Günümüzde birçok insanın yaşadığı ama çoğu zaman tam olarak anlaşılamayan bir rahatsızlıktır Fibromiyalji. İsmini sıkça duyuyoruz belki ama tam olarak ne olduğunu, hastaların neler yaşadığını pek azımız biliyoruz. Çünkü fibromiyalji kan tahlillerinde çıkmayan, görüntüleme cihazlarında görünmeyen, ancak kişinin hayat kalitesini ciddi şekilde etkileyen bir hastalıktır.
Fibromiyalji, yaygın kas-iskelet sistemi ağrıları, yorgunluk, uyku bozuklukları ve bilişsel sorunlarla kendini gösteren kronik bir hastalıktır. Genellikle görünmez hastalık olarak tanımlanır çünkü hasta dışarıdan sağlıklı görünse de, içinde süregelen bir acı ve yorgunlukla savaş halindedir. Özellikle sabahları yorgun uyanmak, gün içinde enerjisiz hissetmek ve basit görevleri bile yerine getirmekte zorlanmak fibromiyalji hastalarının en çok yakındığı durumlardandır.
Fibromiyalji, diğer birçok hastalıkla benzer belirtilere sahip olduğu için tanı süreci oldukça karmaşıktır. Baş ağrısı, huzursuz bağırsak sendromu, anksiyete, depresyon ve konsantrasyon güçlüğü gibi semptomlar fibromiyalji ile iç içe geçmiştir. Bu da çoğu zaman yanlış tanılara ya da her şey psikolojik şeklindeki basit açıklamalara yol açar. Halbuki fibromiyalji gerçek ve ciddi bir sağlık sorunudur.
NEDENLERİ
Fibromiyaljinin nedeni kesin olarak bilinmemektedir. Ancak yapılan araştırmalar, merkezi sinir sisteminin ağrı algısında bir bozulma olduğunu gösteriyor. Yani, fibromiyalji hastalarında beyin, normalde acı vermemesi gereken uyarıları bile ağrı olarak algılayabiliyor. Bu duruma genetik yatkınlık, travmatik olaylar, enfeksiyonlar ya da kronik stres gibi tetikleyici faktörler eşlik edebiliyor.
Kadınlarda erkeklere göre çok daha sık görülmesi, hormonların da hastalıkta rol oynayabileceğini düşündürmektedir. Ayrıca uyku kalitesinin bozulması, vücutta ağrı eşiğinin düşmesine ve semptomların daha da artmasına neden olur. Kısır bir döngü olarak ağrı uyku kalitesini bozar, kötü uyku daha fazla ağrıya yol açar.
HASTA GİBİ GÖZÜKMÜYORSUN
Fibromiyalji hastalarının en çok karşılaştığı cümlelerden birisi budur. Dışarıdan bakıldığında hasta gibi görünmedikleri için çevrelerinden yeterince destek göremeyebilirler. Bu da zamanla hastalarda yalnızlık, anlaşılmama duygusu ve depresyona eğilimini artırır. Oysa görünmeyen bir hastalık, yok olduğu anlamına gelmez. Tıpkı duygular gibi; görülmez ama etkilidir.
Toplum olarak kronik hastalıklarla ilgili farkındalığımızı artırmamız şarttır. Fibromiyalji gibi görünmeyen rahatsızlıkları küçümsememeli, hastaları yargılamamalı, onlara anlayışla yaklaşmalıyız. Birçok kişi sabah yataktan kalkmak için bile kendini saatlerce ikna etmek zorunda kalır. Bu sadece fiziksel bir savaş değil, aynı zamanda zihinsel de bir mücadeledir.