Sermaye avansları parasal kıymet veya parasal olmayan kıymet mi?

Kıymetli muhasebe meslek mensupları, bugünlerde enflasyon düzeltmesi ile yatıp kalktığınızı biliyor ve “nerden çıktı bu, uygulamadan kalksa da kurtulsak” dedikleriniz duyar gibiyim. Çünkü, konu ile ilgili kafa karışıklığına neden olan yeni bir düzenleme ve farklı yorumlamalar var. Maalesef, enflasyon düzeltmesinin şuan için uygulamadan kalkması mümkün değil. Bu nedenle bir an önce bilançoların düzeltilmesi işlemlerini tamamlamaya çalışın.

Bugün sizlere 20 Şubat 2024 tarihinde yayımlanan 165 nolu Vergi Usul Kanunu sirküleri hakkında bilgi vermek istiyorum. Söz konusu sirkülerde, “sermayenin tamamlanmasına karar verilen şirketin ortakları tarafından zarar sebebiyle karşılıksız kalan kısmı kapatacak miktarda aktarılan ve öz kaynaklar içerisinde takip edilen sermaye tamamlama fonunun parasal olmayan kıymet olarak kabul edileceği ve düzeltmeye tabi tutulacağı, sermaye avansı olarak sermaye yedekleri hesabında takip edilen tutarların ise parasal kıymet olarak kabul edileceği ve düzeltmeye tabi tutulmayacağı” belirtilmiştir. Sermaye tamamlama fonunun parasal olmayan kıymet kabul edilmesi ve düzeltmeye tabı tutulması konusundaki düzenlemeye katılıyorum. Fakat, sermaye avansların sadece parasal kıymet kabul edilmesi ve düzeltmeye tabi tutulmaması gerektiği fikrine ise katılmıyorum.

Çünkü; sermaye avansı, ileride tescilli sermayeye dönüşecek sermaye artırımına mahsuben önceden ödenen tutardır. Ayrıca, 555 sıra Nolu Tebliğde “Avanslar esas itibarıyla parasal bir mahiyet taşımakla birlikte, ilgili olduğu kıymete bağlı olarak parasal olmayan kıymet de olabilmekte, parasal olmayan bir mahiyet taşıması durumunda da düzeltmeye tabi tutulmaları gerekmektedir” ifadesi yer almaktadır. Bu durumda sermaye avansları, bir parasal kıymet olarak mı kabul edilecek yoksa parasal olmayan bir kıymet mi? Sermaye avansları ileride sermaye eklenebileceği için veren ortak açısından bir hisse senedi veya ortaklık payı, alan işletme açısından ise bir sermayedir.

Bu nedenle, ortaklar tarafından ödenen ve sermayeye dönüşecek sermaye avanslarının parasal olmayan kıymet kabul edilmesi ve bu avansların tahsil tarihin dikkate alınarak düzeltilmesi daha uygun olacaktır. Çünkü, söz konusu tebliğde, “parasal olmayan alınan depozito ve teminatlar ile avanslar, nakit olarak ödenmiş sermaye, hisse senetleri ihraç primleri, hisse senedi iptal kârları için; tahsil tarihi esas alınarak düzeltme yapılacağı” açıkça belirlenmiştir. Nakdi sermaye artırımında ortaklar tarafından bankalara yatırılan nakit tutar ile yine ortaklar tarafından ilerde tescilli sermayeye dönüşecek sermaye artırımına mahsuben önceden ödenen sermaye avansı tutarı arasında ne fark var? Bence yok. Ayrıca, Tebliğde, nakdi sermaye karşılığı alınan hisse senetleri için ödeme tarihinin düzeltmede dikkate alınacağı da açıkça belirtilmiştir.

Bununla birlikte, Tebliğin 9.maddesinin 2.fıkrasında “Nevi itibarıyla iktisadi işletmelere dâhil bulunan kıymetlerden parasal ve parasal olmayan kıymetler bu Tebliğ eki listelerde (EK 1 ve EK 2) yer almaktadır. Söz konusu listelerde öz sermaye kalemlerine yer verilmemekle birlikte, aksine bir hüküm olmaması ve Tebliğde bir belirleme yapılmamış olması şartıyla, bu Tebliğ uygulamasında öz sermaye kalemleri “parasal olmayan kıymet” olarak addolunur” ifadesi yer almaktadır. Sermaye avanslar ise öz kaynaklar hesap sınıfına ait “Sermaye Yedekleri” hesap grubunun altında boş hesaplardan biri kullanılarak izlenebilmektedir.

Sonuç olarak, ortaklar tarafından ileride tescilli sermayeye dönüşecek sermaye artırımına mahsuben önceden ödenen sermaye avansı niteliğindeki tutarların, parasal olmayan kıymet kabul edilmesi ve düzeltilmesi gerektiğini düşünüyor ve öneriyorum. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın bu konuda düzenleme yapmasını bekliyoruz.

Kıymetli meslektaşlarım, sizler yine de enflasyon düzeltmesi ile ilgili herhangi bir ceza almamanız için mevcut düzenlemeleri dikkate alın. Kolay gelsin.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Zeki Doğan - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Yeni Alanya Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Yeni Alanya Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Yeni Alanya Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Yeni Alanya Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.



Anket Alanya Belediye Başkanlığı anketi - Alanya'nın nabzını tutuyoruz! Siz kime oy verirdiniz?

Çorum Haber