı. Bu durum, Alanya'daki eski binaların dayanıklılığı konusunda ciddi soru işaretleri doğuruyor.
ALANYA'DA "DEPREM OLMADAN YIKILABİLECEK BİNALAR" VAR MI? İMO BAŞKANI AÇIKLADI!
Alanya'daki yapı stoğunun da benzer riskleri barındırdığını açıkça ifade eden İMO Alanya Temsilcisi Emrah Yılmaz, şok edici bir gerçeği dile getirdi: "Ülkemizin her yerleşim yerinde olduğu gibi maalesef Alanya'mızda da 2000 yılı öncesi yapılmış ciddi bir güvensiz yapı stoğumuz var. Deprem olmadan dahi kendiliğinden yıkılabilecek binalar Alanya'da mevcut. Vatandaşlardan gelen talepler doğrultusunda zaman zaman binalarında inceleme yaparken bu tarz, ayakta durması bile mucize olan binalarla maalesef karşılaşıyoruz." Yılmaz, bu riskli binaların ortak özelliklerini ise şöyle sıraladı:
- Yapımında hazır beton kullanılmamış olması (elle karılan betonun dayanımı çok düşük).
- İnşaatında deniz kumu kullanılmış olması (tuz, demir donatıyı korozyona uğratır).
- Taşıyıcı sistem elemanları olan kolon ve kirişlerine bilinçsizce yapılan tadilatlarla zarar verilmiş olması (duvar yıkma, tesisat geçirme vb.).
- Uzun yıllar boyunca maruz kalınan rutubetten dolayı betonun yıpranmış, demir donatılarının paslanmış ve özelliğini yitirmiş olması.
- Binanın ekonomik ömrünü çoktan doldurmuş olması.
- Binanın orijinal projelerine aykırı olarak kaçak veya izinsiz ilave kat ya da çatı katı yapılmış olması.
Yılmaz, önemli bir uyarıda da bulunarak, "Geçmişte yapılan imar barışı veya imar affı gibi uygulamalar, bu yapıların depreme dayanıklı olduğu anlamına gelmez. Bir binanın depreme karşı güvenli olup olmadığına ancak ve ancak uzman inşaat mühendisleri tarafından yapılacak detaylı teknik analizler ve testler sonucunda karar verilebilir," diye ekledi.
ACİL ÇAĞRI: KENTSEL DÖNÜŞÜM ŞART, "METREKARE KAYBI" BAHANE OLMAMALI!
Alanya'daki bu riskli yapıların bir an önce tespit edilerek gerekli önlemlerin alınması gerektiğini vurgulayan Başkan Yılmaz, hem yetkililere hem de vatandaşlara önemli sorumluluklar düştüğünü belirtti. "Bu çürük binaların acilen tespit edilip, teknik ve ekonomik olarak mümkünse güçlendirilmesi ya da en doğru çözüm olan kentsel dönüşümle yenilenmesi gerekmektedir," diyen Yılmaz, kentsel dönüşüm sürecindeki bir kolaylığa da dikkat çekti: "Bir binada kentsel dönüşüm kararı alınabilmesi için kat maliklerinin yüzde 50+1 çoğunluğunun sağlanması yeterli oluyor. Deprem olmadan, kendi kendine yıkılan binaları gördüğümüz bir dönemde, birkaç metrekare daire kaybı yaşamamak veya ek maliyetten kaçmak için çürük binalarda oturmaya devam etmek hiç mantıklı ve kabul edilebilir bir durum değil."
"ÇÜRÜK BİNA SADECE İÇİNDEKİLERİ DEĞİL, KOMŞULARI DA TEHDİT EDİYOR!"
Emrah Yılmaz, sözlerini çarpıcı bir uyarıyla tamamladı: "Bir binanın çürük ve yıkılma riski taşıyor olması, sadece o binanın içinde yaşayan insanların değil, aynı zamanda yoldan geçen masum vatandaşların ve yan komşu binalarda yaşayan insanların da can güvenliğini ciddi şekilde riske atıyor. Vatandaşlarımıza, sevdikleriyle beraber yaşadıkları binaların, telafisi mümkün olmayan acılara sebebiyet vermeden önce gerekli teknik kontrolleri yaptırmalarını ve riskli bulunması durumunda acilen önlem almalarını tavsiye ediyoruz. Alanya'da güvenli yaşam herkesin hakkı ve bu konuda geç kalmamalıyız." Neden bu uyarılar bu kadar önemli? Çünkü Alanya, birinci derece deprem bölgesinde olmasa da, aktif fay hatlarına yakınlığı ve eski yapı stoğu nedeniyle olası bir sarsıntıda veya yapısal yorgunluk sonucu büyük bir felaketle yüzleşebilir. Sonrasında ne olacak? İMO'nun bu çağrısının ardından Alanya Belediyesi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ve ilgili diğer kurumların, riskli yapıların tespiti ve kentsel dönüşüm süreçlerinin hızlandırılması konusunda somut adımlar atması bekleniyor. Vatandaşların da kendi binalarının güvenliği konusunda daha bilinçli ve talepkar olması, bu sürecin başarısı için kritik rol oynayacak.