Türkiye genelindeki araç muayene istasyonlarını ilgilendiren yeni düzenleme yürürlüğe girdi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından hazırlanan yönetmelik değişikliğiyle, istasyon işletmecilerine uygulanacak idari para cezaları 17 bin 376 TL, 43 bin 447 TL ve 100 bin TL olarak üç ayrı kademede belirlendi. Yeni yaptırımlar, Alanya ve Antalya'daki araç muayene istasyonları için de geçerli olacak.
9 Ekim 2026 tarihli ve 33395 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan düzenleme, 6 Ocak 2021 tarihli ve 31356 sayılı Resmî Gazete'de yürürlüğe giren Araç Muayene İstasyonlarının Açılması, İşletilmesi ve Araç Muayenesi Hakkında Yönetmelik'te değişiklik yaptı. Düzenlemeyle istasyonların denetimi, işletme şartları ve yükümlülüklere aykırılık durumunda uygulanacak yaptırımlar yeniden düzenlendi.
ARAÇ MUAYENE İSTASYONLARINA ÜÇ KADEMELİ CEZA
Yeni yönetmeliğe göre araç muayene istasyonu işletmecilerine uygulanacak idari para cezaları, ihlal edilen yükümlülüğe göre değişecek. Yönetmeliğin 6, 9, 11 ve 15'inci maddelerindeki belirli işletme ve idari şartlara aykırı davranan işletmecilere 17 bin 376 TL idari para cezası verilecek.
Yönetmeliğin 6, 11, 12 ve 17'nci maddelerinde belirtilen bazı yükümlülüklerin ihlal edilmesi durumunda ceza 43 bin 447 TL olacak. Daha ağır yaptırım öngörülen 12, 17 ve 22'nci maddelerdeki belirli kurallara aykırılıklarda ise 100 bin TL idari para cezası uygulanacak. Cezalar, 655 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 28/A maddesi kapsamında kesilecek.
ESKİ DÜZENLEMEYE GÖRE CEZALAR ARTIRILDI
Yönetmelik değişikliğiyle önceki iki kademeli yaptırım sistemi üç kademeye çıkarıldı. Önceki düzenlemede 2 bin TL ve 5 bin TL olarak yer alan temel ceza tutarlarının yerine yeni yaptırım miktarları getirildi. Böylece düzenlemede belirtilen en yüksek ceza tutarı 100 bin TL'ye ulaştı. Bununla birlikte eski ve yeni düzenlemelerde ihlal kapsamları farklı olduğundan, tutarlar doğrudan aynı yükümlülükler için uygulanmış cezalar olarak karşılaştırılamıyor.
DENETİM YETKİSİ BAKANLIKTA
Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle araç muayene istasyonlarının denetiminde Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının yetkisi yeniden düzenlendi. Denetimlerin hukuki dayanağı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun yanı sıra 655 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve ilgili yönetmelik hükümlerini kapsayacak şekilde açıklaştırıldı.
Yeni düzenlemenin önemli değişikliklerinden biri de işletmecilerin belirli yükümlülüklerinin açıkça "idari şart" olarak tanımlanması oldu. Yönetmeliğin 6, 9, 11, 12, 15, 17 ve 22'nci maddelerindeki ilgili hükümler bu kapsama alındı. Böylece istasyonların işletme koşullarına, personel ve ekipman yükümlülüklerine ve muayene süreçlerine ilişkin belirli kuralların ihlal edilmesi halinde idari yaptırım uygulanmasının hukuki çerçevesi netleştirildi.
ARAÇ SAHİPLERİNE 100 BİN TL CEZA KESİLMEYECEK
Düzenlemenin araç sahipleri açısından en önemli ayrıntısı, yeni ceza tutarlarının doğrudan sürücülere yönelik olmaması. Yönetmelikte belirtilen 17 bin 376 TL, 43 bin 447 TL ve 100 bin TL tutarındaki cezalar, araç muayene istasyonu işletmecilerinin yükümlülüklerini ihlal etmesi durumunda uygulanacak. Araç sahiplerinin muayene yaptırma zorunluluğu ve muayenesiz araç kullanımına ilişkin trafik yaptırımları ise ayrı mevzuat hükümlerine tabi olmaya devam edecek.
ARAÇ MUAYENE SİSTEMİNDE YENİ DÖNEM
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının Türkiye Büyük Millet Meclisine ilettiği yazılı soru önergesi yanıtında, araç muayene istasyonlarının 29 Mayıs 2024 tarihli ve 32560 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 8572 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile özelleştirme kapsamına alındığı belirtilmişti. Bakanlık, 2024 tarihli açıklamasında yeni ihale hazırlıklarının araç muayene hizmetinin kesintiye uğramaması hedefiyle yürütüldüğünü bildirmişti.
Aynı Bakanlık yanıtına göre Türkiye'deki TÜVTÜRK istasyonlarında 1 Ocak 2022 ile 13 Kasım 2024 arasında, muayene tekrarları dahil toplam 42 milyon 991 bin 387 araç muayenesi gerçekleştirildi. Bu veri, yeni yaptırım düzenlemesinin ülke genelinde milyonlarca işlemin gerçekleştirildiği araç muayene sistemini ilgilendirdiğini ortaya koyuyor.
ALANYA VE ANTALYA'DAKİ İSTASYONLARI DA KAPSIYOR
Yeni yaptırım sistemi, Türkiye genelinde olduğu gibi Alanya ve Antalya'da faaliyet gösteren yetkili araç muayene istasyonlarını da kapsıyor. Bölgedeki istasyon işletmecileri, yönetmelikte belirlenen idari şartlara ve muayene süreçlerine ilişkin yükümlülüklere uymak zorunda olacak. Düzenleme, araç muayene ücretlerinde doğrudan bir değişiklik öngörmüyor.
9 Ekim 2026 tarihinde yürürlüğe giren yönetmelik hükümlerini Ulaştırma ve Altyapı Bakanı yürütecek. İstasyon işletmecilerine yönelik yeni cezalar, yönetmelikte belirtilen yükümlülüklere aykırılıkların tespit edilmesi halinde uygulanacak.
