Berlin’de turizmin kalbi yine attı.
Dünyanın en büyük turizm buluşması ITB Berlin, bu yıl 60. yaşını kutladı.
97 bin turizm profesyoneli.
166 ülkeden 5 bin 601 şirket.
Bakanlar, CEO’lar, yatırımcılar…
Rakamlar büyük.
Ama Berlin fuar koridorlarında dolaşırken insanın aklına ister istemez başka bir soru geliyor:
Turizm sektörü gerçekten neyi kutluyor?
Daha çok turist mi?
Daha çok uçuş mu?
Daha çok otel mi?
Yoksa aslında kontrolden çıkmış bir büyümeyi mi?
Savaşın Gölgesinde Açılan Fuar
Bu yıl ITB alışılmadık bir atmosferde açıldı.
Çünkü fuardan sadece iki gün önce İran savaşı başladı.
Berlin’de standlar ışıl ışıldı, ekranlarda destinasyon filmleri dönüyordu.
Ama koridorlarda dolaşan gerçek soru şuydu:
Bu savaş büyür mü?
Turizm sektörü savaşın ne demek olduğunu iyi bilir.
Bir füze sadece askeri bir hedefi vurmaz.
Bazen uçuş rotalarını değiştirir,
sigorta maliyetlerini yükseltir,
ve milyonlarca turistin planını bir gecede çöpe atar.
İlk darbeyi şimdiden kruvaziyer sektörü hissediyor.
Arap Körfezi çevresinde çalışan gemiler için risk algısı hızla yükseldi.
Bazı rotalar değişiyor, rezervasyonlar duraksıyor.
Almanya Dışişleri Bakanı’nın büyük Alman tur operatörleriyle sert bir tartışmaya girdiğine de şahit olduk.
Alman bakan: “Bir aydır savaş ihtimali konuşuluyor, savaş çıktı, çıkacak, neden hâlâ gemileri on binlerce yolcu ile o bölgede tuttunuz?” diye eleştiriler yöneltmesi ile tartışmalar başladı.
Turizm dünyası bu yüzden şu soruyu soruyor:
Bir savaş sadece cephede mi yaşanır?
Hayır.
Bazen savaşın ilk ekonomik dalgası turizmde hissedilir.
47 Milyar Euro'luk Fuar – 700 Milyar Dolarlık Gerçek
ITB’de yaklaşık 47 milyar Euro'luk iş bağlantısı konuşuluyor.
Ama sahnenin arkasında başka bir gerçek var.
Dünya turizm sektörünün üzerinde yaklaşık 700 milyar dolarlık banka borcu bulunuyor.
Oteller.
Havayolları.
Kruvaziyer şirketleri.
Hepsi büyümek zorunda.
Çünkü borç büyümeyi zorunlu kılıyor.
Ama kimse şu soruyu sormuyor:
Daha fazla turist gerçekten daha fazla refah mı demek?
Her zaman değil.
Bazen tam tersidir.
Daha fazla risk,
Daha fazla turist
daha fazla baskı,
daha fazla altyapı yükü,
daha fazla doğa tahribatı demektir.
Yani turizmde büyüme ile değer aynı şey değildir.
Bu yıl ITB’nin ana teması dikkat çekiciydi:
“Leading Tourism into Balance.”
Yani turizmi yeniden dengeye götürmek.
Çünkü artık dünya yavaş yavaş şu gerçeği kabul ediyor:
Turizm sadece fayda üretmiyor.
Bazı yerlerde zarar da veriyor.
Barcelona’da insanlar turistlere karşı protesto yapıyor.
Venedik turist girişine ücret tartışıyor.
Amsterdam turist sayısını azaltmanın yollarını arıyor.
Bir zamanlar şehirler şu soruyu soruyordu:
“Daha fazla turist nasıl getiririz?”
Şimdi sorulan soru şu:
“Turisti nasıl frenleriz?”
Bu turizm tarihinde önemli bir kırılmadır.
Çünkü ilk kez dünya turizmi kendi kendine şu soruyu soruyor:
Turizm gerçekten her yerde iyi midir?
Turizm Gerçekten Ne Yapıyor?
Belki de artık şu soruyu açıkça sormanın zamanı geldi:
Turizm şehirleri zengin mi ediyor?
Yoksa şehirleri turistik dekorlara mı çeviriyor?
Yerel halkı güçlendiriyor mu?
Yoksa onları şehir merkezlerinden yavaş yavaş dışarı mı itiyor?
Doğayı koruyor mu?
Yoksa bazen doğayı tüketiyor mu?
İşte bu yüzden artık turizm dünyası yeni bir gerçekle yüzleşiyor:
Turizmi büyütmek kolaydır.
Ama turizmi dengelemek çok daha zor.
Berlin’den Ayrılırken
Berlin’den ayrılırken aklımda tek bir soru vardı:
Turizm nereye gidiyor?
Daha büyük olacak mı?
Muhtemelen evet.
Ama asıl mesele bu değil.
Asıl soru şu:
Turizm gerçekten kontrol altında mı?
Yoksa dünya turizmi
kendi hızının,
kendi borcunun,
ve kendi büyüme hırsının
esiri mi oldu?
Belki de artık turizm dünyasının kendine şu soruyu sorması gerekiyor:
Turizm dünyayı mı keşfediyor?
Yoksa
yavaş yavaş dünyayı tüketiyor mu?
Çünkü turizm sadece bir ekonomi değildir.
Turizm aynı zamanda
şehirlerin kaderidir,
doğanın geleceğidir,
ve gelecek nesillerin yaşayacağı dünyanın bir parçasıdır.
İşte tam da bu yüzden artık yeni bir turizm anlayışına ihtiyaç var.
Sermayesi şeffaf olan,
etik çalışan,
doğayı ve şehirleri koruyan,
turizmi sadece bugünün kazancı olarak değil
gelecek nesillere bırakılacak bir miras olarak gören şirketlere ihtiyaç var.
Ama bu da yetmez.
Turizm aynı zamanda
insan yetiştiren bir sektördür.
Personelini eğiten,
çalışanlarını geliştiren,
yerel halkı turizmin gerçek paydaşı yapan
ve bulunduğu bölgenin kalkınmasına anlamlı katkı sağlayan
yeni bir turizm anlayışına ihtiyaç var.
Çünkü turizm sadece otellerden ibaret değildir.
Turizm
insandır,
kültürdür,
ve bir bölgenin geleceğidir.
Turizm büyüyebilir.
Ama büyürken dünyayı küçültmemeli.
Çünkü turizm dünyayı gezdirirken
dünyayı tüketmeye başlarsa
kaybeden sadece doğa değil…
Sonunda turizmin kendisi olacaktır.