Antalya'nın Kaş ilçesinde, Cumhuriyet Bayramı kutlamaları kapsamında Birinci Dünya Savaşı kahramanlarını anmak amacıyla "Ecdadın Yolunda Cumhuriyet'e Saygı Yürüyüşü" düzenlendi. Antalya Valiliği koordinasyonunda Kaş Kaymakamlığı tarafından gerçekleştirilen etkinlikte, Topçu Yüzbaşı Mustafa Ertuğrul Aker ve silah arkadaşlarının Akdeniz kıyılarındaki mücadelesi hatırlatıldı.
Kaş'ın Bayındır Mahallesi Gelibolu mevkisinde başlayan programa Antalya Valisi Hulusi Şahin, Kaş Kaymakamı Tevfik Kumbasar, Kaş Belediye Başkanı Erol Demirhan, kamu kurumlarının temsilcileri, öğrenciler ve vatandaşlar katıldı. Etkinlikte Cumhuriyet'in kuruluşuna giden süreçte verilen bağımsızlık mücadelesinin önemi vurgulandı.
VALİ ŞAHİN: CUMHURİYET BÜYÜK MÜCADELELERLE KAZANILDI
Programda konuşan Antalya Valisi Hulusi Şahin, Cumhuriyet'in ve bağımsızlığın büyük fedakârlıklar sonucunda kazanıldığını belirtti. Şahin, özellikle gençlerin Türk tarihindeki askerî başarıları ve bu başarıların arkasındaki mücadeleyi öğrenmesi gerektiğini ifade etti.
Mustafa Ertuğrul Aker'in Birinci Dünya Savaşı sırasında Kaş kıyılarında yürüttüğü faaliyetlere değinen Şahin, Türk topçu birliklerinin zorlu arazi koşullarında taşıdıkları toplarla düşman donanmasına karşı mücadele ettiğini anlattı.
Vali Şahin, Gazi Mustafa Kemal Atatürk başta olmak üzere Birinci Dünya Savaşı ve Millî Mücadele dönemindeki komutanların Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşunda belirleyici rol oynadığını vurguladı. Gençlere de bilim, çalışma ve ilerleme hedefleri doğrultusunda hareket etmeleri çağrısında bulundu.
KAŞ'TAKİ YÜRÜYÜŞÜN TARİHÎ ÖNEMİ NE?
Kaş'ta gerçekleştirilen anma yürüyüşünün merkezinde, Birinci Dünya Savaşı sırasında Akdeniz kıyılarının savunulmasında görev alan Mustafa Ertuğrul Aker bulunuyor. Aker komutasındaki topçu birlikleri, Meis Adası çevresinde faaliyet gösteren İtilaf Devletleri donanmasına karşı önemli askerî başarılar elde etti.
Türk Tarih Kurumu tarafından yayımlanan Suat Akgül imzalı "1. Dünya Savaşı'nda Antalya Kıyı Muharebeleri ve Bir Türk Subayının Başarıları" başlıklı akademik araştırmada, İngiliz HMS Ben My Chree uçak gemisinin 9 Ocak 1917'de Mustafa Ertuğrul'un görev aldığı topçu bataryasının ateşi sonucunda batırıldığı belirtiliyor.
Bu tarihî olay, Kaş ve çevresinin Birinci Dünya Savaşı sırasında yalnızca bir kıyı yerleşimi olmadığını, Akdeniz'deki askerî mücadelenin önemli noktalarından biri olduğunu ortaya koyuyor.
MUSTAFA ERTUĞRUL AKER'İN ANTALYA'DAKİ DİĞER BAŞARILARI
Sahil Güvenlik Komutanlığının Ekim 2024 tarihli dergisinde yer alan tarihî incelemeye göre Mustafa Ertuğrul Aker, Kaş açıklarındaki başarısının ardından Antalya'nın batı kıyılarında da askerî faaliyetlerini sürdürdü.
Aynı yayında, Aker'in komutasındaki topçu birliklerinin 13 Aralık 1917'de Kemer yakınlarındaki Ağva Koyu'nda Fransız Paris II savaş gemisini batırdığı bilgisine yer veriliyor. Bu gelişme, Birinci Dünya Savaşı sırasında Antalya kıyılarında yaşanan deniz ve kara muharebelerinin tarihî önemini gösteriyor.
Mustafa Ertuğrul Aker'in hayatı ve askerî faaliyetleri, Kaş Belediyesi tarafından 2022 yılında yayımlanan "Ben Bir Türk Zabitiyim: Batıktan Çıkan Kahraman Topçu Yüzbaşı Mustafa Ertuğrul" adlı kitapta da ele alınıyor. Türk Tarih Kurumu Kütüphanesi kayıtlarında bulunan eser, Aker'in anıları ile dönemin askerî gelişmelerine ilişkin belgeleri içeriyor.
KAŞ'TA ANMA GELENEĞİ ÖNCEKİ YILLARDA DA SÜRDÜRÜLDÜ
Antalya Valiliğinin 27 Ekim 2025 tarihli resmî duyurusu, aynı isimli yürüyüşün Cumhuriyet'in 102. yıl dönümünde de gerçekleştirildiğini gösteriyor. Valiliğin açıklamasına göre 2025 yılındaki program, Birinci Dünya Savaşı'nda Kaş'taki topçu bataryalarında görev yaparken şehit düşen askerler ile Mustafa Ertuğrul Aker'in anısına düzenlendi.
2025 yılındaki etkinlikte yürüyüşün ardından Kaş Limanı'ndan Sahil Güvenlik teknesiyle denize açılan heyet, şehitlerin anısına çelenk bıraktı. Antalya Valiliği, aynı programda 36 dalgıcın Türk bayraklarıyla su yüzüne çıkarak İstiklal Marşı'nı okuduğunu bildirdi.
Bu kayıtlar, Kaş'taki Cumhuriyet'e saygı yürüyüşünün bölgenin askerî tarihini yeni kuşaklara aktarmayı amaçlayan bir anma etkinliği olarak sürdürüldüğünü ortaya koyuyor.
2026 YILI TÖRENİNE İLİŞKİN RESMÎ DOĞRULAMA BEKLENİYOR
2026 yılı, Cumhuriyet'in ilanının 103. yıl dönümüne karşılık geliyor. Ancak 24 Ekim 2026 itibarıyla Antalya Valiliğinin erişilebilen resmî kayıtlarında, kaynak metinde 103. yıl kutlamaları kapsamında gerçekleştirildiği belirtilen yürüyüşe ilişkin bağımsız bir duyuru doğrulanamadı. Valiliğin doğrulanabilen 27 Ekim 2025 tarihli açıklaması ise Cumhuriyet'in 102. yılı kapsamında düzenlenen önceki etkinliğe ait.
Bu nedenle 2026 yılına ilişkin törenin kesin tarihi, katılımcı listesi ve denize çelenk bırakılması gibi program ayrıntılarının güncel resmî açıklamayla teyit edilmesi gerekiyor.
