Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi ile çalışanlardan yüzde 3 kesinti yapılacak, işveren de aynı oranda katkı sağlayacak. Devlet ise biriken tutara yüzde 30 destek verecek.
Emeklilikte tek maaşla geçinmenin zorlaştığı bir dönemde, Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) yeniden gündemin üst sıralarına çıktı. Yeni sistemle birlikte çalışanların emeklilik döneminde ikinci bir maaş elde etmesi hedefleniyor.
Market, kira, fatura derken… Emekli maaşı çoğu kişi için ayın ortasını bile zor görüyor. TES tam da bu noktada devreye girmeyi amaçlıyor.
TES NASIL İŞLEYECEK?
Planlanan modele göre çalışanların brüt maaşından yüzde 3 oranında kesinti yapılacak. İşveren de çalışan adına aynı oranda katkı sağlayacak. Devlet ise biriken tutara yüzde 30 oranında ek destek verecek.
Yani maaştan yapılan kesinti sadece çalışanın yükü olmayacak. İşveren ve devlet de sistemin içinde olacak.
SİSTEME GİRİŞ ZORUNLU, ÇIKIŞ ZOR
TES’in en çok tartışılan yönlerinden biri, zorunlu katılım ve erken çıkışın neredeyse imkânsız olması. Sistemde en az 10 yıl kalma şartı bulunuyor.
Kısa vadede “paraya ihtiyacım var” deyip çıkmak mümkün olmayacak. Bu da sistemi katı ama uzun vadeli kılıyor.
BİRİKİMLER NASIL DEĞERLENDİRİLECEK?
Toplanan paralar, profesyonel fon yöneticileri tarafından farklı yatırım araçlarında değerlendirilecek. Ama BES’ten farklı olarak fon yönetimi daha merkezi ve sıkı denetim altında olacak.
Kâğıt üzerinde her şey güzel duruyor. Gerçek getiriyi ise yıllar sonra göreceğiz.
TES’E KİMLER DAHİL OLACAK?
Yeni sistem hem özel sektör hem de kamu çalışanlarını kapsıyor. Mevcut BES katılımcıları da TES’e aktarılacak.
Ayrı ayrı kesinti olmayacak. Maaştan yalnızca TES için yüzde 3 kesinti yapılacak.
EMEKLİLİKTE PARA NE ZAMAN ALINACAK?
TES’te biriken paraya erişim, SGK emeklilik yaşıyla paralel olacak:
- 09.09.1999 – 30.04.2008 arası sigortalılar: Kadın 58, Erkek 60
- 01.05.2008 sonrası sigortalılar: Kadın 58–65, Erkek 60–65 (kademeli)
Bu yaşlara gelindiğinde, SGK maaşına ek olarak tamamlayıcı bir emekli maaşı bağlanacak.
BES VE TES ARASINDAKİ EN NET FARK
BES daha esnek, TES ise daha zorlayıcı. Ama devlet katkısı daha yüksek.
Özetle; BES’te çıkış serbest, TES’te sabır şart.
TES NE ZAMAN BAŞLAYACAK?
Sistemin 2026 yılı içinde yürürlüğe girmesi hedefleniyor. Orta Vadeli Program’da 1 Nisan – 30 Haziran aralığı işaret ediliyor.