Aileler bilinçli ve ilgili olmalı

Günümüzde Serebral palsi bir hastalık tanımından öte genel bir kapsayıcı terim olarak bilinmektedir

ÇOCUKLARINA Serebral Palsi tanısı konulmuş ailelerin bilinçli olmasının ve konu hakkında bilgilendirilmesinin, çocuklarının rehabilitasyonu ve günlük yaşamda bağımsız olabilmeleri açısından son derece önemli olduğunun altını çizdi. SEREBRAL PALSİ NEDİR? Yaptığımız her şey beynin kontrolü altındadır. Vücudumuzdaki her bir kas, beynin farklı bir bölgesi tarafından kontrol edilir. Serebral Palsi de, bu beyin bölgelerinden birinde gelişim kusuru veya tahribat vardır. Serebral, beyinle ilgili demektir. Palsi ise kas kontrolünde yetersizliği veya kas zayıflığını anlatır. Sonuç olarak, Serebral Palsi beynin bir bölgesindeki hasar nedeniyle ortaya çıkan kas kontrol yetersizliğini anlatan bir terimdir.  Serebral Palsi terimi, yaşamın erken döneminde ortaya çıkan ve gelişmekte olan beyni etkileyen sorunları tanımlamak için kullanılır. Serebral Palsili çocuklarda güçsüzlük, sertlik, yavaşlık, titreme ve denge bozukluğu gibi pek çok sorun gözlenebilir. Sorunlar hafiften ağıra değişiklikler gösterebilir. Hafif tip Serebral Palsi de, çocukların bir kol veya bacağında belli belirsiz bir acemilik vardır ve çoğu kez tanı güçlüğü yaşanır. Ağır tiplerinde ise günlük yaşam aktiviteleri sırasında çok ciddi güçlükler yaşanır. SEREBRAL PALSİ DEĞİŞİK TİPLERDE GÖRÜLEBİLİR Mİ? Evet, değişik tiplerde görülebilir. Görülebilen 4 alt tipi vardır. 1. SPASTİK SEREBRAL PALSİ En sık görülen tiptir. Spastikite kasların tutuk ve gergin olması demektir. Kaslar, beynin hasarlı bölgesinden uygunsuz emirler aldıkları için olması gerekenden daha serttir. Sağlıklı bir bireyin hareketi esnasında bir grup kas kasılırken, bu grubun aksi yönde hareket eden diğer kaslar gevşer ve bu sayede hareketin yapılması mümkün olur. Serebral Palside ise her iki grup aynı anda kasılarak hareketin gerçekleşmesini olanaksızlaştırır. 2. ATETOİD SEREBRAL PALSİ Atetoid veya atetoz, kontrol edilemeyen hareketleri tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Bu kontrol yetersizliği, özellikle harekete başlama anında çok daha belirgin olabilir. Çocuğun oyuncağını veya kaşığı kavramaya çalışmasıyla istek dışı hareketler artar. Bu tipte kaslar çok zayıftır ve taşıma esnasında çocuğun pelte gibi olduğu hissedilir. 3. ATAKSİK SEREBRAL PALSİ En az görülen tiptir. Ataksik veya ataksi, sıçrayıcı tarzda hareketleri tanımlar. Bu çocuklarda denge ile ilgili önemli sorunları vardır. 4. KARIŞIK TİP Pek çok çocuk, birden çok tipe ait bulgulara birlikte sahip olabilir. Bulgular bir çocuktan diğerine ciddi farklılıklar gösterir. SEREBRAL PALSİ TUTULAN VÜCUT BÖLGESİNE GÖRE FARKLI İSİMLERLE TANIMLANIR - HEMİPLEJİ (HEMİPAREZİ): Vücudun bir tarafındaki kol ve bacak etkilenmiştir. - DİPLEJİ (DİPAREZİ): Her iki bacak daha çok etkilenmiştir. Genellikle kol ve el fonksiyonlarında da az etkilenme söz konusudur. - KUADRİPLEJİ (KUADRİPAREZİ- TETRAPAREZİ): Her iki kol ve bacakla birlikte gövde de tutulmuştur. Yüzdeki, ağız çevresindeki ve yutkunma ile ilgili kaslarda da etkilenme olabilir.  