Belden bacağa inen ağrı ve uyuşmalar

Erkan Demiral
Erkan Demiral

Bel veya kalçadan bacağa inen ağrı ve uyuşmalar maalesef son günlerde daha sık duymaya başladığımız şikayetlerin başında gelmeye başladı. Belden bacağa vuran ağrıların ve uyuşmaların en büyük sebebi bel fıtığı, kanal daralması, siyatalji ve omurgada ödemdir. Bel bölgemizde bulunan beş tane omurgadan herhangi birisinin veya birden fazlasının arasındaki diskin hasar görmesi ile başlayıp, sinirleri sıkıştırması ile sonuçlanabilen mekanik problemlerdir. Genellikle şiddetli bel ağrısı ve bacağa yayılan ağrılar ortaya çıkar.

SEMPTOMLAR

Bu hastalar bel, bacak ağrısı, ayaklarda uyuşma, yürümede zorluk şikayetleri ile uzmana başvurur. Hastalığın ortaya çıkış mekanizmasına göre belirtileri değişir. Bel fıtığında önce belde zorlayıcı bir hareket sonucu omurganın arkasında ve kıkırdak yapının önünde duran bağ dokusu yırtılır. İlk aşamada hasta sadece bel ağrısı hisseder. Bir süre sonra yırtılan bağın olduğu yerden kıkırdak doku, sinirlerin olduğu kanala taşar ve sinirleri sıkıştırması sonucu ağrı bacaklara yayılır. Sıkışan sinir uç noktasında, yani gittiği yerde ağrıyı hissettirir. Aynı şekilde bacak ve ayakta uyuşma ve yanma şikayetlerine neden olur. Daha ileri aşamalarda ayaklarda güçsüzlük oluşabilir. Hasta, daha ileri durumlarda idrar ve dışkı tutamama, cinsel fonksiyonların yitirilmesi ile de karşılaşabilir. Bütün bu sayılanlar yavaş yavaş oluşabileceği gibi birkaç saat içinde son aşamaya kadar gelebilir. Bağ doku yırtılıp fıtık ortaya çıkmasa da ödem ortaya çıkabilir. Bu bile tek başına eklem boşluğunu doldurduğu için sinirlerde baskı ortaya çıkarabilir.

SEBEPLER NELERDİR?

Bel ve bacağa vuran ağrı ve uyuşmalar, çalışma hayatında iş gücü kaybına neden olan hastalıklar arasında yüzde 25 oranındadır. Bu hastalığı yaşayan kişilerin iş gücü kaybı bazen 6 aya kadar uzayabilir. Bel fıtığına yakalanma oranı bazı meslek gruplarında daha fazla görülür. Özellikle ağır yük taşıma (bedene yük bindiren), uzun süre otomobil kullanma ve masa başında sürekli oturma gerektiren mesleklerde bel-bacak problemi oranı oldukça yüksektir. Erkek-kadın arasında hastalığa yakalanma oranında ise fark yoktur. Fakat hamilelikte, özellikle aşırı kilo alınması sonucu bel omurlarındaki basınç artarak, bel fıtığına yakalanma riski yükselir. Bu da gösterir ki şişmanlık bel bacak problemlerine yakalanmada önemli bir faktördür. Şişmanlarda hastalık daha yüksek oranda görülür ve tedavisi daha zor olur. Aynı zamanda sigara içilmesinin de olumsuz etkisi vardır.

DİKKAT EDİLECEKLER

Bel bacak problemlerine yakalanmamak için öncelikle kilo almamak gerekir. Çünkü aşırı kilo, bel omurlarına basıncı artırarak bel fıtığı riskini büyük ölçüde yükseltir. Diğer bir sebep de hareketsiz yaşamdır. Düzenli egzersiz yapanlar, özellikle bel ve karın kasları gelişmiş kişiler bel bacak problemlerine daha az rastlarlar. Çünkü vücudumuzun yükünü sadece omurga taşımaz. Karın kasları ile tüm sırt ve belde omurga boyunca uzanan kasların fonksiyonu da büyük önem taşır. Düzenli egzersiz yapmama gibi durumlarda kaslar yeterince güçlenmediği için, kasların taşıması gereken vücut ağırlığı da omurga üzerine, dolayısıyla disklerin üzerine binerek, fıtıklaşmalarına neden olur. Bel fıtığından korunmak için ayrıca günlük yaşamda omurga fizyolojisine uygun olarak hareket etmek gerekir. Örnek vermek gerekirse, yerden bir yük kaldırılırken mutlaka dizler kırılarak çökmeli yük öyle kaldırılmalıdır. Benzer risk faktörlerini ortadan tamamen kaldırmak için çocukluk çağından itibaren, yük nasıl kaldırılır, yerden bir şey nasıl alınır, yataktan nasıl kalkılır şeklinde eğitimler verilmesi gerekir. Avrupa zaten bu sisteme geçmiş ve bel okulu adı altında eğitimler vererek halkı bilgilendirmektedirler. Bu okulların en büyük avantajı problem ortaya çıkmadan engellemiş olmasıdır. Hem maliyetler düşük olur, hem de iş gücü kayıpları yaşanmaz. Ayrıca çocuklarımıza küçük yaşlardan itibaren düzenli bel egzersiz programı yapma alışkanlığı kazandırmak da etkili bir yöntemdir. Proaktif yöntemler olarak bilinen bu yöntemler ülkemizde de ivedilikle uygulanmalıdır.

- Yeni Alanya Gazetesi, Erkan Demiral tarafından kaleme alındı
https://www.yenialanya.com/makale/10487383/erkan-demiral/belden-bacaga-inen-agri-ve-uyusmalar