Antalya’nın kent belleğinde önemli yere sahip Varyant ile Hadrian Kapısı’nın eski fotoğrafları, aynı noktaların günümüzdeki görüntüleriyle karşılaştırıldı. Antalya Kent Müzesi ve Antalya Büyükşehir Belediyesi tarafından hazırlanan arşiv çalışmasındaki kareler, kent merkezinin yıllar içinde geçirdiği değişimi belgeleyen görsel kayıtlar arasında yer alıyor.
1980'DEN VARYANT MANZARASI
Akdeniz Medeniyetleri Araştırma Merkezi (AKMED) Kütüphanesi’nde bulunan “Arşivden Günışığına Antalya Fotoğrafları Sergisi” adlı çalışmada Antalya’nın farklı dönemlerine ait fotoğraflar bir araya getirildi. DHA’nın 3 Ekim 2026 tarihli haberine göre arşivdeki Varyant fotoğrafı 1980 yılında çekildi.
Arşiv karesinde Varyant’tan Konyaaltı kıyısına uzanan yolun yanı sıra dönemin yapılaşması ve ulaşım düzeni görülüyor. Aynı bölgenin günümüzdeki görüntüsüyle yapılan karşılaştırma, özellikle sahil çevresindeki kent dokusunun geçirdiği dönüşümü ortaya koyuyor.
ÜÇ KAPILAR'IN ESKİ HALİ DE ARŞİVDE
Çalışmadaki bir diğer önemli kayıt ise Hadrian Kapısı’na ait. Kaynakta bu arşiv fotoğrafının kesin çekim tarihi belirtilmiyor. Bu nedenle görüntünün yılına ilişkin net bir tarihlendirme yapmak mümkün değil; fotoğraf, yapının ve çevresinin geçmişteki görünümünü belgeleyen bir kent hafızası kaydı niteliği taşıyor.
Hadrian Kapısı yalnızca Antalya’nın yakın dönem kent hafızasının değil, yaklaşık 1900 yıllık tarihinin de önemli parçalarından biri. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Portalı’nda, Roma dönemine ait anıtsal kapının MS 130 yılında İmparator Hadrianus adına yaptırıldığı ve halk arasında “Üç Kapılar” olarak bilindiği belirtiliyor. Yapı, bugün Muratpaşa ilçesindeki Kaleiçi’nin simge eserleri arasında bulunuyor.
KAPI 19'UNCU YÜZYILDA YENİDEN ORTAYA ÇIKTI
Antalya Valiliği kaynaklı Kültür Portalı bilgilerine göre Hadrian Kapısı zaman içinde kent surlarının gerisinde kalarak uzun süre kullanılmadı; 1882 yılında sur kalıntılarının yıkılmasıyla yeniden ortaya çıkarıldı. Üç kemerli yapının ikinci katı günümüze ulaşmazken iki yanındaki kulelerin farklı dönemlere ait bölümleri Antalya’nın çok katmanlı tarihini yansıtıyor.
Varyant’ın 1980 tarihli görüntüsü ile Hadrian Kapısı’nın tarihi kesinleşmeyen eski karesi birlikte değerlendirildiğinde, arşiv fotoğrafları Antalya’nın yalnızca yapılaşmasındaki değişimi değil, kentin ulaşım alanları ve tarihi eserlerinin çevresindeki dönüşümü de kayıt altına alıyor.
