Antalya'da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) kapsamında, orman yangınlarıyla mücadelede uluslararası işbirliğini güçlendirecek yeni bir hedef açıklandı. Orman Genel Müdürü Bekir Karacabey, Döşemealtı ilçesindeki Uluslararası Ormancılık Eğitim Merkezi'nin (UOEM), Akdeniz ülkelerinde meydana gelebilecek büyük orman yangınlarında ortak müdahalenin koordine edildiği bölgesel bir merkeze dönüştürülmesinin planlandığını duyurdu.
Anadolu Ajansına konuşan Karacabey, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) ile merkezin teknik ve fiziki kapasitesini geliştirmek üzere çalışmalar yürütüldüğünü belirtti. Hedefin yalnızca yabancı uzmanlara eğitim vermek olmadığını vurgulayan Karacabey, farklı ülkelerden gelen yangın söndürme ekiplerinin ortak operasyonlarda uyumlu çalışmasını sağlayacak bir koordinasyon yapısı oluşturmak istediklerini ifade etti.
ANTALYA'DAKİ MERKEZ İÇİN 1 MİLYON DOLARLIK PROJE
Yeni Alanya'nın FAO'nun resmî proje kayıtlarından derlediği bilgilere göre, Antalya'daki eğitim merkezinin kapasitesini artırmaya yönelik uluslararası çalışma COP31'den önce başlatıldı. FAO-Türkiye Ormancılık Ortaklık Programı kapsamında yürütülen projenin bütçesi 1 milyon dolar olarak açıklandı.
FAO'nun güncel proje sayfasında, 1 Mart 2024'te başlayan çalışmanın 28 Nisan 2028'e kadar sürmesinin öngörüldüğü belirtiliyor. Proje kapsamında merkezin teknik ihtiyaçlarının belirlenmesi, eğitim altyapısının güçlendirilmesi ve ormancılık alanındaki uzmanlığın diğer ülkelerle paylaşılması amaçlanıyor.
Projenin öncelikli ülkeleri arasında Türkiye'nin yanı sıra Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Türkmenistan ve Özbekistan bulunuyor. COP31'de açıklanan Akdeniz ülkelerine yönelik koordinasyon hedefi ise mevcut eğitim işbirliğinin coğrafi ve operasyonel kapsamının genişletilmesi anlamına geliyor.
MERKEZİN 50 HEKTARLIK EĞİTİM ALTYAPISI BULUNUYOR
Orman Genel Müdürlüğünün resmî bilgilerine göre Uluslararası Ormancılık Eğitim Merkezi, Antalya'nın Döşemealtı ilçesine bağlı Nebiler Mahallesi'nde, şehir merkezine yaklaşık 14 kilometre uzaklıkta bulunuyor. Toplam 50 hektarlık alana kurulan tesis, ormancılık ve yangınla mücadele alanlarında uzman personel yetiştirmek amacıyla faaliyet gösteriyor.
FAO kayıtlarına göre 2011 yılında orman yangınları eğitim merkezi olarak kurulan tesis, 2015 yılında Uluslararası Ormancılık Eğitim Merkezi'ne dönüştürüldü. Orman Genel Müdürü Karacabey'in verdiği bilgiye göre merkezde bugüne kadar 23 ülkeden 252 uzmana eğitim sağlandı.
Merkezin yangın yönetimi ve eğitim altyapısı, uluslararası ekiplerin ortak müdahale yöntemlerini öğrenmesi açısından önem taşıyor. Karacabey, büyük yangınlarda farklı ülkelerden gelen destek ekiplerinin önceden ortak eğitim ve tatbikat yapmamış olmalarının operasyonel koordinasyonu zorlaştırabildiğine öne çıktı.
COP31'DE 60'TAN FAZLA ÜST DÜZEY KATILIMCI MERKEZİ İNCELEDİ
Orman Genel Müdürlüğünün 12 Kasım 2026 tarihli açıklaması, Antalya'daki merkezin uluslararası işbirliği açısından gündeme geldiğini doğrulayan bir başka gelişmeyi ortaya koydu.
OGM'nin açıklamasına göre COP31 kapsamında merkezde düzenlenen uluslararası etkinliğe, aralarında Kaliforniya Valisi Gavin Newsom'un da bulunduğu 60'ın üzerinde üst düzey katılımcı katıldı. Programda Türkiye'nin yangın yönetiminde kullandığı teknolojiler, müdahale yöntemleri ve yangından zarar gören orman alanlarının yeniden iyileştirilmesine yönelik çalışmalar değerlendirildi.
