Türkiye'de sigarayı bırakmak için sağlık kuruluşlarına başvuranların sayısında rekor seviyeye ulaşıldı. Sağlık Bakanlığı, 15 Kasım 2026 tarihinde Akciğer Kanseri Farkındalık Ayı kapsamında yaptığı açıklamada, yıl içerisinde sigara bırakma polikliniklerinden 356 bin kişinin hizmet aldığını duyurdu. Bakanlığın verilerine göre bu sayı, polikliniklerden bir yıl içinde yararlanan kişi sayısı bakımından bugüne kadarki en yüksek seviyeyi oluşturdu.
Bakanlık, Türkiye genelinde 1910'dan fazla sigara bırakma polikliniğinin faaliyet gösterdiğini bildirdi. Yüz yüze sağlık hizmetlerinin yanı sıra 380'den fazla çevrim içi poliklinik aracılığıyla da tütün bağımlılığına yönelik danışmanlık ve tedavi desteği sunuluyor.
SİGARAYI BIRAKMAK İSTEYENLERE ÜCRETSİZ İLAÇ DESTEĞİ
Sağlık Bakanlığının açıklamasına göre, sigara bırakma tedavisinde hekim tarafından uygun bulunan kişilere ücretsiz ilaç desteği sağlanıyor. Bu uygulamadan 2015 yılından bu yana 1 milyon 500 binden fazla kişi yararlandı.
Bakanlığın tütün kontrol çalışmalarına ilişkin resmî verileri, ilaç desteğinin kapsamını da ortaya koyuyor. Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan bilgilere göre 2026 yılında sigara bırakma tedavilerinde kullanılmak üzere 360 bin kutu nikotin bandı temin edildi. Bu ürünler, hekim değerlendirmesi sonucunda uygun görülen hastaların tedavisinde kullanıma sunuldu.
Ücretsiz ilaç desteği her başvurana otomatik olarak verilmiyor. Tedavi yöntemi, kişinin bağımlılık düzeyi, sağlık durumu ve hekim değerlendirmesine göre belirleniyor.
ALANYA'DA SİGARAYI BIRAKMAK İSTEYENLER NASIL BAŞVURABİLİR?
Alanya ve Antalya'da sigarayı bırakmak isteyen vatandaşlar da Sağlık Bakanlığının ülke genelinde sunduğu danışmanlık ve tedavi hizmetlerinden yararlanabiliyor. Sigara bırakma polikliniklerine başvurmak isteyenler, Merkezi Hekim Randevu Sistemi (MHRS) üzerinden veya ALO 182 hattını arayarak uygun sağlık kuruluşları için randevu oluşturabiliyor.
Sağlık Bakanlığının ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı ise haftanın 7 günü, 24 saat hizmet veriyor. Vatandaşlar bu hat üzerinden sigarayı bırakma yöntemleri hakkında bilgi alabiliyor ve kendilerine en yakın sigara bırakma polikliniğini öğrenebiliyor.
Alanya'da başvuru yapacak kişilerin, hizmet veren güncel sağlık kuruluşlarını ve randevu uygunluğunu MHRS veya ALO 171 üzerinden kontrol etmesi gerekiyor. Bakanlığın son açıklamasında Alanya'ya özel başvuru sayısı ya da ilçedeki polikliniklerin güncel kapasitesi paylaşılmadı.
SİGARA BIRAKMA TEDAVİSİ NASIL UYGULANIYOR?
Sağlık Bakanlığının sigara bırakma hizmetlerine ilişkin bilgilendirmesine göre tedavi süreci, kişinin tütün kullanım geçmişinin ve nikotin bağımlılığı düzeyinin değerlendirilmesiyle başlıyor. İlk görüşmede gerekli görülmesi halinde fizik muayene, karbonmonoksit ölçümü ve ek tetkikler yapılabiliyor.
Değerlendirmenin ardından kişiye özel sigara bırakma planı hazırlanıyor. Tedavide psikososyal danışmanlık temel desteklerden birini oluştururken, uygun hastalarda ilaç tedavisi de uygulanabiliyor.
Bakanlığın Tütün Bağımlılığı Tedavisi İzlem Sistemi (TUBATİS) kapsamında hastaların tedavi süreçleri takip ediliyor. Danışanların onay vermesi halinde ALO 171 üzerinden belirli aralıklarla geri dönüş aramaları yapılarak sigarayı bırakma sürecinde karşılaşılan güçlükler değerlendiriliyor.
