Çocuklarda tırnak yeme alışkanlığı nasıl önlenir?

ÇOCUKLAR

neden tırnaklarını yer, neden ellerini sürekli ağızlarına götürür? Tırnak yeme problemi nasıl çözülebilir? Bu ve bunun gibi daha pek çok soruya cevap arayan anne ve babalar tanırım, çoğu çocuğunun tırnak yemesinden yakınır, türlü yollara başvursa da problemin çözümü konusunda ne yapacağını bilemez. Peki, tırnak yeme davranışının altında yatan etmenler nelerdir? İnsan neden, niye, ne zaman yer tırnaklarını?

DAVRANIŞIN PSİKOLOJİK SEBEPLERİNE BAKACAK OLURSAK;

* Korku ve kaygılar, (Stresli bir gün, korku veya macera konulu bir filmi izleme, anne, baba veya öğretmeninden azar işiteceğini düşünen çocuğun yaşadığı içsel stres, çoğu zaman ölüm korkusunun bile bu davranışı tetikleyebileceği istatistiksel çalışmalarla ortaya konmuş gerçeklerdendir.)

* İlgi, sevgi, şefkat eksikliği,

* Şiddet ve saldırganlık eğilimi,

* Özgüven eksikliği, kişisel memnuniyetsizlik,

* Despot, kuralcı, dominant anne veya babalar,

* Mükemmeliyetçi ruh hali ya da mükemmeliyetçi kişilik özelliklerine sahip bir aileye sahip olma durumu,

* Kardeş veya akran kıskançlığı,

* Evdeki ilginin yitirileceği korkusu,

* Aşırı kontrolcü, kuşkucu, kıyaslayıcı anne ve babalar,

* Aile veya sosyal çevrede dışlanma korkusu,

* İletişim problemleri,

* Sık yaşanan polemikler

* Ceza ve aşırı baskı yöntemiyle yetiştirilen çocukların cezadan ürkmesi(İlk olarak aşırı korku ile kendisini gösterir. Özgüven düşüklüğü ile devam eder)

* Sosyal çevrede yaşanan tedirginlik, çoğu zaman ortamda bir anda kendini gösteren anksiyete (yoğun kaygı) durumu,(Öğretmeni tarafından soruyu çözmek üzere bir anda tahtaya kaldırılan bir çocuğun verdiği ilk tepki olarak başlayabilir, tırnak yeme. Bir süre sonra çocuk bu davranışını pekiştirerek her türlü stres ortamına aynı tepkiyle yaklaşacaktır.)

* Adaptasyon sıkıntısı (Farklı çevrelerde sıkıntı yaşama, uyum sağlayamama, anlaşamama)

GEÇ KALMAYIN

Tırnak yeme alışkanlığı yukarda belirtilen sebeplerle ortaya çıkan ve oldukça yaygın olan bir alışkanlıktır. Davranışın yok edilmesinde anne ve babalara büyük görev düşmektedir. Anne babaların çözüm bulamadıkları noktada alanında uzman bir psikologdan yardım almalarında büyük fayda olacaktır. Mühim olan tırnak yeme davranışının geçici çözümü değil davranışın altında yatan problemlerin belirlenip problemlerin çözümüne ilişkin yöntemler konusunda anne ve baba ile ortak hareket edebilmek ve probleme neden olan etmenleri kalıcı bir biçimde ortadan kaldırabilmektir.

ANNE VE BABALAR DİKKAT!

3-4 yaşlarındaki bir çocuk anne ve babasının ilgi ve dikkatini çekmek amacıyla tırnaklarını yemeye, elini ağzına götürmeye başlayabilir. Bu noktada anne baba veya çocuğun bakım vereni her kimse (bakıcı, anneanne, babaanne) çocuğun elini ağzına götürme davranışını abartmamalı, aşırı tepkilerle büyütmemelidir zira çocuk anne babasının veya bakım vereninin tepkisiyle problem kabul edilen davranışı pekiştirebilir, dahası yıllar yılı kalıcı bir biçimde devam ettirebilir.

