Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi (DİSK-AR), Ekim 2026 Ücret Kayıpları İzleme Raporu'nda çalışanların enflasyon ve vergi nedeniyle yaşadığı gelir kaybını hesapladı. Rapora göre, Ocak-Eylül 2026 döneminde asgari ücretteki birikimli parasal kayıp 83 bin 360 liraya ulaştı. DİSK-AR, dokuz aylık dönemde asgari ücrette yaşanan toplam erimeyi yüzde 28 olarak açıkladı.
ASGARİ ÜCRETİN ALIM GÜCÜ 21 BİN 248 LİRAYA GERİLEDİ
DİSK-AR'ın Ekim 2026 raporuna göre, yılbaşında 28 bin 75 lira 50 kuruş olarak belirlenen net asgari ücretin enflasyon karşısındaki parasal kaybı eylül itibarıyla yaklaşık 6 bin 828 liraya ulaştı. Araştırmada, asgari ücretin yılbaşındaki satın alma gücü esas alındığında 21 bin 248 lira seviyesine gerilediği hesaplandı.
Bu hesaplama, çalışanların banka hesaplarına yatırılan ücretin 21 bin 248 liraya düşürüldüğü anlamına gelmiyor. Nominal asgari ücret değişmezken fiyat artışları nedeniyle aynı parayla satın alınabilecek mal ve hizmet miktarının azalmasını ifade ediyor.
17 MİLYONDAN FAZLA İŞÇİNİN KAYBI 2,25 TRİLYON LİRA
DİSK-AR'ın ortalama kayıtlı işçi ücretlerini esas alan hesaplamasına göre, Türkiye'de 17 milyonun üzerindeki sigortalı çalışanın Ocak-Eylül 2026 döneminde enflasyon ve vergiler nedeniyle yaşadığı birikimli toplam kayıp en az 2 trilyon 254 milyar 221 milyon liraya ulaştı.
Raporda bu tutarın 1 trilyon 223 milyar lirayı aşan bölümünün enflasyondan, yaklaşık 1 trilyon 31 milyar liralık bölümünün ise vergi kaynaklı ücret erimesinden oluştuğu belirtildi. Söz konusu rakamlar çalışanların ücret bordrolarından doğrudan kesilen toplam tutarı değil, DİSK-AR'ın belirlediği yöntemle hesaplanan birikimli kaybı gösteriyor.
TÜİK VERİLERİ ENFLASYONUN ETKİSİNİ ORTAYA KOYDU
Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) 5 Ekim 2026 tarihinde yayımladığı eylül ayı Tüketici Fiyat Endeksi verilerine göre, tüketici fiyatları yılbaşından eylül sonuna kadar yüzde 24,32 arttı. Eylül ayında aylık enflasyon yüzde 1,84, yıllık enflasyon ise yüzde 29,73 olarak gerçekleşti.
TÜİK'in aynı dönem verileri, yılbaşından eylül sonuna kadar gerçekleşen enflasyonun 2025'te yüzde 25,43, 2024'te ise yüzde 35,86 olduğunu gösteriyor. Böylece 2026'nın ilk dokuz ayındaki fiyat artışı önceki iki yılın aynı dönemlerinin altında kalmasına rağmen ücretlerin satın alma gücünü azaltmayı sürdürdü.
KONUT VE ULAŞTIRMA GİDERLERİNDE ARTIŞ DAHA YÜKSEK
TÜİK'in Eylül 2026 verilerine göre, konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtları kapsayan harcama grubunda yıllık fiyat artışı yüzde 39,99 oldu. Ulaştırmada yıllık artış yüzde 35,10, gıda ve alkolsüz içeceklerde ise yüzde 27,62 olarak kaydedildi.
Bu oranlar, Türkiye genelindeki tüketici fiyatlarının değişimini gösteriyor. Antalya ve Alanya'da yaşayan asgari ücretlilerin gerçek harcama yükü ise kira, ulaşım ve diğer giderlerin hane bütçesindeki payına göre farklılaşabiliyor. Bu nedenle ülke genelindeki enflasyon oranı, her hanenin yaşadığı fiyat artışını birebir yansıtmıyor.
2026 ASGARİ ÜCRETİ GEÇEN YILA GÖRE YÜZDE 27 ARTTI
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 2026 yılı asgari ücret verilerine göre, 2025'te 22 bin 104 lira 67 kuruş olan net asgari ücret, 1 Ocak 2026 itibarıyla 28 bin 75 lira 50 kuruşa yükseltildi. Böylece net ücrette geçen yıla göre yüzde 27,01 oranında artış yapıldı.
Brüt asgari ücret ise aynı dönemde 26 bin 5 lira 50 kuruştan 33 bin 30 liraya çıktı. Bakanlığın 2026 yılı hesaplamasına göre brüt ücretten 4 bin 624 lira 20 kuruş SGK primi ve 330 lira 30 kuruş işsizlik sigortası primi kesiliyor. Toplam 4 bin 954 lira 50 kuruşluk kesintinin ardından net ücret 28 bin 75 lira 50 kuruş olarak hesaplanıyor.
Bu veriler, asgari ücretin yıllık nominal artışı ile yıl içinde yaşanan satın alma gücü kaybının farklı göstergeler olduğunu ortaya koyuyor. DİSK-AR'ın yüzde 28'lik erime hesabı, yalnızca TÜİK'in dokuz aylık enflasyon oranını değil, raporda kullanılan birikimli ücret kaybı yöntemini de içeriyor.
EYLÜL AYINDA BRÜT ÜCRETTEKİ KAYIP 11 BİN 782 LİRA
DİSK-AR'ın Ekim 2026 araştırmasında, 33 bin 30 liralık brüt asgari ücret üzerinden yapılan hesaplamada eylül ayına ilişkin vergi, kesinti ve enflasyon kaynaklı toplam kayıp 11 bin 782 lira olarak belirtildi.
Araştırmanın Ocak-Eylül dönemine ilişkin 83 bin 360 liralık birikimli kayıp hesabı ise tek bir ayda çalışanın eline geçmeyen ücret miktarı olarak değerlendirilmemeli. Bu tutar, raporda dokuz aylık dönemin tamamı için hesaplanan toplam parasal kaybı ifade ediyor.
ASGARİ ÜCRETTE YIL SONUNA KADAR HANGİ TUTAR GEÇERLİ?
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının yayımladığı resmi ücret tablosuna göre, 28 bin 75 lira 50 kuruşluk net asgari ücret 1 Ocak-31 Aralık 2026 dönemi için geçerli olacak şekilde belirlendi. DİSK-AR'ın açıkladığı satın alma gücü kaybı, tek başına asgari ücrette yeni bir düzenleme yapıldığı anlamına gelmiyor.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, 2026 yılı asgari ücretini açıklarken çalışanların enflasyona karşı korunmasının hedeflendiğini belirtmişti. DİSK-AR'ın Ekim 2026 raporu ise yılın ilk dokuz ayında gerçekleşen fiyat artışlarının ve vergi yükünün ücretler üzerindeki etkisini yeniden gündeme taşıdı.
