ALANYA’DA yaz sezonu öncesi art arda gerçekleştirilen marka denetimleri, küçük esnafı isyan ettirdi. Özellikle tekstil sektöründe faaliyet gösteren işletmeler, yabancı marka temsilcileri ve avukatlarının talep ettiği yüksek lisans bedelleri ve baskın uygulamaları nedeniyle çarşamba günü kepenk kapattı. Esnaflar dün Alanya Esnaf ve Sanatkarlar Odası (ALESO) Başkanı Nuri Demir öncülüğünde Şelale Meydanı’nda toplanarak tepki gösterdi. Protesto niteliğindeki buluşmaya İYİ Parti Alanya İlçe Başkanı Hilmi Er, Alanya Keykubat Esnaf Kefalet ve Kredi Kooperatifi Başkanı Velittin Yenialp, Alanya Pazarcılar Odası Başkanı Hüseyin Gök ve Alanya Bakkallar ve Bayiler Odası Başkanı Süleyman Hilmi Özdemir de katılarak destek verdi.
‘BU SÜREÇ ADETA BİR HAKSIZ KAZANÇ ARACI HALİNE GELDİ’
Alanya Esnaf ve Sanatkarlar Odası (ALESO) Başkanı Nuri Demir yaşanan süreci sert sözlerle eleştirerek, esnafın ciddi mağduriyet yaşadığını belirtti. Demir, “Bugün burada, sadece esnaflarımızın değil, tüm Alanya’nın ekonomik ve sosyal geleceğini yakından ilgilendiren son derece önemli bir konuyu sizlerle paylaşmak ve bu konuda ortak bir duruş sergilemek amacıyla toplanmış bulunuyoruz. Son yıllarda Alanya’da faaliyet gösteren çok sayıda küçük esnafımız, ne yazık ki bazı marka temsilcileri ve onların vekil avukatları aracılığıyla yürütülen uygulamalar nedeniyle ciddi mağduriyetler yaşamaktadır. Özellikle turistik bölgelerde iş yapan esnaflarımız, her yıl 25 bin ila 50 bin Euro arasında değişen tutarlarda ‘Haraç’, ‘Lisans bedeli’ veya benzeri adlar altında ödemelere zorlanmaktadır. Bu ödemeleri kabul etmeyen esnaflarımızın iş yerlerine ise kolluk kuvvetleri eşliğinde baskınlar düzenlenmekte, ‘Marka tespiti’ adı altında ürünlerine el konulmakta ve fahiş miktarlarda para cezaları kesilmektedir. Bu tür uygulamalar yalnızca maddi zararlarla sınırlı kalmamakta, aynı zamanda esnaflarımız üzerinde büyük bir psikolojik baskı oluşturarak iş yapma şevkini kırmakta, toplumsal huzura da zarar vermektedir. Odamıza ulaşan çok sayıda şikâyet, bu süreçlerin bazı kişi veya gruplar tarafından adeta haksız kazanç sağlama aracı hâline getirildiğini açıkça göstermektedir. Buradan bir kez daha ifade etmek isterim ki bizler, hukukun üstünlüğüne ve marka haklarının korunmasına elbette saygı duyuyoruz. Ancak bu hakların, küçük esnafı hedef alarak, orantısız ve keyfi bir şekilde uygulanmasına asla göz yumamayız. Bu doğrultuda, esnafımızın haklarının korunması ve yaşadığı mağduriyetlerin önüne geçilmesi adına aşağıdaki hususlarda ivedi yasal ve idari düzenlemelerin hayata geçirilmesini talep ediyoruz. Küçük esnafı keyfi ve orantısız denetimlerden koruyacak özel yasal düzenlemelerin yapılmasını istiyoruz. Denetimlerin, asıl üretici ve tedarikçi firmalara odaklanarak adil ve etkili şekilde yürütülmesini talep ediyoruz. Denetim usulleri, ürün toplama yetkileri ve cezai işlemlerin yeniden gözden geçirilerek, küçük esnafı koruyacak hükümlerle yasal güvence altına alınmasını istiyoruz. Özellikle yaz sezonunda yapılan denetimlerin, turistler nezdinde güvenlik algısını zedelediği ve turizmi olumsuz etkilediği dikkate alınarak, bu tür işlemlerin sezon dışında ve bölgenin hassasiyetleri gözetilerek planlanmasını istiyoruz. Vergisini veren, alın teriyle ekmeğinin peşinde koşan esnaflarımız bu ülkenin bel kemiğidir. Onların korunması ve desteklenmesi sadece ekonomik değil, aynı zamanda sosyal bir sorumluluktur. Buradan tüm yetkililere açık çağrımızdır, küçük esnafı baskılardan koruyacak şekilde yasal ve düzenleyici çerçevenin acilen oluşturulması gerekmektedir. Bu talebimizin gereğini takdirlerinize arz eder, hepinizi saygı ve sevgiyle selamlarım” dedi.