Karacabey, ABD'li katılımcıların Türkiye'nin yangınlarla mücadelede kullandığı sistemlere ilişkin işbirliği önerileri sunduğunu belirtti. Asya, Afrika ve Balkan ülkelerinden uzmanlara eğitim verdiklerini anlatan Karacabey, bazı yabancı heyetlerden eğitim faaliyetlerinin kendi ülkelerinde de gerçekleştirilmesi yönünde talepler aldıklarını aktardı.
FAO İLE ORTAK EĞİTİMLER DAHA ÖNCE BAŞLADI
Antalya'daki merkezin uluslararası eğitim kapasitesine ilişkin somut örneklerden biri de Temmuz 2024'te gerçekleştirilen program oldu. FAO'nun 16 Temmuz 2024 tarihli açıklamasına göre, 8-12 Temmuz tarihlerinde Antalya'da Orman Genel Müdürlüğü, FAO ve Birleşmiş Milletler Avrupa Ekonomik Komisyonu işbirliğiyle eğitim düzenlendi.
Orta Asya ülkeleri, Gürcistan ve Türkiye'den ormancılık uzmanlarının katıldığı programda uzaktan algılama teknolojileri, orman yangınlarının önlenmesi, söndürme yöntemleri ve yangın sonrasında rehabilitasyon çalışmaları ele alındı.
FAO'nun açıklamasında, eğitimlerde bilgisayar destekli uygulamalar, saha çalışmaları ve yangınla mücadele simülatörlerinden yararlanıldığı belirtildi. Bu çalışmalar, Antalya'da oluşturulması hedeflenen uluslararası koordinasyon yapısının mevcut teknik eğitim altyapısı üzerine geliştirileceğini gösteriyor.
2026'DA 2 BİN 111 ORMAN YANGINI ÇIKTI
Orman Genel Müdürlüğünün 5 Kasım 2026 tarihinde yayımladığı resmî değerlendirme, uluslararası yangın işbirliğinin önemini ortaya koyan güncel veriler içeriyor.
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı'nın açıkladığı verilere göre Türkiye'de 2026 yılında 2 bin 111 orman yangını meydana geldi. Yangınlarda toplam 24 bin 527 hektar orman alanı zarar gördü. Bir önceki yıl 3 bin 224 olan yangın sayısı yaklaşık yüzde 35 azalırken, yanan orman alanında yaklaşık yüzde 68 düşüş kaydedildi.
Aynı değerlendirmeye göre 2026 yılında çıkan orman yangınlarının yüzde 86'sı insan kaynaklı gerçekleşti. Yangınların yüzde 67'si ihmal ve dikkatsizlik, yüzde 16'sı kazalar, yüzde 3'ü kasıtlı eylemler ve yüzde 14'ü yıldırım nedeniyle meydana geldi.
OGM ayrıca 2026 yılında çıkan orman yangınlarının yüzde 96'sının 10 hektardan daha küçük alanlarda kontrol altına alındığını açıkladı. Bu veriler, yangınların büyümeden tespit edilmesi ve müdahale ekiplerinin koordinasyonunun önemini ortaya koyuyor.
ALANYA VE ANTALYA İÇİN NE ANLAMA GELİYOR?
Akdeniz ikliminin etkili olduğu Antalya ve Alanya'da orman yangınlarıyla mücadele, özellikle sıcak ve kurak dönemlerde önem taşıyor. Döşemealtı'ndaki merkezin uluslararası koordinasyon kapasitesine kavuşturulması, büyük yangınlarda ülkeler arasında bilgi paylaşımı, ortak eğitim ve destek ekiplerinin yönetimi açısından bölgesel bir altyapı oluşturabilir.
Ancak açıklanan hedef, merkezin uluslararası yangın koordinasyon üssü olarak resmen faaliyete geçtiği anlamına gelmiyor. Karacabey'in açıklamalarında merkezin bu yönde geliştirilmesinin amaçlandığı belirtilirken, yeni koordinasyon yapısının hangi tarihte faaliyete geçeceğine ilişkin kesin bir takvim paylaşılmadı.
Antalya'daki merkezin Akdeniz ülkelerinin ortak kullanımına yönelik operasyonel bir yapıya dönüşmesi için uluslararası işbirliği mekanizmalarının ve uygulama esaslarının netleşmesi gerekecek. COP31 kapsamında gündeme gelen girişimin, mevcut FAO projesiyle birlikte nasıl ilerleyeceği önümüzdeki dönemde açıklanacak ayrıntılarla belirginleşecek.