SEREBRAL PALSİNİN GÖRÜLME SIKLIĞI NEDİR? Gelişmiş ülkelerde yaklaşık olarak her bin çocuktan yaklaşık ikisinde görüldüğü bildirilmektedir. Türkiye’de ise bu oran her bin çocukta yaklaşık 4 olarak belirtilmiştir.  SEREBRAL PALSİYE NEDEN OLAN FAKTÖRLER NELER OLABİLİR? Serebral Palsi oluşumunun pek çok farklı nedeni vardır. Beyindeki sorun şu nedenlerle ortaya çıkabilir: - Beyin bir nedenle normal büyüme ve gelişimini gerçekleştirememesi, - Gebeliğin ilk aylarında, annenin geçirdiği kızamıkçık gibi enfeksiyonlar veya beyin gelişimini engelleyen anormallikler,  - Doğum esansında, bebek yeterli oksijen alamaması, - Doğumu takip eden günler içerisinde, bebeğin geçirdiği menenjit gibi ciddi enfeksiyonlar beyin gelişimine engel olması, - Yaşamın ilk yıllarında geçirilen kazalar kalıcı beyin hasarına yol açması, belli başlı temel nedenler olarak sayılabilir. SEREBRAL PALSİ GENEL OLARAK NASIL ANLAŞILIR? Bazı çocuklarda, ayrıntılı tetkik ve muayeneye rağmen Serebral Palsinin nedenini ortaya koymak mümkün olamayabilir. İleri MRG incelemeleri ve bazı yeni gelişmiş kan testleri ile daha fazla sayıda hastada nedene ulaşılabilmektedir. Bugün, tüm Serebral Palsilerin yaklaşık yüzde 75’inin hamilelik sırasındaki nedenlere, yüzde10-15’inin zorlu doğum ve yeni doğan dönemindeki rahatsızlıklara bağlı olduğu, geri kalan yüzde 10’un ise yaşamın erken haftalarındaki kaza ve hastalıklara bağlı ortaya çıktığı bilinmektedir. SEREBRAL PALSİ KAÇ YAŞINA KADAR GÖRÜLÜR? Serebral Palsi oluşabilmesi için, yukarıda sıralanan sorunların beş-altı yaşlarına kadar vücudu etkilemesi gerekir. Bu yaştan sonra da bazı nörolojik sorunlar gelişebilir, ancak bu durum tipik Serebral Palsiden farklıdır. Erken doğan çocuklar özellikle risk altındadır. Nörolojik sorunlarla vaktinden erken doğan bir çocukta, erken doğumun nörolojik bulgular nedeniyle mi gerçekleştiği, yoksa erken doğum nedeniyle gelişen Serebral Palsi’nin mi nörolojik bulgulardan sorumlu olduğu her zaman kolaylıkla ayırt edilemez.  SEREBRAL PALSİYE EŞLİK EDEN DİĞER SAĞLIK PROBLEMLERİ NELERDİR? Serebral Palsi, zaman zaman çocuklarda ilave zorluklara da neden olabilir. Şöyle ki; 1. İŞİTME SORUNLARI:  Bütün Serebral Palsili çocuklar, bir odyolog tarafından görülmelidir. 2. GÖRME SORUNLARI: Serebral Palsi de şaşılık oldukça sıktır. Başka göz sorunları da görülebilir. Yaşamın erken yıllarında çocukların önemli bir kısmının bir göz hekimi tarafından görülmesi gerekir. 3. EPİLEPSİ: Serebral Palsili çocukların yaklaşık üçte birinde gelişir. Değişik tipleri olabilir. Bazıları çok seyrek nöbetler geçirirken, diğerlerinde bu durum çok daha inatçı olabilir ve çocuk nöroloji uzmanının müdahalesi gerekebilir. 4. ÖĞRENME İLE İLGİLİ SORUNLAR: Bu çocuklarda bilişsel yetiler çok büyük değişkenlik gösterebilir. Yaşamın ilk yıllarında, gerçek potansiyeli değerlendirmek çok mümkün olamaz. Ancak çok ciddi fiziksel engeli olan çocuklar normal zekaya sahip olabilir. Erken dönemde öğrenme ile ilgili bir gecikme söz konusu ise, bu durum çoğunlukla “gelişme gecikmesi” olarak adlandırılır. Gelişme gecikmesi deyimi, çocuğun gelişmesinin bazı yönlerden akranlarına göre daha yavaş olduğunu anlatan bir kavramdır. 