Akıllı kanser ilaçlarında “rapor yeterli” dönemi sona eriyor. Yeni kararla ödeme şartları ağırlaşıyor.
Kanser tedavisinde kullanılan ve yüksek maliyetleriyle bilinen akıllı ilaçlar için kritik bir eşik aşıldı. Yargıtay, yalnızca doktor raporuna dayanarak bu ilaçların bedelinin SGK tarafından karşılanamayacağına hükmetti. Karar, özellikle tedavi sürecinde maddi yükle karşı karşıya kalan hastaları yakından ilgilendiriyor.
Alanya ve Antalya’da da çok sayıda hastanın benzer yöntemlerle ilaç ücretlerini geri almaya çalıştığı biliniyor. Bu karar sonrası süreç daha zor ve daha teknik hale geliyor.
ARTIK SADECE RAPOR YETMEYECEK
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, verdiği kararda önemli bir çizgi çekti. Buna göre, bir ilacın SGK tarafından karşılanabilmesi için sadece doktor raporu yeterli olmayacak. İlacın hastanın tedavisine bilimsel olarak kanıtlanmış katkı sağladığının ortaya konması gerekecek.
Yani artık “ilacı aldım, raporla geri alırım” yaklaşımı büyük ölçüde sona eriyor.
DAVA SÜRECİNDE KARAR BOZULDU
Kararın arka planında dikkat çeken bir dava süreci var. SGK ödeme listesinde yer almayan bir ilacın ücretini geri almak isteyen kanser hastası, mahkemeye başvurdu. İlk derece ve istinaf mahkemeleri hastayı haklı buldu.
Ancak son sözü söyleyen Yargıtay, dosyada eksik inceleme yapıldığı gerekçesiyle kararı bozdu. Böylece yeni bir içtihat ortaya çıktı.
ÖDEME İÇİN 4 KRİTİK ŞART
Yargıtay kararına göre SGK’nın ödeme yapabilmesi için bazı temel şartlar aranacak:
• Faz çalışmaları tamamlanmış olmalı
• Hastaya özel uygunluk bilimsel olarak gösterilmeli
• Geçici değil, kalıcı iyileşme sağladığı kanıtlanmalı
• Mevcut SGK ilaçlarının yetersiz kaldığı ispatlanmalı
Bu şartlar sağlanmadan yapılan başvuruların reddedilme ihtimali oldukça yüksek.
“HER İLAÇ HER HASTAYA ÖDENMEYECEK”
SGK Eski Başmüfettişi İsa Karakaş, kararın etkisini net bir şekilde özetliyor: Artık her yeni ilacın her hastaya otomatik olarak ödenmesi mümkün değil.
Karakaş’a göre bu karar, bir yandan tedavi hakkını tamamen ortadan kaldırmıyor, diğer yandan kamu kaynaklarının kontrolsüz kullanımını da sınırlıyor.
Biraz garip ama… aynı ilaç bir hastaya ödenirken diğerine ödenmeyebilir. Çünkü artık süreç tamamen kişisel tıbbi kanıta bağlı.
HASTALAR İÇİN NE DEĞİŞECEK?
Yeni dönemde hastaların ilaç bedelini SGK’dan alabilmesi için daha kapsamlı raporlar ve uzman görüşleri gerekecek. Özellikle onkoloji uzmanlarından oluşan heyet raporları kritik hale geliyor.
Bu da sürecin uzaması, masrafların artması ve bazı hastalar için erişimin zorlaşması anlamına geliyor. Özellikle Alanya gibi sağlık hizmetlerine erişimin büyük şehirler kadar hızlı olmadığı bölgelerde…
Bir hasta yakını “Zaten zor süreçti, şimdi daha da zor olacak” diyor. Cümle yarım kalıyor ama aslında tabloyu anlatıyor.
Öte yandan kararın, SGK bütçesi üzerindeki yükü azaltarak sistemin sürdürülebilirliğini korumayı hedeflediği ifade ediliyor.