‘BU SORUN YILLARIN BİRİKİMİ’
İYİ Parti Alanya İlçe Başkanı Hilmi Er de yaptığı konuşmada, marka sorunlarının yeni olmadığını vurguladı. Er, “Keşke bugün sizlerle bu sıcağın altında değil, daha farklı bir etkinlikte, bir kutlamada bir araya gelebilseydik. Ancak her sene olduğu gibi, turizm sezonu bu yıl da 2023'ten, 2024'ten kalma sıkıntılarla 2025’e sorunlarla devrolmuş durumda. Zaten turizm sezonu sıkıntılı başlamışken, oteller dolmamışken, esnafımız daha hazırlıklarını tamamlayamamışken bir de bu ‘Marka problemi’ ile yine karşı karşıya kaldık. Alanya, tarım, ticaret ve en önemlisi turizm ile ayakta duran bir şehir. Dolayısıyla turizmde yaşanan her problem, doğrudan ticareti ve diğer tüm sektörleri etkiliyor. Bu marka problemi bugün ortaya çıkmış bir sorun değil. Ve bu sorunu sadece 50-100 kişilik bir grupla bir araya gelip çözemeyiz. Bu kalabalık daha geniş olmalıydı. Diğer paydaşlar, devlet yetkilileri burada olmalıydı. Bu sorunu kim ortaya koyduysa, çözüm gününde de herkesin orada olması gerekir. Çünkü bu sadece bir günlük bir mesele değil. Bu mesele yılların birikimiyle oluşmuş bir sorun. Bu yüzden devlet yetkilileri burada olmalıydı. Yetmez, hükümet temsilcileri de burada olmalıydı. İktidar partisi temsilcileri kadar, muhalefet partilerinin temsilcileri de burada yer almalıydı. Bu, sadece bir partinin ya da bir grup esnafın sahiplenebileceği bir mesele değil. Bu sorun iki günlük bir mesele değil; yıllardır süregelen bir sıkıntı. Belki de ülkemizin en büyük eksiklerinden biri, imitasyon olarak satılan ürünlerin yerine kendi markalarımızı yaratamamış olmamızdır. Eğer dünya çapında markalarımız olsaydı ve sizler onların temsilciliğini yapsaydınız, belki de bugün bu kadar büyük sıkıntılar yaşamıyor olurduk. Ama sonuç olarak şunu demek istiyorum: Hangi şart altında olursa olsun, Alanya’mız için buradayız. Alanyalı esnaflarımız için buradayız. Sizler ayakta durursanız, güçlü olursanız, evinize ekmek götürebilirseniz, diğer tüm esnaf grupları da rahat eder. Biz, İYİ Parti Alanya İlçe Teşkilatı olarak her daim olduğu gibi bugün de yanınızdayız, yarın da yanınızda olmaya devam edeceğiz” dedi.
‘KREDİ BORCUNU KİM ÖDEYECEK?’
Alanya Keykubat Esnaf Kefalet ve Kredi Kooperatifi Başkanı Velittin Yenialp ise ekonomik gerçeklere dikkat çekti. Yenialp, “Haklı davanızda yanınızda olmak için buradayım. Sizlerle beraberiz çünkü bu ürünü siz üretiyorsunuz, siz satıyorsunuz. Alırken de verginizi, stopajınızı ödüyorsunuz, satarken de vergisini veriyorsunuz. Dolayısıyla bu süreçte en çok emek veren, en çok sorumluluğu üstlenen sizlersiniz. O yüzden bu haklı davanızda yanınızda olmayı bir görev biliyorum. Sizler para kazanamazsanız, önümüzdeki yıl aldığınız kefaletli kredilerin taksitlerini nasıl ödeyeceksiniz? Eğer dükkânınıza mal koyamazsanız, işinizi nasıl döndüreceksiniz, evinize nasıl ekmek götüreceksiniz? İşte bu yüzden bugün buradayım. Hepinize başarılar diliyorum, umarım bu sürecin sonunda somut ve olumlu bir sonuç alınır ve sizler de yasal bir zemine kavuşursunuz. Zaten bu ürünü alan herkes, ne aldığını bilerek alıyor. Bu ürünün orijinal olmadığını herkes biliyor. Dünyanın neresine giderseniz gidin, bu tür ürünler her yerde var. Önemli olan bu gerçeği göz ardı etmeden çözüm odaklı yaklaşmaktır. Sizleri emekleriniz için tebrik ediyorum. İnşallah bu mücadeleden hep birlikte, güçlü bir şekilde çıkarız” diye konuştu.
