Bu çocuk tam bir inat!

YAZININ

başlığı bazı ebeveynlere, özellikle de annelere çok tanıdık gelecektir. Belki de her gün kullandıkları bir cümle olduğu için bu yazıyı bağırlarına basacaklardır. Kim bilir!

'Bu çocuk tam bir inat' lafı ile başlayıp 'Kime çektiyse artık...' imalarıyla devam eden bu sıkıntılı durum, çocuk ve aile arasında oluşturacağı çatışmanın yanı sıra aynı evi paylaşan eşlerin arasını da açacaktır. (Sayısız örneği mevcut)

"Ne söylersem söyleyeyim beni hiç dinlemiyor, dinlediği zamanlarda da söylediklerimin tam tersi davranış sergiliyor."

"Güzel söylüyorum olmuyor, ceza veriyorum yine olmuyor; hatta bazen davranışlarımı kontrol edemeyip bir iki tane yapıştırıyorum"

"Kurallara uymuyor. Dikkatsiz, inatçı ve sorumsuz davranıyor."

"Özgüveni düşük. Okulda uysal kedi, evde kükreye bir arslan."

"O ne derse o olsun istiyor. Şayet istedikleri olmazsa evdeki her şeye zarar verebilecek güce sahip."

"Burnunun dikine gidiyor, söz dinlemiyor."

"Bizim ailede böyle şeyler hiç olmadı, olmaz."

" Ablasında, abisinde yaşamadığım şeyleri bu çocukta yaşıyorum."

"Saygısız davranışlarıyla bizi çileden çıkarıyor ve çok üzüyor."

"Ailece bir şeyler yapmak istediğimizde bizi dinlemiyor, sürekli 'ben konuşayım' istiyor."

DİKKAT!

Sevgili anne ve babalar, çocuk bakımından sorumlu kıymetli okuyucular,

Yukarıda saymış olduğum ebeveyn yakınmaları (ki bunlar takdir edersiniz ki yalnızca bir kısmı) neredeyse pek çoğunuzun ya bizzat yaşadığı (her gün bu sorunları yaşıyor bile olabilir), ya da çevresinden duyduğu, belki de bizzat gözlemlediği problem durumlardan, yakınmalardan yalnızca birkaçıdır. Özellikle 2-2,5 yaşlarında sıkça karşılaşılan 'söz dinlememe', 'burnunun dikine gitme', 'dediğim dedik, çaldığım düdük' türünden davranışlar, anne ve babaları çoğu zaman çileden çıkarmaya yetip artıyor. Tuvalet eğitimine tekabül eden bu dönemde kendi beden bütünlüğü üzerinde kontrol kazanmaya başlayan çocuk, aşırı özgüveni, israrcı tavırları ve kendinden emin halleriyle ailenin tahammül sınırlarını zorlayabiliyor.

AİLELERE ÖNERİLER! İNATÇI ÇOCUKLARA KARŞI NASIL DAVRANMALI?

Anne, baba ve çocuk bakımından sorumlu herkes (bu bir kreşte görevli öğretmenden müdüre, müdireye, mutfak sorumlusundan güvenlik görevlisine kadar herkesi kapsar), çocuğun gelişim dönem ve görevlerini iyi bilmeli, öğrenmeli, hatta beynine kazımalıdır. Tüm bunları en iyi şekilde bilen bir kişi, çocuğun tutarlı veya tutarsız davranışları sonucu kendinden emin bir tavırla "şu yaşlardaki bir çocuk, şu şu şu şekilde davranabilir. Şöyle yaparsa böyle davranmalı, böyle yaparsa şu şekilde cevap vermeli." diyebilir.

Anne, baba ve çocuğa bakım verenler, çocuğun davranışlarına karşı nasıl tepki verdiklerinin farkında olmalıdırlar. Altı çizilesi kavram 'farkındalık' gerek çocuğa, gerekse aileye büyük fayda sağlayacaktır.

Çocuklara aşırı otoriter ya da esnek davranmaktan kaçınmalı, çocuğun davranışları üzerine nasıl bir yol izlenebileceğine dair anne ve baba, ortak kararlar alarak davranışlarında tutarlı, disiplinli, planlı, net ve kararlı olmaya özen gösterilmelidir. (Bir gün esnek, bir gün katı olan ebeveynler, çocukları asla kandıramaz. Unutmayın onlar çok zeki.

- Çocuğun ilgi ve dikkatini yoğunlaştırabileceği aktiviteler, en büyük destekçiniz olacaktır.

- İstediği şeyi hemen anında almak ve, "Benim olmadı, onun olsun. Ben yaşayamadım, o hemen yaşasın. Varsın şımarsın, ne olacak sanki" türünden davranışlar sergilemek, çocuğun negatif davranışlar kazanmasında dahası bu davranışları pekiştirmesinde son derece etkili olacaktır.

- Özellikle ilk 5 yaş aralığında çocuklara somut yollarla yaklaşmanızda fayda var. Piaget'in ortaya attığı bilişsel gelişim kavramına göre çocuklar, ergenlik dönemiyle birlikte (12 yaş ve üzeri) soyut işlemler dönemine geçerek kavramların soyut anlamlarını algılayabilecek seviyeye yükselirler. Soyut gelişim dönemiyle birlikte çocuklar, çeşitli idealler, fikirler, değerler ve inançları geliştirmeye başlarlar. Toplumun yapısıyla, felsefesiyle ve özellikle politikayla ilgilenirler.

(Çocuk Gelişim Psikoloji – Denise Boyd, Helen Bee – Kaknüs Yayınları – 2009)

Çocuklar, "Ayıp, günah, Allah yakar." şeklindeki söylemleri soyut zekanın gelişmesiyle algılar. Dolayısıyla ergenlik dönemi öncesi çocuklara somut örneklerle yaklaşmakta büyük fayda var.

- "İstediğin kadar inatlaş, olmaz diyorsam olmaz" katılığını her durumda sergilemeyin. Öncelikle istediği şeyin ne olduğuna bakın, davranışlarını süzgeçten geçirin ve sonrasında kontrolü elden bırakmayın. Esasında çoğu zaman 'görmezden gelme davranışı' size büyük katkı sağlayacak, çocuğun davranışlarını pekiştirmesini engelleyecektir.

- Cezanın her türlüsünden kaçının ve çocuklarınızı kurallara boğmayın. Aceleci davranmayın ona zaman tanıyın. Seçenekler sunmak, çocuk için daha kabul edilebilir olacaktır. Örneğin; çocuğunuzu hiç dinlemeden ya da sözünü bitirmesine müsaade etmeden 'Asla olmaz', 'Mümkün değil' gibi sözlerle kesmek yerine onu dinleyerek ve istediği şeye ulaşması konusunda ona seçenekler sunarak yol gösterici olun.

- Eleştirme, kıyaslama ve alaycı tutumlar, çocuğun benliğinde olumsuz iz bırakacaktır. Lütfen dikkatli olunuz.

- "Ne yaptımsa olmadı, bir türlü davranışlarını kontrol altına alamıyorum. Bu da beni ve eşimi çileden çıkarıyor. Hiçbir şeyin onun bu davranışlarını alt etmede yararlı olabileceğini düşünmüyorum. Kendime olan inancım, güvenim gitti." diyorsanız alanında uzman bir psikoloğa ya da çocuk gelişim uzmanına danışmanızda yarar var.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Merve Kaya - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Yeni Alanya Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Yeni Alanya Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Yeni Alanya Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Yeni Alanya Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.



Anket Alanya'daki yeni normalleşme kararlarını nasıl karşıladınız?