Bu yaşlarda görülen bu davranış veya alışkanlığın ilk etapta görmezden gelinmesinde fayda vardır. Çocuk sandığınızdan çok daha akıllıdır, problem olduğu kabul edilen davranışın sizin ilginizi çektiğini hissettiği anda davranışı sürdürür ve bundan da büyük zevk alır.

Gün içerisinde okulda veya sosyal çevrede yeterince yorulmuş olan bir çocuk veya ergen eve gittiğinde kendisini anne ve babasının ilgi ve sevgisine muhtaç hissedebilir. Bunun içinde türlü yollara başvurur. Tırnak yeme davranışı bunlardan yalnızca bir tanesidir. Ebeveynlerin çocuklarının hangi durumlarda tırnak yeme davranışında bulunduklarını gözlemlemeleri problemin kaynağını tespit etmede ve anlamada yardımcı olacaktır. Örneğin bir çocuk sınav dönemlerinde ya da ders çalışırken tırnak yeme davranışı sergileyebileceği gibi sosyal etkileşim sırasında, konuşmaktan çekindiği, korktuğu durumlarda da aynı davranışı sergiliyor olabilir. Bu davranışın söndürülmesi (kaybolması, yok olması) ise yerine başka bir davranışın geliştirilmesiyle mümkün olabilir. Şöyle ki ilk başta büyük tepkilerle pekiştirilen bir davranış ise eğer tırnak yeme, o zaman ebeveynler çocuklarına çeşitli alternatifler sunarak çocuğun tırnak yeme davranışını önleyebilir.

(Örneğin stresli veya gergin bir ortamda içinden saymak, güzel şeyler düşünmeye zorlamak, dikkati başka bir yöne dağıtmak, sakız çiğnemek, spora yönlendirmek, oyun hamuruyla oynamak vs. vs. vs Elbette ki bunlar çocuğun ilgi ve yeteneklerine göre arttırılabilir.) Unutmayınız ki çocuğunuza “elini ağzından çek” gibi uyarılarda bulunduğunuzda bu uyarılar çocukta ters tepki oluşturacak ve dahası çocuğunuzu ciddi anlamda tedirgin edecektir.

Ebeveynler için bir başka önerim çocuklarında gördükleri olumlu ve güçlü yönlere dikkat çekmeleridir. Böylelikle ebeveynlerin bu davranışı çocuklarının kendilerine olan güvenini arttıracak ve çocuğun olumlu yönlerini daha çok pekiştirecektir. Çocuklarını her zaman destekleyen, motive eden ve çocuklarına her ne olursa olsun inanan ebeveynler zaten 1-0 öndedirler. Davranışın değiştirilmesinde ebeveynler çocuklarına küçük ödüller verebilirler. Bunda herhangi bir sıkıntı olmayacaktır ancak burada önemli olan şudur ki ödüllendirme sıklığı çok iyi ayarlanmalı ve ödülün büyük ödül olmamasına ( aşırı pahalı, maddiyat kokan) özen gösterilmelidir. Yukarıda da belirttiğim üzere çocuklarınız sandığınızdan çok daha akıllıdır, sizin ödül veren samimi tavrınız çocukta problem davranışın sürdürülmesine sebep olabilir. Tırnaklarını yemeyi bırakan çocuk (sönen davranışı) bu sefer ödüle erişmek amacıyla yeniden tırnaklarını yemeye başlayabilir. (kendiliğinden geri gelme)

Ne derler bilirsiniz; sabır en büyük ilaçtır. Çocuğunuzun davranışı tamamen bırakması için ona zaman vermeli ve her zaman onun yanında olmaya özen göstermelisiniz. Kıyaslayıcı tutum, aşırı baskı, mükemmeliyetçi tavırlar çocuğunuzu sizden uzaklaştıracağı gibi davranışı devam ettirmesine de neden olacaktır.

Ebeveynler yapıcı olmaya özen göstermeli ve çocuklarını sevgiyle beslemelidirler.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Merve Kaya - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Yeni Alanya Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Yeni Alanya Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Yeni Alanya Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Yeni Alanya Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.



Anket Sizce erken seçim yapılmalı mı?