‘HER ZAMAN YANINIZDAYIM’
Alanya Pazarcılar Odası Başkanı Hüseyin Gök, “Ben pazarcıların başkanıyım ama unutmayalım ki esnaf, hepimizin ortak kimliği. Ben de bir esnaf odası başkanı olarak her zaman sizin yanınızdayım. Alanya'da herkes adeta bir zincirin halkaları gibi birbirine bağlı. Bu nedenle buradayım ve her zaman da yanınızda olmak için elimden geleni yapacağım. Bana düşen, üzerime düşen ne görev varsa, hiç tereddütsüz yerine getirmeye hazırım. Her zaman yanınızdayım. Hep birlikte daha güçlü olacağız” ifadelerini kullandı.
‘YANGIN BİRİMİZİN DEĞİL, HEPİMİZİN’
Alanya Bakkallar ve Bayiler Odası Başkanı Süleyman Hilmi Özdemir ise, dayanışma mesajı verdi. Özdemir, “Ben marketçiyim. Belki şu anda yangın doğrudan benim sektörümde değil ama yangın sizdeyse ve ben gelip o yangına su dökmezsem, kimse yarın benim yangınımda yüzüme bakmaz. Kimse destek olmaz. İşte bu yüzden buradayım. Çünkü bu sadece sizin değil, hepimizin meselesi. Alanya, büyük bir şehir ama bu şehirde en çok ihtiyaç duyduğumuz şey; birlik, beraberlik ve dayanışmadır. Sonuçta hepimiz evimize, çocuklarımıza daha iyi bir gelecek hazırlamak için çalışıyoruz, mücadele ediyoruz. Yaptığımız iş helal bir iş. Kimseyi kandırmıyoruz, kimseye zorla bir şey satmıyoruz. İnsanların taleplerine cevap veriyoruz ve emeğimizin karşılığında paramızı kazanıyoruz. Bu yüzden bu emeği değersizleştiren hiçbir uygulamayı, hiçbir haksız ödemeyi kabul etmiyoruz. Razı değiliz. Birlikteyiz, yanınızdayız ve bu mücadeleyi hep birlikte vereceğiz” dedi.
‘BİZİ HARACA BAĞLAR GİBİ DAVRANIYORLAR’
Etkinliğe katılan bir esnaf ise yaptığı konuşmada, geçim mücadelesi veren küçük işletmelerin karşı karşıya kaldığı baskının artık dayanılmaz hale geldiğini belirterek, “Ben bir başkan değilim. Ama burada mağdur bir esnaf olarak karşınızdayım. Dükkan sahiplerimiz doğal olarak kiralarını istiyor. Toptancılar mallarının parasını talep ediyor, faturalarını kesiyor. KDV’mizi ödüyoruz. Ardından bir de marka temsilcileri geliyor. Üstüne üstlük bizim vergilerimizle maaş alan devlet memurlarını, polislerimizi adeta bize karşı bir sopa gibi kullanıyorlar. Bizi haraca bağlar gibi davranıyorlar. Bu böyle yürümez. Biz çalışıyoruz, alın teri döküyoruz. Bu nedenle birlik ve beraberlik içinde olmamız şart. Burada sadece mağdur bir esnaf olarak konuşuyorum. Ne kadar çok birleşirsek, sesimizi o kadar güçlü duyurabiliriz. Ama bu mesele öyle sadece bizim bir araya gelmemizle çözülecek bir mesele değil. Bu işin çözümü ancak mecliste, Cumhurbaşkanımızın desteğiyle mümkündür. Küçük esnaf olarak biz ne kadar çabalarsak çabalayalım, yukarıdan destek gelmedikçe bu sorunu tek başımıza çözmemiz mümkün değil. Ama ben inanıyorum. Mecliste, başkanımızın çabası ve taahhüdüyle; milletvekillerimizin, tüm başkanlarımızın ilgisi ve desteğiyle bu işin çözüleceğine yürekten inanıyorum. Kıymetli esnaf arkadaşlarıma, emniyet mensuplarımıza ve siyasi parti temsilcilerimize bu organizasyona katkılarından dolayı teşekkür ediyorum” dedi. (Şerife ÇOBAN)