Biyoteknoloji firması Moderna, insandan insana bulaşabilen hantavirüs varyantına karşı yeni bir aşı projesi yürüttüğünü duyurdu. M/V Hondius yolcu gemisinde yaşanan salgın krizinin ardından kamuoyunun gündemine gelen bu gelişme, uluslararası halk sağlığı alanında dikkatle izleniyor.
CNBC'nin aktardığına göre, Massachusetts merkezli şirket Kore Üniversitesi Tıp Fakültesi Aşı İnovasyon Merkezi (VIC-K) ile ortaklığını doğruladı. Pazartesi günü piyasalar açıldığında bu açıklamanın etkisiyle Moderna hisseleri yaklaşık yüzde 6 oranında değer kazandı. Ancak projeyi yürüten uzmanlar, aşı geliştirme sürecinin gemideki salgına anlık bir tepki olmadığını ve çalışmaların aslında 2023 yılında başladığını bildirdi.
AND DAĞLARI VARYANTI
Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, gemide tespit edilen "And Dağları hantavirüsü" (ANDV), insandan insana bulaştığı kanıtlanan tek hantavirüs türü olma özelliğini taşıyor. Güney Amerika kökenli olan bu patojen, yüzde 40'a varan ölüm oranıyla dünya genelinde her yıl yaklaşık 50 bin ciddi enfeksiyon vakasına yol açıyor. İspanyol İmmünoloji Derneği tarafından yapılan açıklamada, Avrupa, Amerika Birleşik Devletleri veya Latin Amerika'da bu virüse karşı lisanslı bir aşının bulunmadığı vurgulandı. Bölgedeki mevcut tıbbi müdahaleler yalnızca semptomların tedavisine odaklanıyor.
KÜRESEL TURİZM VE YEREL ETKİLER
Açık denizlerdeki kruvaziyer gemilerinde görülen bu tür enfeksiyon vakaları, uluslararası seyahat endüstrisini yakından ilgilendiriyor. Her yıl yüz binlerce yabancı turisti ağırlayan ve deniz turizminde önemli bir paya sahip olan Alanya gibi sahil destinasyonlarında, küresel seyahat güvenliğini etkileyebilecek bu tarz uluslararası sağlık gelişmeleri turizm sektörü tarafından yakından takip ediliyor. Uluslararası standartlarda onaylanmış bir aşının geliştirilmesi, sınır ötesi seyahatlere yönelik olası endişeleri hafifletme potansiyeli taşıyor.
MEVCUT AŞI YETERSİZ KALIYOR
Hantavirüs aşısı konusunda tek istisnai durum Güney Kore'de bulunuyor. Yılda yaklaşık 400 vakanın görüldüğü ülkede, yerel makamlar virüsü öncelikli tehdit listesinde tutarak gözlemliyor. Bölgede hayvan beyin dokusundan üretilen "Hantavax" adlı eski nesil bir aşı kullanılsa da, bu yöntemin modern tıbbi standartların gerisinde kaldığı ve etkinliğinin oldukça düşük olduğu biliniyor. Moderna'nın VIC-K ile yürüttüğü yeni aşı çalışmasının bu küresel tıbbi eksikliği gidermesi bekleniyor.