Genel Sağlık Sigortası kapsamında biriken prim borçlarına yönelik yeni bir yasal düzenleme gündeme geldi. Özellikle işsizler, eğitim hayatını tamamlamasına rağmen çalışmayan gençler ve sosyal güvencesi bulunmayan vatandaşları ilgilendiren düzenlemenin önümüzdeki günlerde Meclis gündemine taşınması bekleniyor.
Hazırlanan çalışmaya göre, 2017 yılından önce oluşan ve bugüne kadar ödenmeyen GSS prim borçlarının gecikme cezaları ve zamlarıyla birlikte silinmesi planlanıyor.
1,4 MİLYON KİŞİNİN BORCU SİLİNEBİLİR
Yeni düzenlemenin yaklaşık 1 milyon 400 bin vatandaşı kapsaması öngörülüyor. Silinmesi planlanan toplam borç miktarının ise 3 milyar liraya ulaşacağı belirtiliyor.
Düzenlemenin yasalaşması halinde, kapsam dahilindeki vatandaşların yalnızca ana para borçları değil, bu borçlara bağlı olarak biriken gecikme cezaları ve gecikme zamları da kaldırılacak.
Böylece uzun yıllardır GSS prim borcu bulunan çok sayıda vatandaşın borç yükünden kurtulması hedefleniyor.
HANGİ YILLARIN BORÇLARI SİLİNECEK?
Düzenlemede en önemli ayrıntı, borcun hangi dönemde oluştuğu olacak.
Planlanan düzenleme, 1 Ocak 2017 tarihinden önceki dönemlere ait ödenmemiş GSS prim borçlarını kapsayacak.
Daha önce yapılan yasal düzenlemelerle 2012-2015 dönemine ilişkin borçlar kaldırılmıştı. Yeni çalışmanın özellikle 2016 yılına ait ödenmemiş prim borçlarını ortadan kaldırması bekleniyor.
Ancak 2017 ve sonraki yıllarda oluşan GSS prim borçları mevcut düzenleme kapsamında silinmeyecek.
BORCUNU ÖDEYENLERE PARA İADESİ YAPILACAK MI?
GSS prim borçlarını geçmişte ödeyen vatandaşların da merak ettiği konuya ilişkin ayrıntılar ortaya çıktı.
Planlanan düzenlemeye göre, daha önce ödenmiş prim tutarlarının geri verilmesi öngörülmüyor.
Borç affı yalnızca kapsam dahilinde bulunan ve henüz tahsil edilmemiş prim borçları için uygulanacak.
GSS BORCU KİMLERİ KAPSIYOR?
Genel Sağlık Sigortası, herhangi bir sosyal güvencesi bulunmayan ve başka bir kişi üzerinden sağlık hizmeti alamayan vatandaşları kapsıyor.
Özellikle eğitimini tamamladıktan sonra çalışmaya başlamayan gençler, işsizler ve primlerini kendisi ödemekle yükümlü kişiler GSS borcuyla karşılaşabiliyor.
Primlerin zamanında ödenmemesi durumunda borç birikiyor. Ödenmeyen tutarlara gecikme cezası ve gecikme zammı da eklenebiliyor.
GELİR TESTİ YAPTIRANLAR DİKKAT!
GSS primlerini ödemekte güçlük çeken vatandaşlar için gelir testi uygulaması da önem taşıyor.
Hane içinde kişi başına düşen gelirin brüt asgari ücretin üçte birinden az olması halinde, gerekli şartları taşıyan vatandaşların GSS primleri devlet tarafından karşılanabiliyor.
Gelir testi yaptırmak isteyen vatandaşların ikamet ettikleri ilçedeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfına başvurması gerekiyor.
Ancak gelir testi yaptırılması, geçmişte oluşan bütün prim borçlarının kendiliğinden silineceği anlamına gelmiyor. Borçların durumunda başvuru tarihi ve mevzuattaki koşullar belirleyici oluyor.
GSS BORCU OLANLAR HASTANEYE GİDEBİLECEK Mİ?
GSS ve BAĞ-KUR prim borcu bulunan vatandaşların kamu sağlık hizmetlerinden yararlanabilmesine yönelik uygulama, 31 Aralık 2026 tarihine kadar uzatılmıştı.
Bu kapsamda prim borcu bulunan vatandaşlar, belirlenen şartlarla Sağlık Bakanlığına bağlı hastanelerden ve devlet üniversitesi hastanelerinden sağlık hizmeti alabiliyor.
Özel hastanelerden yararlanma konusunda ise mevcut mevzuattaki sınırlamalar devam ediyor.
BORÇ SORGULAMA NASIL YAPILACAK?
GSS prim borcu bulunan vatandaşlar, mevcut borç durumlarını e-Devlet üzerinden öğrenebiliyor.
Bunun için e-Devlet sistemine giriş yapılarak Sosyal Güvenlik Kurumunun “Genel Sağlık Sigortası Tescil ve Prim Borcu Sorgulama” hizmetinin kullanılması yeterli oluyor.
Yeni düzenleme yürürlüğe girdikten sonra silinen borçların da sistem üzerinden kontrol edilebilmesi bekleniyor.
GSS BORÇ AFFI NE ZAMAN YÜRÜRLÜĞE GİRECEK?
Düzenlemenin 2026 yılı bitmeden Mecliste görüşülmesi ve kabul edilmesi hedefleniyor. Borçların 1 Ocak 2027 itibarıyla silinmesi öngörülüyor.
Ancak düzenleme henüz yasalaşmadı. Borçların resmen silinebilmesi için kanun teklifinin TBMM'de kabul edilmesi ve Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesi gerekiyor.
Bu nedenle vatandaşların kesinleşmiş bir borç affı varmış gibi hareket etmemesi, resmî açıklamaları takip etmesi önem taşıyor.
