Küresel petrol piyasalarında jeopolitik gerilimlerin artırdığı arz endişesi, Türkiye'deki akaryakıt fiyatlarına yeni zam beklentisi olarak yansıdı. Brent petrolün varil fiyatının 105 dolar seviyesinin üzerine çıkmasının ardından benzinin litre fiyatına 2,95 TL zam yapılması bekleniyor. Fiyat değişikliğinin 12 Eylül 2026 Cumartesi günü saat 00.01'den itibaren pompa fiyatlarına yansıması öngörülüyor.
BENZİNDE 80 TL SINIRI AŞILABİLİR
Beklenen artışın gerçekleşmesi halinde benzinin litre fiyatı İstanbul Avrupa Yakası'nda ortalama 79,87-79,96 TL seviyesine çıkacak. Ankara'da fiyatın 80,84-80,93 TL, İzmir'de ise 81,12-81,21 TL aralığına yükselmesi bekleniyor. Dağıtım şirketleri ve istasyonlar arasındaki farklılıklar nedeniyle pompa fiyatlarında küçük değişiklikler görülebiliyor. Motorin ve LPG grubunda ise şu aşamada yeni bir fiyat değişikliği beklentisi bulunmuyor.
PETROLDE JEOPOLİTİK RİSK PRİMİ ARTTI
Benzindeki zam beklentisinin arkasında uluslararası petrol piyasasında yaşanan hızlı yükseliş bulunuyor. ABD ile İran arasındaki gerilimin enerji arzına ilişkin kaygıları artırması, Brent petrol fiyatını yukarı taşıdı. Uluslararası piyasalarda Brent petrol 105 doların üzerine çıkarken, enerji ticaretinde kritik öneme sahip bölgelerde yaşanabilecek olası kesintiler de fiyatlamalar üzerinde etkili oluyor.
Petrol piyasasındaki baskının bir diğer ayağını Rusya-Ukrayna savaşı oluşturuyor. Ukrayna'nın Rusya'daki petrol rafinerileri ve enerji altyapısına yönelik saldırıları, Rus petrol ürünlerinin arzına ilişkin endişeleri artırıyor. OPEC verilerine göre Rusya'nın ham petrol üretiminde de gerileme yaşanması, piyasadaki arz hassasiyetini güçlendiren gelişmeler arasında yer alıyor.
AKARYAKIT FİYATLARI NASIL BELİRLENİYOR?
Türkiye'de benzin ve motorin fiyatları yalnızca ham petrolün varil fiyatındaki değişime göre belirlenmiyor. Uluslararası ürün fiyatları, döviz kuru, rafineri fiyatları, dağıtım ve bayi maliyetleri ile vergi kalemleri nihai pompa fiyatının oluşumunda rol oynuyor. Bu nedenle Brent petroldeki yükselişin pompaya etkisi birebir ve aynı oranda gerçekleşmeyebiliyor. Döviz kurundaki hareketler de uluslararası fiyatlardaki artışı büyütebildiği gibi bazı dönemlerde sınırlayabiliyor.
FİYATLAR İLLERE GÖRE NEDEN DEĞİŞİYOR?
Akaryakıtın istasyonlara ulaştırılmasında ortaya çıkan nakliye ve operasyon maliyetleri nedeniyle aynı ürünün litre fiyatı şehirler arasında farklılık gösterebiliyor. Rafineri ve depolama noktalarına uzaklık, dağıtım maliyetleri ve şirketlerin fiyat politikaları bu farkta etkili oluyor. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu da illere göre akaryakıt bayi fiyatlarını ve piyasadaki yüksek işlem hacmine sahip şirketlerin fiyatlarını düzenli olarak yayımlıyor.
POMPA FİYATLARI EPDK'DAN TAKİP EDİLEBİLİYOR
Sürücüler, fiyat değişikliklerinin ardından güncel rakamları EPDK'nın akaryakıt fiyatları sisteminden kontrol edebiliyor. Kurumun yayımladığı pompa fiyatları Bayi Otomasyon Sistemi'nden gelen fiili fiyatları, tavan veya tavsiye fiyatları ise dağıtım şirketlerinin bildirimlerini esas alıyor. Bu nedenle zam veya indirim beklentilerinde istasyon tabelalarındaki nihai fiyatın değişikliğin yürürlüğe girmesinin ardından kontrol edilmesi önem taşıyor.
YÜKSEK PETROL FİYATI EKONOMİYİ DE ETKİLİYOR
Petrol fiyatlarındaki kalıcı yükseliş yalnızca bireysel araç kullanıcılarının yakıt giderlerini artırmıyor. Karayolu taşımacılığı, lojistik, tarım, sanayi ve çeşitli hizmet sektörlerinde akaryakıt önemli bir maliyet kalemi olduğu için yüksek fiyatların ekonomik etkisi daha geniş bir alana yayılabiliyor. Küresel piyasalarda önümüzdeki dönemde petrolün yönü açısından jeopolitik gelişmeler, üretici ülkelerin arz politikaları ve enerji nakil hatlarının güvenliği yakından izlenecek.