Sağlık Bakanlığının yayımladığı uygulama esaslarına göre bu takip görüşmeleri, sigarayı bırakma tarihinden sonraki 7. gün ile 1, 2, 3, 6 ve 12. aylarda gerçekleştirilebiliyor. Böylece destek yalnızca ilk muayeneyle sınırlı kalmıyor.
2025'TEN BU YANA 670 BİNE YAKIN ÇAĞRI YANITLANDI
Sağlık Bakanlığı, ALO 171 Sigara Bırakma Danışma Hattı'na 2025 yılından bu yana gelen yaklaşık 670 bin çağrının yanıtlandığını açıkladı. Hat üzerinden sigarayı bırakmak isteyenlere bilgilendirme, danışmanlık ve motivasyon desteği sağlanıyor.
Ancak açıklanan 356 bin kişilik poliklinik hizmeti verisi, sigarayı tamamen bırakanların sayısını göstermiyor. Bakanlığın duyurusunda tedavi sonrasında sigarayı bırakanların oranına ilişkin ayrı bir sonuç paylaşılmadı.
AKCİĞER KANSERİNDE EN ÖNEMLİ RİSK FAKTÖRÜ TÜTÜN
Kasım ayının Akciğer Kanseri Farkındalık Ayı olması nedeniyle yayımlanan açıklamada, Türkiye'de her yıl yaklaşık 34 bin kişiye akciğer kanseri tanısı konulduğu belirtildi. Sağlık Bakanlığına göre akciğer kanseri, erkeklerde en sık görülen kanser türleri arasında ilk sırada, kadınlarda ise dördüncü sırada bulunuyor.
Bakanlık, akciğer kanseri vakalarının yaklaşık yüzde 80 ila 90'ının tütün ve tütün ürünlerinin kullanımıyla ilişkili olduğunu bildirdi. Açıklamada elektronik sigaraların da sağlık açısından risk taşıdığına dikkat çekildi.
Uzman sağlık kuruluşlarının bilgilendirmelerine göre sigarayı bırakmak, tütün kullanımına bağlı hastalık risklerinin azaltılmasında önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Sigaranın bırakılmasıyla birlikte sağlık üzerindeki olumlu etkiler zaman içerisinde artarken, uzun vadede akciğer kanseri ve kalp-damar hastalıkları riskinde azalma sağlanabiliyor.
SİGARA BIRAKMA HİZMETLERİNDE 2025'TE YENİ DÜZENLEME YAPILDI
Sağlık Bakanlığının resmî tütün kontrol çalışmalarında yer alan bilgilere göre, 16 Ekim 2025 tarihinde yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle sigara bırakma hizmetlerinin erişim alanı genişletildi.
Düzenlemeyle aile hekimliği birimlerinde sigara bırakma polikliniği hizmeti sunulmasının önü açılırken, kırsal bölgelerde sağlık hizmetlerine erişimin kolaylaştırılması ve mobil ekiplerle farklı noktalarda danışmanlık verilmesi de hedeflendi.
Bakanlığın verilerine göre 28 Şubat 2026 tarihine kadar 13 bin 207 hekime tütün bağımlılığı tedavisi eğitimi verildi. Ayrıca 2026 yılının ocak ve şubat aylarında 23 bin 724 aile hekimi, tütün bağımlılığında güncel tanı ve tedavi yaklaşımlarına ilişkin eğitim aldı.
Bu düzenlemeler, sigara bırakma hizmetlerinin yalnızca hastanelerle sınırlı kalmadan birinci basamak sağlık kuruluşlarında da yaygınlaştırılmasını amaçlıyor.
SİGARA YASAĞI İHLALLERİ NEREYE BİLDİRİLEBİLİR?
Sağlık Bakanlığı, kapalı alanlarda tütün kullanımına ilişkin yasakların denetiminin Türkiye'nin 81 ilinde yetkilendirilmiş kamu görevlileri tarafından yürütüldüğünü açıkladı. Denetimlerin haftanın 7 günü, 24 saat esasına göre gerçekleştirildiği belirtildi.
Vatandaşlar dumansız hava sahası ihlallerini ALO 184 Sağlık Bakanlığı İletişim Merkezi (SABİM) üzerinden veya Yeşil Dedektör mobil uygulaması aracılığıyla bildirebiliyor. Bakanlık, bu kanallardan gelen ihbarlar doğrultusunda gerekli denetimlerin yapıldığını bildirdi.
Sigara bırakma desteği almak isteyen vatandaşlar ALO 171'i, poliklinik randevusu oluşturmak isteyenler ise MHRS veya ALO 182'yi kullanabiliyor.