5. ALGI SORUNLARI: Cisimlerin boyut ve şekillerine karar vermede zorluk yaşarlar ve bu tür algı sorunları genellikle okul çağına kadar tanınamaz. 6. MİDE- YEMEK BORUSUNDA GERİ TAŞMA (REFLÜ): Yemeklerin yemek borusundan yukarı çıkması hali oldukça sıktır. Kusma ve yemek sırasında huzursuzluk en sık bulgulardır. Sorunun devamı halinde yemek borusu ucunda bir tahriş oluşur (özofajit) ve durum çocuklar için çok rahatsız edicidir. 7. ORTOPEDİK PROBLEMLER: Çocuklar büyüyüp geliştikçe gergin ve katı durumdaki kasların boyu kısalır ve eklemlerde şekil ve fonksiyon bozuklukları ortaya çıkabilir. Bu sorunlar, en çok ayak bileği, diz, kalça, dirsek ve el bileğinde görülür. Bunun dışında, Serebral Palsili çocuklar kalça çıkığı gelişimi açısından büyük risk taşırlar. Bu tür çıkıklar özellikle bağımsız yürüme yeteneği olmayan çocuklarda daha sık gelişebilir. Kalçanın belirli aralıklarla izlenmesi çok önemlidir. Sadece muayene yetmez, özellikle her iki bacağı hastalıktan etkilenmiş çocukların röntgen (X Ray) çekilerek incelenmesi de gerekir. Omurga eğriliği daha az rastlanılan bir sorundur. 8.KABIZLIK: Oldukça sıktır. Nedeni her zaman açık değildir. Çoğu kez hareketsizliğe ve lifli gıdaların diyetle yeterince tüketilememesine bağlanır. 9. BESLENME GÜÇLÜKLERİ: Ciddi tutulumu olan bazı hastalarda çiğneme ve yutma ile ilgili sorunlar vardır. Bu durum yemek sürecini uzatır ve zorlaştırır. Sonuçta, çocuk ihtiyacı olandan daha az besin alma durumu ile karşı karşıya kalır. Diğer bir grup Serebral Palsi hastası ise normal beslenebildiği halde yeterince aktif olamadıkları için gereksiz kilo alımı riski ile karşı karşıyadır. 10. TÜKÜRÜK KONTROLÜ SORUNU: Erken dönemde çoğunlukla gözlenen salya akması problemi bazılarında kalıcı olabilir. 11.TEKRARLAYAN AKCİĞER ENFEKSİYONLARI: Oldukça az sayıda hastayı ilgilendiren bir sorundur. Özellikle çiğneme ve yutma sorunları olan çocuklarda görülür. Çocuğun öksürmesi sırasında bazı besinler istemeden soluk borusuna kaçabilir. Bu hal, astım nöbetlerini andırır. Bu hal, sık oluyor ve uzun devam ediyorsa, zatürree gelişebilir. Akciğer sorunlarının gelişimi için her zaman böyle bir olay gerekmez, diğer çocuklar nasıl akciğer enfeksiyonu, zatürree ve astım geçiriyorsa Serebral Palsili çocuklar da aynı hastalıklara tutulabilirler. SEREBRAL PALSİNİN KESİN TEDAVİSİ MÜMKÜN MÜDÜR? Serebral Palsi terimi, kalıcı bir rahatsızlığı ifade eder. Bu hastalıkla ilgili sorunlar (kas zayıflığı veya gerginliği, istemsiz hareketler) yaşam boyu devam eder. Ancak, çocuk yaş ilerledikçe uygun tedavi yaklaşımlarının katkı ve desteği ile bu sorunlara uyum sağlamayı onlarla başa çıkmayı öğrenebilir. Tedavi, hastalığı tamamen yok edemese de anlamlı iyileşmeler sağlar. Yaşamın erken dönemlerinde beyinde gelişen hasar zamanla kötüleşen bir özelliğe sahip değildir.

04 Eyl 2014 - 17:03 - Yaşam


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Yeni Alanya Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Yeni Alanya Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Yeni Alanya Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Yeni Alanya Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.




Anket Sizce erken seçim yapılmalı mı?